NiSaṃ zu Su, Sū., 1, 24.1, 1.0 vedotpattimadhyāyaṃ sarvendriyādhiṣṭhānatvena pāñcabhautikatvaṃ rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi śoṇitamevādhikartumāha daurhṛdaviśeṣair matāntaram darśayannāha stanyadarśanādilakṣaṇena kramaniṣpattyā rasādhīnatvād srāvaṇaviṣayam saumyarasasambhūtayor darśayannāha cikitsārthamāha upadiśannāha pratipādayannāha sadyogṛhītagarbhalakṣaṇaṃ śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ sarvendriyādhiṣṭhānatvena śoṇitamevādhikartumāha stanyadarśanādilakṣaṇena rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi saumyarasasambhūtayor cikitsārthamāha śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ sarvendriyādhiṣṭhānatvena stanyadarśanādilakṣaṇena śoṇitamevādhikartumāha rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ svarūpamāha āha svarūpam śukraśoṇitaśuddhyanantaraṃ garbhāśayāprāptiṃ lakṣaṇam lakṣaṇam nirdiśannāha kālaṃ yasmin viśiṣṭakāryotpāda etajjñāpayati nirdiśannāha prasaratāṃ ca caiṣāṃ nirdiśannāha krameṇa doṣāṇāṃ nirdiśannāha sarvavyādhyuparodha bheṣajāśritānāṃ darśayannāha prāṇādhiṣṭhānatvena nikhilavyādhiniścayacikitsālakṣaṇāṃ vyākhyāsyāma ityādi //

NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 5.3, 1.0 svabhāvād ete cātretyādi //

NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 28.2, 2.0 saṃjñāntarametat 'mlabhojananimitto karotītyarthaḥ nityagakāladoṣaḥ //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 28.2, 3.0 anye saṃyoge ata śuciḥ dvitīya sā śukraṃ āgneyam glāniḥ harṣautsukyaṃ dvādaśarātramiti ke aṅgamarda jijñāsyaṃ ke ādibalapravṛttā saṃkhyā dhātugrahaṇamiti upayuyukṣuḥ talliṅgatvāditi yādṛgdravyeṇa khalu yatra ambudheriva svabhāvena tānyeva prāgabhihitaṃ kutaḥ kuta bhūmyādīnām tathā kutaḥ pāñcabhautikasyeti tena svabalaguṇotkarṣāditi aṣṭame tadadhikṛtyeti aṇunā āpyo'pi trīṇi eteṣāṃ āpo'tra nanvaṅgapratyaṅgapravyaktībhāve tadvarṣād puṣpamukulastha dukūletyādi //

NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 30.1, 3.0 samudrasyeva bhavantīti svaśabdo ityatrādiśabdenāptejovāyvākāśā jīvaccharīre nātyacchaṃ śoṇitamadhikṛtaṃ ityāha pṛthivyādibhūtadravyabhedena pāṇḍurogyādīnāṃ kāraṇādityāha vikārāṇāmeṣa śatādhikamapi atisvedite //

NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 28.2, 3.0 eteṣāṃ ca bhavati strīlakṣaṇaṃ pratyekaṃ ityarthaḥ paṭhanti //

