Texts

Help

Select a text:
Bibliography
Select a chapter:
 (no revisions)
Associated topic(s): Mahāyāna, jātaka, avadāna

Show parallels  Show headlines
Use dependency labeler
Chapter id: 11107
  • Click on a sentence to show its analysis
  • Keep the mouse pointer over a lemma to show its meanings.
193 parallel or similar passage(s) in this chapter
bhagavāñśrāvastyāṃ viharati sma jetavane 'nāthapiṇḍadasyārāme // (1.0) Par.?
tena khalu samayena sūrpārake nagare bhavo nāma gṛhapatiḥ prativasati āḍhyo mahādhano mahābhogo vistīrṇaviśālaparigraho vaiśravaṇadhanasamudito vaiśravaṇadhanapratispardhī // (2.0) Par.?
tena sadṛśāt kulāt kalatramānītam // (3.0) Par.?
tena sadṛśāt kulāt kalatramānītam // (Divyāv, 7, 125, 0) [0]
tena sadṛśāt kulāt kalatramānītam // (Divyāv, 8, 98, 0) [0]
tena sadṛśāt kulāt kalatramānītam // (Divyāv, 13, 3, 1) [0]
tena ca sadṛśāt kulāt kalatramānītam // (Divyāv, 18, 503, 1) [1]
tena sadṛśāt kulāt kalatramānītam // (Divyāv, 19, 4, 1) [0]
tena sadṛśāt kulāt kalatramānītam // (Divyāv, 19, 263, 1) [0]
tena sadṛśāt kulāt kalatram ānītam / (AvŚat, 3, 2, 2) [0]
tena sadṛśāt kulāt kalatram ānītam / (AvŚat, 6, 2, 2) [0]
tena sadṛśāt kulāt kalatramānītam // (Divyāv, 1, 3, 0) [0]
sa tayā sārdhaṃ krīḍati ramate paricārayati // (4.0) Par.?
tasya krīḍato ramamāṇasya paricārayataḥ kālāntareṇa patnī āpannasattvā saṃvṛttā // (5.0) Par.?
sā aṣṭānāṃ navānāṃ vā māsānāmatyayāt prasūtā // (6.0) Par.?
dārako jātaḥ // (7.0) Par.?
tasya trīṇi saptakāni ekaviṃśatidivasāni vistareṇa jātasya jātamahaṃ kṛtvā nāmadheyaṃ vyavasthāpyate kiṃ bhavatu dārakasya nāmeti // (8.0) Par.?
jñātaya ūcuḥ ayaṃ dārako bhavasya gṛhapateḥ putraḥ tasmādbhavatu bhavila iti nāmadheyaṃ vyavasthāpitam // (9.0) Par.?
bhūyo 'pyasya krīḍato ramamāṇasya paricārayataḥ putro jātaḥ // (10.0) Par.?
tasya bhavatrāta iti nāmadheyaṃ vyavasthāpitam // (11.0) Par.?
punarapyasya putro jātaḥ // (12.0) Par.?
tasya bhavanandīti nāmadheyaṃ vyavasthāpitam // (13.0) Par.?
yāvadapareṇa samayena bhavo gṛhapatir glānaḥ saṃvṛttaḥ // (14.0) Par.?
so 'tyarthaṃ paruṣavacanasamudācārī yataḥ patnyā putraiścāpyupekṣitaḥ // (15.0) Par.?
tasya preṣyadārikā // (16.0) Par.?
sā saṃlakṣayati mama svāminā anekairupāyaśatairbhogāḥ samudānītāḥ // (17.0) Par.?
sa idānīṃ glānaḥ saṃvṛttaḥ // (18.0) Par.?
sa eṣa patnyā putraiścāpyupekṣitaḥ // (19.0) Par.?
sa patnyā putraiścāpyupekṣitaḥ // (Divyāv, 2, 22, 0) [1]
na mama pratirūpaṃ syād yadahaṃ svāminamadhyupekṣeyamiti // (20.0) Par.?
sā vaidyasakāśaṃ gatvā kathayati ārya jānīṣe tvaṃ bhavaṃ gṛhapatim jāne kiṃ tasya tasyaivaṃvidhaṃ glānyaṃ samupajātam // (21.0) Par.?
sa patnyā putraiścāpyupekṣitaḥ // (22.0) Par.?
