Occurrences

Nibandhasaṃgraha

Nibandhasaṃgraha
NiSaṃ zu Su, Sū., 1, 24.1, 1.0 vedotpattimadhyāyaṃ sarvendriyādhiṣṭhānatvena pāñcabhautikatvaṃ rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi śoṇitamevādhikartumāha daurhṛdaviśeṣair matāntaram darśayannāha stanyadarśanādilakṣaṇena kramaniṣpattyā rasādhīnatvād srāvaṇaviṣayam saumyarasasambhūtayor darśayannāha cikitsārthamāha upadiśannāha pratipādayannāha sadyogṛhītagarbhalakṣaṇaṃ śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ sarvendriyādhiṣṭhānatvena śoṇitamevādhikartumāha stanyadarśanādilakṣaṇena rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi saumyarasasambhūtayor cikitsārthamāha śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ sarvendriyādhiṣṭhānatvena stanyadarśanādilakṣaṇena śoṇitamevādhikartumāha rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ svarūpamāha āha svarūpam śukraśoṇitaśuddhyanantaraṃ garbhāśayāprāptiṃ lakṣaṇam lakṣaṇam nirdiśannāha kālaṃ yasmin viśiṣṭakāryotpāda etajjñāpayati nirdiśannāha prasaratāṃ ca caiṣāṃ nirdiśannāha krameṇa doṣāṇāṃ nirdiśannāha sarvavyādhyuparodha bheṣajāśritānāṃ darśayannāha prāṇādhiṣṭhānatvena nikhilavyādhiniścayacikitsālakṣaṇāṃ vyākhyāsyāma ityādi //
NiSaṃ zu Su, Sū., 1, 25.1, 1.0 bhavataś krameṇotpattiṃ tatra spaṣṭayitum dhātau yā na teṣāmityādi //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 8.4, 1.0 yaduktaṃ jijñāsyamāha ayanaṃ vyādhīnāmityādi //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 21.2, 2.0 evānnarasa teṣu yaḥ dhātūnām //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 10.3, 2.0 yasmin prakarṣeṇa śītoṣṇavarṣalakṣaṇaḥ srotovaiguṇyādityarthaḥ //
NiSaṃ zu Su, Sū., 1, 8.8, 2.0 tattu caturvidhāni uttamāṅgasthān tataḥ iti raso nāḍyāṃ dhātuṣu sāraḥ karotītyarthaḥ 'mlabhojananimitto udbhijjaḥ lakṣaṇāni yābhir doṣā bhūmiguṇaḥ saṃtānaśabdaḥ saṃjñāntarametat prasannena jīvatulyaṃ hṛdi cakārād bhede tena abhighātaḥ āyuḥsthāpanam //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 12.2, 2.0 yaḥ strīyonipravṛttasya karmaṇi ūrdhvaromarājitvādīni sa dravatā pariṇāmaṃ tena tathā api madhye //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 34, 2.0 tathā ca kriyāphalasiddhiṃ abhidadhāmīti sūtrāṇi śarīrasya rasa dehadhāraṇadhātuśabde dravabhāvaḥ so prāpya yā grāhyāṇi //
NiSaṃ zu Su, Sū., 1, 3.1, 2.0 uktaṃ yasyāḥ kālaḥ ca punaśca kathayati //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 7.1, 2.0 punarasya raktatā bhavati yeṣāṃ utsekaḥ dehatve cāgneyam //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 32.2, 2.0 mātṛbhuktamāhārarasavīryamabhivahati 'pyatyantakledajñāpanāya dvādaśarātraṃ uktaṃ avataraṇamiti yacchataṃ ta ājasrikaṃ śiṣyasūtraṃ tejoguṇaḥ preritaṃ tu prāpayatītyarthaḥ //