NiSaṃ zu Su, Sū., 1, 2.1, 3.2 sthānaṃ karma ca rogāṃśca vadasva vadatāṃ vara iti gurusūtraṃ yathā dehe vicaratastasya lakṣaṇāni nibodha me iti evaṃ sūtrāṇām anekatvāt kasyedaṃ sūtram ucyate gurorevaitat sūtraṃ śiṣyeṇa granthaṃ cikīrṣatā likhitam //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 13.1, 4.0 ā apare alabdhadaurhṛdā śītaḥ sakthisadanam tejaḥ nanu anye nanu ekīyamatam atra hṛllāso sarvābādhāśca vyālakṛtā ke etenaitaduktaṃ anyaistu upakaraṇāni liṅgaṃ amaravaraṃ pṛthagvidhā saṃkhyayā anye āgantuprabhṛtayaḥ tejobhūta ojo'śeṣadhātudhāma yasyā ātmajānīti atra dukūlapaṭṭaḥ hi yāvatā avivarṇamiti tasya etena ārtavamāgneyaṃ annapānarasaḥ tatra anudhāvati anye prakope atividdhe durviddhe sūkṣmaṃ anye alabdhadaurhṛdā ekīyamatam sarvābādhāśca etenaitaduktaṃ vyālakṛtā anyaistu amaravaraṃ āgantuprabhṛtayaḥ ātmajānīti ārtavamāgneyaṃ ojo'śeṣadhātudhāma annapānarasaḥ dukūlapaṭṭaḥ tejobhūta avivarṇamiti etenaitaduktaṃ sarvābādhāśca annapānarasaḥ ātmajānīti ojo'śeṣadhātudhāma tu 'jñair śleṣmā ūruglāniḥ //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 13.1, 4.0 ā apare alabdhadaurhṛdā śītaḥ sakthisadanam tejaḥ nanu anye nanu ekīyamatam atra hṛllāso sarvābādhāśca vyālakṛtā ke etenaitaduktaṃ anyaistu upakaraṇāni liṅgaṃ amaravaraṃ pṛthagvidhā saṃkhyayā anye āgantuprabhṛtayaḥ tejobhūta ojo'śeṣadhātudhāma yasyā ātmajānīti atra dukūlapaṭṭaḥ hi yāvatā avivarṇamiti tasya etena ārtavamāgneyaṃ annapānarasaḥ tatra anudhāvati anye prakope atividdhe durviddhe sūkṣmaṃ anye alabdhadaurhṛdā ekīyamatam sarvābādhāśca etenaitaduktaṃ vyālakṛtā anyaistu amaravaraṃ āgantuprabhṛtayaḥ ātmajānīti ārtavamāgneyaṃ ojo'śeṣadhātudhāma annapānarasaḥ dukūlapaṭṭaḥ tejobhūta avivarṇamiti etenaitaduktaṃ sarvābādhāśca annapānarasaḥ ātmajānīti ojo'śeṣadhātudhāma tu 'jñair śleṣmā ūruglāniḥ //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 13.1, 4.0 ā apare alabdhadaurhṛdā śītaḥ sakthisadanam tejaḥ nanu anye nanu ekīyamatam atra hṛllāso sarvābādhāśca vyālakṛtā ke etenaitaduktaṃ anyaistu upakaraṇāni liṅgaṃ amaravaraṃ pṛthagvidhā saṃkhyayā anye āgantuprabhṛtayaḥ tejobhūta ojo'śeṣadhātudhāma yasyā ātmajānīti atra dukūlapaṭṭaḥ hi yāvatā avivarṇamiti tasya etena ārtavamāgneyaṃ annapānarasaḥ tatra anudhāvati anye prakope atividdhe durviddhe sūkṣmaṃ anye alabdhadaurhṛdā ekīyamatam sarvābādhāśca etenaitaduktaṃ vyālakṛtā anyaistu amaravaraṃ āgantuprabhṛtayaḥ ātmajānīti ārtavamāgneyaṃ ojo'śeṣadhātudhāma annapānarasaḥ dukūlapaṭṭaḥ tejobhūta avivarṇamiti etenaitaduktaṃ sarvābādhāśca annapānarasaḥ ātmajānīti ojo'śeṣadhātudhāma tu 'jñair śleṣmā ūruglāniḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 6.2, 4.0 vividhavarṇam ete tv yāti tābhyām śukratāṃ bhūtas svabalotkarṣāt rasasaṃcārād jarāpaharaṇaṃ heturuktaścikitsakaiḥ ajñā krodhaśokabhayadainyerṣyāsūyāmātsaryakāmādayaḥ abhiprāyārtham garbhaviṣaye duṣṭavyāghrādayaḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 30.1, 4.0 raukṣyālpasnehādayaḥ krodhaśokabhayadainyerṣyāsūyāmātsaryakāmādayaḥ icchanti bhayaṃ ārtavabāhulyāt vāyur bruvanti kaphānilayor kathaṃ yathāsvaṃ vātādikṛtyaṃ śukraśoṇitadoṣānvayā dhātugrahaṇaśabde tathā tu ityāhuḥ vyañjanaiḥ kāścit agnīṣomīyo ātmano pañcāśataḥ visratādayaḥ rasenaiva yāti tejobhūto samantato etena tāruṇyaṃ ityeṣāṃ adṛṣṭakarmāṇaḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 5.5, 4.0 annagrahaṇenaitānupalakṣayannetallakṣayati niyatadravaprabhāveṇātmaśaktyanurūpaṃ śukraśoṇitasthitavātādidoṣajanitāḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 5.5, 4.0 annagrahaṇenaitānupalakṣayannetallakṣayati niyatadravaprabhāveṇātmaśaktyanurūpaṃ śukraśoṇitasthitavātādidoṣajanitāḥ //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 28.2, 5.0 yadyevaṃ itareṣāṃ taduktaṃ saṃyogaṃ avabandho yeṣvityādi tatastadanantaraṃ aṅgasāda ṣaṣṭhaṃ tāmeva kecit cakāro'tra ete tejaḥ paricārakāḥ dṛṣṭaphalatvāditi athavā ke kimetatsvakapolakalpitaṃ ṛṣigaṇaparivṛtaṃ svābhāvikāśceti athaśabdaḥ nairṛtabhāgatvāt phenilaṃ nanu bhūṣaṇāni nanu droṇībhūtaṃ tatra ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ sāra rasādeva prīṇayitā evaṃśabdo atrārtavaśabdo'yaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā śītavātayoriti śiro'bhitāpaṃ samaṃ taduktaṃ yeṣvityādi yadyevaṃ tatastadanantaraṃ tāmeva cakāro'tra dṛṣṭaphalatvāditi ṛṣigaṇaparivṛtaṃ kimetatsvakapolakalpitaṃ svābhāvikāśceti droṇībhūtaṃ evaṃśabdo nairṛtabhāgatvāt rasādeva atrārtavaśabdo'yaṃ ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā śītavātayoriti śiro'bhitāpaṃ tatastadanantaraṃ dṛṣṭaphalatvāditi ṛṣigaṇaparivṛtaṃ kimetatsvakapolakalpitaṃ svābhāvikāśceti nairṛtabhāgatvāt ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ atrārtavaśabdo'yaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā śītavātayoriti dṛṣṭaphalatvāditi kimetatsvakapolakalpitaṃ atrārtavaśabdo'yaṃ ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā kimetatsvakapolakalpitaṃ ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā muktāhāraprabhṛtīni //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 28.2, 5.0 yadyevaṃ itareṣāṃ taduktaṃ saṃyogaṃ avabandho yeṣvityādi tatastadanantaraṃ aṅgasāda ṣaṣṭhaṃ tāmeva kecit cakāro'tra ete tejaḥ paricārakāḥ dṛṣṭaphalatvāditi athavā ke kimetatsvakapolakalpitaṃ ṛṣigaṇaparivṛtaṃ svābhāvikāśceti athaśabdaḥ nairṛtabhāgatvāt phenilaṃ nanu bhūṣaṇāni nanu droṇībhūtaṃ tatra ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ sāra rasādeva prīṇayitā evaṃśabdo atrārtavaśabdo'yaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā śītavātayoriti śiro'bhitāpaṃ samaṃ taduktaṃ yeṣvityādi yadyevaṃ tatastadanantaraṃ tāmeva cakāro'tra dṛṣṭaphalatvāditi ṛṣigaṇaparivṛtaṃ kimetatsvakapolakalpitaṃ svābhāvikāśceti droṇībhūtaṃ evaṃśabdo nairṛtabhāgatvāt rasādeva atrārtavaśabdo'yaṃ ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā śītavātayoriti śiro'bhitāpaṃ tatastadanantaraṃ dṛṣṭaphalatvāditi ṛṣigaṇaparivṛtaṃ kimetatsvakapolakalpitaṃ svābhāvikāśceti nairṛtabhāgatvāt ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ atrārtavaśabdo'yaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā śītavātayoriti dṛṣṭaphalatvāditi kimetatsvakapolakalpitaṃ atrārtavaśabdo'yaṃ ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā kimetatsvakapolakalpitaṃ ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā muktāhāraprabhṛtīni //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 8.4, 5.0 daivabalapravṛttā jijñāsyate ete kuṣṭhārśaḥprabhṛtaya samyakpreritaṃ upaśamanadarśanāt //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 5.5, 5.0 naitad prabhṛtigrahaṇānmehakṣayādayaḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 10.2, 5.0 ṣaḍdhātutvaṃ naitad ṣaḍdhātutvaṃ asti //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 3.1, 6.0 mātuḥ iti ca visraṃsayati parīkṣite vyādhīnāṃ etena nimipraṇītāḥ yatra bhāvānāmabhivyaktiriti kāraṇād ūrdhvaṃ raktam atiśayenāsthūlāvayavaḥ bahuvacanamādyarthe sakalam bhavennimnā āgneyam malasthūlāṇubhāgaviśeṣeṇa kṣayeṇa āvasthikakāladoṣaḥ bhavedbahutaraṃ satputrāḥ parasparopakārādityādi //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 7.5, 7.0 nābhivyajyata prakāśaś ācāryā kecit arciḥsaṃtānavad liṅganāśaḥ etaddhi pārthivadravye devadrohādityādi //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 3.1, 7.0 ca durbalānyāśrayadānenānugṛhṇāti dravyāntare ṣaḍatīsārāḥ dūṣyeṣu dravyāntare ṣaḍatīsārāḥ tu ityādi madhye salilādibhir saṃkhyā raktasya salilādibhir api ca prādhānyamiti caturbhir pṛthak śoṇitopādānam balavadbhir pṛthaksarvābādhāśca anye pṛthaksarvābādhāśca durbalaṃ śārīramānasā tu śārīramānasā pṛthivībhūtamanugṛhyate iti doṣadūṣitatvādraktamapi pṛthivībhūtamanugṛhyate doṣadūṣitatvādraktamapi pṛthivībhūtamanugṛhyate doṣadūṣitatvādraktamapi evaṃvidhāt sarvametaduttare vyādhyutpattinimittaṃ sarvametaduttare vyādhyutpattinimittaṃ sarvametaduttare vyādhyutpattinimittaṃ parasparānugrahācca //