tasya bhaiṣajyam vyapadiśeti // (23.0) Par.?
sa kathayati dārike tvameva kathayasi sa patnyā putraiścāpyupekṣita iti // (24.0) Par.?
atha kastasyopasthānaṃ karoti sā kathayati ahamasyopasthānaṃ karomi // (25.0) Par.?
kiṃtvalpamūlyāni bhaiṣajyāni vyapadiśeti // (26.0) Par.?
tena vyapadiṣṭam idaṃ tasya bhaiṣajyamiti // (27.0) Par.?
tatastayā kiṃcit svabhaktāttasmādeva gṛhādapahṛtyopasthānaṃ kṛtam // (28.0) Par.?
sa svasthībhūtaḥ saṃlakṣayati ahaṃ patnyā putraiścādhyupekṣitaḥ // (29.0) Par.?
yadahaṃ jīvitaḥ tadasyā dārikāyāḥ prabhāvāt // (30.0) Par.?
tadasyāḥ pratyupakāraḥ kartavya iti // (31.0) Par.?
sā tenoktā dārike ahaṃ patnyā putraiścāpyupekṣitaḥ // (32.0) Par.?
yat kiṃcidahaṃ jīvitaḥ sarvaṃ tava prabhāvāt // (33.0) Par.?
ahaṃ te varamanuprayacchāmīti // (34.0) Par.?
sā kathayati svāmin yadi me parituṣṭo 'si bhavatu me tvayā sārdhaṃ samāgama iti // (35.0) Par.?
sa kathayati kiṃ te mayā sārdhaṃ samāgamena pañca kārṣāpaṇaśatānyanuprayacchāmi adāsīṃ cotsṛjāmīti sā kathayati āryaputra dūramapi paramapi gatvā dāsyevāham yadi tu āryaputreṇa sārdhaṃ samāgamo bhavati evamadāsī bhavāmīti // (36.0) Par.?
tenāvaśyaṃ nirbandhaṃ jñātvā abhihitā yadā saṃvṛttā ṛtumatī tadā mamārocayiṣyasīti // (37.0) Par.?
sā apareṇa samayena kalyā saṃvṛttā ṛtumatī // (38.0) Par.?
tayā tasyārocitam // (39.0) Par.?
tato bhavena gṛhapatinā tayā sārdhaṃ paricāritam // (40.0) Par.?
sā āpannasattvā saṃvṛttā // (41.0) Par.?
yameva divasamāpannasattvā saṃvṛttā tameva divasamupādāya bhavasya gṛhapateḥ sarvārthāḥ sarvakarmāntāśca paripūrṇāḥ // (42.0) Par.?
sā tvaṣṭānāṃ vā navānāṃ māsānāmatyayāt prasūtā // (43.0) Par.?
dārako jāto 'bhirūpo darśanīyaḥ prāsādiko gauraḥ kanakavarṇaśchatrākāraśīrṣaḥ pralambabāhurvistīrṇalalāṭaḥ saṃgatabhrūstuṅganāsaḥ // (44.0) Par.?
yasminneva divase dārako jātaḥ tasminneva divase bhavasya gṛhapaterbhūyasyā mātrayā sarvārthāḥ sarvakarmāntāḥ paripūrṇāḥ // (45.0) Par.?
tasya jñātayaḥ saṃgamya samāgamya trīṇi saptakānyekaviṃśatidivasāni vistareṇa jātasya jātamahaṃ kṛtvā pūrvavat yāvatpūrṇeti nāmadheyaṃ vyavasthāpitam // (46.0) Par.?
pūrṇo dārako 'ṣṭābhyo dhātrībhyo dvābhyāmaṃsadhātrībhyāṃ datto vistareṇa yāvadāśu vardhate hradasthamiva paṅkajam // (47.0) Par.?
yadā mahān saṃvṛttaḥ tadā lipyāmupanyastaḥ saṃkhyāyāṃ gaṇanāyāṃ mudrāyāmuddhāre nyāse nikṣepe vastuparīkṣāyāṃ ratnaparīkṣāyāṃ hastiparīkṣāyāmaśvaparīkṣāyāṃ kumāraparīkṣāyāṃ kumārikāparīkṣāyām // (48.0) Par.?
aṣṭāsu parīkṣāsūdghaṭako vācakaḥ paṇḍitaḥ paṭupracāraḥ saṃvṛttaḥ // (49.0) Par.?