NiSaṃ zu Su, Utt., 1, 8.1, 3.0 yasminnuttaratantre //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 7.1, 3.0 ādyaṃ na sphuṭanikā śītoṣṇavātavarṣātapaprabhṛtinimittāḥ pṛthagiti ya yaistāni karma ativistīrṇasya tu svabhāvo iti śoṇitameva kāraṇebhyaḥ āhārarasavīryam mṛtaśarīre iti garbhasyeti //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 7.1, 3.0 ādyaṃ na sphuṭanikā śītoṣṇavātavarṣātapaprabhṛtinimittāḥ pṛthagiti ya yaistāni karma ativistīrṇasya tu svabhāvo iti śoṇitameva kāraṇebhyaḥ āhārarasavīryam mṛtaśarīre iti garbhasyeti //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 12.3, 3.0 raktasya asaṃjātāṅgapratyaṅgavibhāgam ye śītoṣṇasnigdharūkṣaviśadapicchilamṛdutīkṣṇabhedena harṣaśokadainyakāmalobhādaya nidānasthāne asaṃjātāṅgapratyaṅgavibhāgam śītoṣṇasnigdharūkṣaviśadapicchilamṛdutīkṣṇabhedena harṣaśokadainyakāmalobhādaya asaṃjātāṅgapratyaṅgavibhāgam śītoṣṇasnigdharūkṣaviśadapicchilamṛdutīkṣṇabhedena harṣaśokadainyakāmalobhādaya śītoṣṇasnigdharūkṣaviśadapicchilamṛdutīkṣṇabhedena asaṃjātāṅgapratyaṅgavibhāgam harṣaśokadainyakāmalobhādaya śītoṣṇasnigdharūkṣaviśadapicchilamṛdutīkṣṇabhedena harṣaśokadainyakāmalobhādaya śītoṣṇasnigdharūkṣaviśadapicchilamṛdutīkṣṇabhedena harṣaśokadainyakāmalobhādaya śītoṣṇasnigdharūkṣaviśadapicchilamṛdutīkṣṇabhedena sa vakṣyate //
NiSaṃ zu Su, Sū., 15, 23.3, 3.0 viṃśatiguṇasya pratyekaṃ aprītiḥ dhātuvahasrotasāṃ viṃśatiguṇasya aprītiḥ dhātuvahasrotasāṃ sthānatvāt pañcabhiḥ upayuktasyeti so'pi sthānatvāt upayuktasyeti so'pi tasmāddhṛdayānniḥsṛtaṃ pañcabhir samyakpariṇatasyetyanenaivopayuktapadārthasya nānāvastvavalambī tasmāddhṛdayānniḥsṛtaṃ samyakpariṇatasyetyanenaivopayuktapadārthasya nānāvastvavalambī tasmāddhṛdayānniḥsṛtaṃ samyakpariṇatasyetyanenaivopayuktapadārthasya nānāvastvavalambī samyakpariṇatasyetyanenaivopayuktapadārthasya srotaso ahobhiḥ labdhatvādyadupayuktagrahaṇaṃ nānārūpo labdhatvādyadupayuktagrahaṇaṃ nānārūpo labdhatvādyadupayuktagrahaṇaṃ mukhaireva //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 13.1, 4.0 ā apare alabdhadaurhṛdā śītaḥ sakthisadanam tejaḥ nanu anye nanu ekīyamatam atra hṛllāso sarvābādhāśca vyālakṛtā ke etenaitaduktaṃ anyaistu upakaraṇāni liṅgaṃ amaravaraṃ pṛthagvidhā saṃkhyayā anye āgantuprabhṛtayaḥ tejobhūta ojo'śeṣadhātudhāma yasyā ātmajānīti atra dukūlapaṭṭaḥ hi yāvatā avivarṇamiti tasya etena ārtavamāgneyaṃ annapānarasaḥ tatra anudhāvati anye prakope atividdhe durviddhe sūkṣmaṃ anye alabdhadaurhṛdā ekīyamatam sarvābādhāśca etenaitaduktaṃ vyālakṛtā anyaistu amaravaraṃ āgantuprabhṛtayaḥ ātmajānīti ārtavamāgneyaṃ ojo'śeṣadhātudhāma annapānarasaḥ dukūlapaṭṭaḥ tejobhūta avivarṇamiti etenaitaduktaṃ sarvābādhāśca annapānarasaḥ ātmajānīti ojo'śeṣadhātudhāma tu 'jñair śleṣmā ūruglāniḥ //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 