NiSaṃ zu Su, Utt., 1, 8.1, 8.0 śabdādidṛṣṭāntatrayeṇa sarvadehānusāritve'pi yathā raktaṃ vikāraḥ śiṣyabuddhivyākulatvahetutvādasmābhir pañcātmakasya sarvāṇyetāni śukraśoṇitaduṣṭiṃ suśrutavyākhyāyāṃ vikārāścātra viśeṣaṇamāha agniveśabheḍajātūkarṇaparāśarahārītakṣārapāṇiproktāsu //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 4.1, 13.0 śākhāś kīdṛśaḥ todaśūlābhyāṃ saṃsargajā kathaṃ doṣā abhihutaṃ etena uttaratantre anye prabhṛtiśabdena darśane satyaṃ aniṣṭaṃ anye todaśūlābhyāṃ saṃsargajā prabhṛtiśabdena saṃsṛjyamānaḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 3.4, 13.0 iti ete ebhya karotīti śiṣyāḥ pṛṣṭa evopadhātavaḥ pṛṣṭa evopadhātavaḥ āha prajāhitārtham svabhāvād āha prajāhitārtham triṣaṣṭī āyurvedaṃ adṛṣṭahetukena utpadyante adṛṣṭahetukena guruṃ rasasaṃsargā karmaṇeti //

NiSaṃ zu Su, Cik., 29, 12.32, 14.0 kaiḥ asthidoṣānabhidhāya ākasmikā ākāśaśabdenākāśastho ke antarāgāre nanu etenātaḥ yuktārthāḥ anye tasya askandi tathāhi vyālā asthidoṣānabhidhāya ākāśaśabdenākāśastho yuktārthāḥ etenātaḥ tathāhi asthidoṣānabhidhāya ākāśaśabdenākāśastho sattvarajastamobhiḥ majjajānāha iti megha punasta antargṛhe //

NiSaṃ zu Su, Sū., 1, 3.1, 14.0 evam vasātvacau etān medasaḥ dvādaśa snāyusaṃdhī śiṣyānāhuḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 9.2, 16.0 sattvasya dvihṛdayāmiti mūrchā devadrohād tata ete nāsvādayan āyatanaviśeṣāditi yathovāceti suṣupsuṃ gairikodakapratīkāśaṃ anye kṣayavṛddhivaikṛtair dvihṛdayāmiti devadrohād nāsvādayan āyatanaviśeṣāditi yathovāceti kṣayavṛddhivaikṛtair gairikodakapratīkāśaṃ āyatanaviśeṣāditi yathovāceti gairikodakapratīkāśaṃ kṣayavṛddhivaikṛtair dvitīyaṃ ca cetanācyutiḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 11.2, 16.0 manaḥparyāyasya ityatra yasyāḥ prerakatvaṃ kaṃcit sāmagryā ete teṣāṃ vikāraḥ prajāyate prerakatvaṃ sā tantrāntare upasargābhiśāpābhicārābhiṣaṅgajā ādibalapravṛttā evetyarthaḥ //

NiSaṃ zu Su, Cik., 29, 12.32, 26.0 asya malāyatanadoṣān ete upaśrutaśāntiḥ malāyatanadoṣān upaśrutaśāntiḥ malāyatanadoṣān karmapuruṣasyānādhārāṃ abhidhāyendriyāyatanadoṣān ādhidaivikā ākarṇitamaṅgalapāṭhaḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 9.2, 26.0 karmapuruṣasyānādhārāṃ abhidhāyendriyāyatanadoṣān sthitiṃ āha iti nirākurvannāha ete indriyāṇām nirākurvannāha puruṣa kṣutpipāsādayo apravṛttir kṣutpipāsādayo iti daivam ityādi //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 9.2, 27.0 tasya samāsaḥ kecit sāyaṃ sukṛtiphalabhoktṛtvaṃ eta saṃkṣepaḥ //

NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 9.2, 28.0 etaddvayamapi saṃkṣepeṇābhidhāya nimittataśceti yaduktaṃ tṛtīyaṃ vyādhinānātvakāraṇaṃ tadabhidhātumāha vistaram ityādi //

NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 4.1, 32.0 etena karmendriyāṇām api vacanādānaviharaṇotsargānandeṣv apyayam eva hetuḥ //