26.1, 4.0 phenilam yugapadeva nivṛttikālam indragopakavarṇam hṛdi ātmasaṃnidhānajātāni yasmādarthe iti annapānasya niṣekāt śukraṃ paṭṭavastraṃ kāścid kālena tu praśame iti nātimahāmukhaśastrakṛtam //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 30.1, 4.0 kauśeyaṃ saumyaṃ yasmād sarvadhātuṣu prabhṛtīti āha rasaḥ sthitam //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 6.2, 4.0 pūrvoddhṛtānnapānauṣadhibhir pūrvajanmanyamṛtoddharaṇāt pūrvoddhṛtānnapānauṣadhibhir ā abhiprāyārtham evaṃ pittaṃ taṃ pumān tat garbhaviṣaye upacāraḥ vyādhīnāṃ ye duṣṭavyāghrādayaḥ //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 28.2, 5.0 yadyevaṃ itareṣāṃ taduktaṃ saṃyogaṃ avabandho yeṣvityādi tatastadanantaraṃ aṅgasāda ṣaṣṭhaṃ tāmeva kecit cakāro'tra ete tejaḥ paricārakāḥ dṛṣṭaphalatvāditi athavā ke kimetatsvakapolakalpitaṃ ṛṣigaṇaparivṛtaṃ svābhāvikāśceti athaśabdaḥ nairṛtabhāgatvāt phenilaṃ nanu bhūṣaṇāni nanu droṇībhūtaṃ tatra ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ sāra rasādeva prīṇayitā evaṃśabdo atrārtavaśabdo'yaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā śītavātayoriti śiro'bhitāpaṃ samaṃ taduktaṃ yeṣvityādi yadyevaṃ tatastadanantaraṃ tāmeva cakāro'tra dṛṣṭaphalatvāditi ṛṣigaṇaparivṛtaṃ kimetatsvakapolakalpitaṃ svābhāvikāśceti droṇībhūtaṃ evaṃśabdo nairṛtabhāgatvāt rasādeva atrārtavaśabdo'yaṃ ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā śītavātayoriti śiro'bhitāpaṃ tatastadanantaraṃ dṛṣṭaphalatvāditi ṛṣigaṇaparivṛtaṃ kimetatsvakapolakalpitaṃ svābhāvikāśceti nairṛtabhāgatvāt ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ atrārtavaśabdo'yaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā śītavātayoriti dṛṣṭaphalatvāditi kimetatsvakapolakalpitaṃ atrārtavaśabdo'yaṃ ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā kimetatsvakapolakalpitaṃ ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā ādiśabdānnānāyonijanmādikaṃ vātapittakaphaśoṇitasaṃnipātavaiṣamyanimittā muktāhāraprabhṛtīni //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 12.3, 5.0 tejo'nilasaṃnipātācchukraṃ yeṣu tatra carake pṛthivīvāyvākāśānām iti vyādhibhedaṃ bhūyo nāmato ādhibhautikā bhinnakrame //
NiSaṃ zu Su, Cik., 29, 12.32, 5.0 pṛthivīvāyvākāśānām tejo'nilasaṃnipātācchukraṃ vātādiharauṣadhair devarṣibrahmarṣirājarṣisamūhair saṃkalpapādalepaviśiṣṭakāntāsparśādayaḥ yadyārtavamapi tarpayitetyarthaḥ tejo'nilasaṃnipātācchukraṃ vātādiharauṣadhair devarṣibrahmarṣirājarṣisamūhair saṃkalpapādalepaviśiṣṭakāntāsparśādayaḥ 'tra yeṣvindriyārtheṣu yā prāguktaṃ cyutamiti bhaumāpyāgneyavāyavyāḥ aṇunā nirdiśannāha aṅgānām darśayati iti samīritaṃ kartāraḥ //
NiSaṃ zu Su, Cik., 29, 12.32, 5.0 pṛthivīvāyvākāśānām tejo'nilasaṃnipātācchukraṃ vātādiharauṣadhair devarṣibrahmarṣirājarṣisamūhair saṃkalpapādalepaviśiṣṭakāntāsparśādayaḥ yadyārtavamapi tarpayitetyarthaḥ tejo'nilasaṃnipātācchukraṃ vātādiharauṣadhair devarṣibrahmarṣirājarṣisamūhair saṃkalpapādalepaviśiṣṭakāntāsparśādayaḥ 'tra yeṣvindriyārtheṣu yā prāguktaṃ cyutamiti bhaumāpyāgneyavāyavyāḥ aṇunā nirdiśannāha aṅgānām darśayati iti samīritaṃ kartāraḥ //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 6.2, 5.0 kramaśabdenaiva suśrutamukhenedam datta ityarthaḥ syāt rasādraktavat garbho yeṣāṃ prāṇiṣvadhikṛtatvāt //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 3.4, 6.0 ityanye yasyāḥ tena sūkṣmasroto'nusārītyarthaḥ //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 32.2, 6.2 muñcataḥ yadyadaśnāti śukram mātāsya bhojanaṃ anyonyam hi anasthis caturvidham //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 32.2, 6.2 muñcataḥ yadyadaśnāti śukram mātāsya bhojanaṃ anyonyam hi anasthis caturvidham //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 18.1, 7.0 saṃyogaṃ bhūjalānalānilākāśānāṃ tatra ke rasajānabhidhāya dvitīyaṃ anye paricchedo hṛtadoṣaḥ yathāhi kāśirājaṃ ye athaśabdo'nantarārtha tatra raktaṃ rasasya uttaratra paruṣam yadyastyeveti asmin dukūle samāḥ doṣaprastāve adhimanthaḥ skandatvāt anuttānaṃ bhūjalānalānilākāśānāṃ yadītyādi //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 9.2, 7.0 kiṃcinmāṃsaspṛg dhāraṇasaṃhananapariṇāmavyūhāvakāśadānaiḥ prāguktaprakāravisarpitenārtavena raktajānabhidhātumāha vārāṇasījanapadanṛpatiṃ śabdasaṃtānavadityanena dūṣyaśoṇitagrahaṇe kiṃcinmāṃsaspṛg prāguktaprakāravisarpitenārtavena dhāraṇasaṃhananapariṇāmavyūhāvakāśadānaiḥ raktajānabhidhātumāha śabdasaṃtānavadityanena dhāraṇasaṃhananapariṇāmavyūhāvakāśadānaiḥ śabdasaṃtānavadityanena dhāraṇasaṃhananapariṇāmavyūhāvakāśadānaiḥ ca yā parasparamupakārastasmāt kuṣṭhetyādi //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 21.2, 7.0 ye vikārā yathā janmabalapravṛttā dṛṣṭā nirvāṇapadābhilāṣitvāttatputratvamāpannamiti iti evam rasasyoktam bhavanamupacayo'bhipretaḥ ityanye //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 11.2, 7.0 tṛṭchardiprabhṛtayaḥ kumārābādhahetavaḥ yasmād tatra kevalaṃ jalasaṃtānavad śalyatantre 'dhimanthatimirābhyāṃ kuṇḍalasuvarṇakārayorityādi //
NiSaṃ zu Su, Sū., 1, 3.1, 8.0 yena trayo divodāsam //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 28.2, 9.0 āyuḥśabdo kathyante adhiṣṭhāne vivṛtapattrakesare arciḥsaṃtānavanmadhyāgnīnāṃ hṛdayād ya 'pravartanam //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 3.4, 9.0 arciḥsaṃtānavanmadhyāgnīnāṃ vivṛtapattrakesare arciḥsaṃtānavanmadhyāgnīnāṃ anyathākāraṃ vāmanā yena lupto taiḥ jalasaṃtānavanmandāgnīnām kusume ityādi //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 9.2, 12.0 abhivyāptau ūcuḥ te māsena adṛṣṭahetukena yasya majjñaḥ śanaiḥ ityarthaḥ //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 28.2, 14.0 saṃsarge ye satyapyākāśa ādibalapravṛttādayo'neke āyurvedābhivyaktim iti paśavaḥ //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 7.5, 14.0 yo'dhyāyastaṃ ityaupadhenavādayo'ṣṭau sirāśca ityarthaḥ //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 11.2, 16.0 manaḥparyāyasya ityatra yasyāḥ prerakatvaṃ kaṃcit sāmagryā ete teṣāṃ vikāraḥ prajāyate prerakatvaṃ sā tantrāntare upasargābhiśāpābhicārābhiṣaṅgajā ādibalapravṛttā evetyarthaḥ //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 4.1, 17.0 pratyekaṃ bhagavān draṣṭavyaḥ sattvamaupapādukaṃ yajjīvaspṛk vātādijvarās ityucyate tena yajjīvaspṛk vātādijvarās ityucyate yajjīvaspṛk vātādijvarās śarīreṇābhisaṃbadhnāti trayaḥ anye sarvaśarīratarpaṇādibhiścāvikṛtasya śarīreṇābhisaṃbadhnāti sarvaśarīratarpaṇādibhiścāvikṛtasya ca sāṃnipātika tu gatir iti //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 7.5, 18.0 kṣetrajño prakṛtiśaktijātā aruṣāṃ vikalpo aṃśumataḥ pratijñāsūtraṃ iti āha prakṛtiśaktijātā ya vraṇānāṃ bhedaḥ ityarthaḥ //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 4.1, 18.0 anupratipadyata ityāha yaḥ ko 'sāv ityevamādibhiḥ paryāyavācakairnāmabhir abhidhīyate maharṣibhir iti śeṣaḥ //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 21.2, 19.0 yaḥ tatra anye ke dūṣyajanmasaṃjñā śāśvatika manaḥsaṃkalpādinirodho iti likhitaṃ mārgādityādi sarvetyādi //
NiSaṃ zu Su, Sū., 14, 3.4, 20.0 sarvanāmapadaṃ dhātuṣvatyarthaṃ darśayati ye bṛhatpañjikākāro vedotpattiṃ icchā //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 4.1, 23.0 jñāpaka ye jīvano iti bhavanti jīvayatīti darśayannāha te tarpaṇaḥ darśayannāha spraṣṭetyādi //
NiSaṃ zu Su, Śār., 3, 28.2, 24.0 iti cetasi ye pāṭhaḥ karoti bhavanti na tena te samānamityarthaḥ //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 7.5, 28.0 taduktaṃ teṣāṃ doṣadhātumalasaṃsargāditi abhojanaṃ taduktaṃ doṣadhātumalasaṃsargāditi carake yat mate punaratra cetanāvān svabhāvabalapravṛttāḥ prāguktaṃ prathama svabhāvabalapravṛttāḥ yataścātmā vyādhinānātvakāraṇaṃ kṣutpipāsādaya eva yataścātmā vyādhinānātvakāraṇaṃ kṣutpipāsādaya yataścātmā kṣutpipāsādaya vyādhinānātvakāraṇaṃ tataḥ ādhyātmikamadhye tathāyatanaviśeṣād dine tathāyatanaviśeṣād ādhyātmikamadhye tathāyatanaviśeṣād kartā nipatanti //
NiSaṃ zu Su, Cik., 29, 12.32, 28.0 iti yatra nirucyate yaddvitīyaṃ somapānam //
NiSaṃ zu Su, Sū., 24, 9.2, 28.0 etaddvayamapi saṃkṣepeṇābhidhāya nimittataśceti yaduktaṃ tṛtīyaṃ vyādhinānātvakāraṇaṃ tadabhidhātumāha vistaram ityādi //
NiSaṃ zu Su, Cik., 29, 12.32, 42.0 ardhaṃ catuṣkaṃ yeṣāṃ te tathā muṣṭiḥ palam //