tato bhavena gṛhapatinā bhavilādīnāṃ putrāṇām yathānupūrvyā niveśāḥ kṛtāḥ // (50.0) Par.?
te patnībhiḥ sārdhamatīva saṃraktā nivṛttā maṇḍanaparamā vyavasthitāḥ // (51.0) Par.?
tato bhavo gṛhapatiḥ kare kapolaṃ dattvā cintāparo vyavasthitaḥ // (52.0) Par.?
sa putrairdṛṣṭaḥ pṛṣṭaśca tāta kasmāttvaṃ kare kapolaṃ dattvā cintāparo vyavasthita iti // (53.0) Par.?
sa kathayati putrakāḥ na tāvanmayā niveśaḥ kṛto yāvatsuvarṇalakṣaḥ samudānīta iti // (54.0) Par.?
te yūyaṃ nirastavyāpārāḥ patnīṣvatyarthaṃ saṃraktā maṇḍanaparamā vyavasthitāḥ // (55.0) Par.?
mamātyayāt gṛhaṃ śocanīyaṃ bhaviṣyati // (56.0) Par.?
kathaṃ na cintāparo bhaviṣyāmīti bhavilena ratnakarṇikā pinaddhā // (57.0) Par.?
sa tāmavatārya dārukarṇikāṃ pinahya pratijñāmārūḍhaḥ na tāvat ratnakarṇikāṃ pinahyāmi yāvat suvarṇalakṣaḥ samupārjita iti // (58.0) Par.?
apareṇa stavakarṇikā // (59.0) Par.?
apareṇa trapukarṇikā // (60.0) Par.?
teṣām yāstāḥ saṃjñā bhavilo bhavatrāto bhavanandīti tā antarhitāḥ // (61.0) Par.?
dārukarṇī stavakarṇī trapukarṇīti prādurbhūtāḥ // (62.0) Par.?
te paṇyamādāya mahāsamudraṃ samprasthitāḥ // (63.0) Par.?
pūrṇaḥ kathayati tāta ahamapi mahāsamudraṃ gacchāmīti // (64.0) Par.?
sa kathayati putra bālastvam // (65.0) Par.?
atraiva tiṣṭha āvāryāṃ vyāpāraṃ kuru // (66.0) Par.?
sa tatraivāvasthitaḥ // (67.0) Par.?
te 'pi saṃsiddhayānapātrā āgatāḥ // (68.0) Par.?
mārgaśramaṃ prativinodya kathayanti tāta kalyatāmasmadīyaṃ paṇyamiti // (69.0) Par.?
tena kalitam ekaikasya suvarṇalakṣāḥ saṃvṛttāḥ // (70.0) Par.?
pūrṇenāpi tatraiva dharmeṇa nyāyena vyavahāritāḥ sātirekāḥ suvarṇalakṣāḥ samudānītāḥ // (71.0) Par.?
pūrṇo 'pi pituḥ pādayor nipatya kathayati tāta mamāpi kalyatāmāvārīsamutthitaṃ dravyamiti // (72.0) Par.?
sa kathayati putra tvamatraivāvasthitaḥ // (73.0) Par.?
kiṃ tava kalyate sa kathayati tāta kalyatām // (74.0) Par.?
tathāpi jñātaṃ bhaviṣyatīti // (75.0) Par.?
kalitam yāvannyāyopārjitasya suvarṇasya mūlyaṃ varjayitvā sātiriktā lakṣāḥ saṃvṛttāḥ // (76.0) Par.?
bhavo gṛhapatiḥ prītisaumanasyajātaḥ saṃlakṣayati puṇyamaheśākhyo 'yaṃ sattvo yenehaiva sthiteneyatsuvarṇaṃ samupārjitamiti // (77.0) Par.?
yāvadapareṇa samayena bhavo gṛhapatirglānaḥ saṃvṛttaḥ // (78.0) Par.?
sa saṃlakṣayati mamātyayādete bhedaṃ gamiṣyanti // (79.0) Par.?
upāyasaṃvidhānaṃ kartavyamiti // (80.0) Par.?
upāyasaṃvidhānaṃ kartavyamiti // (Divyāv, 2, 623, 0) [0]
tadupāyasaṃvidhānaṃ kartavyamiti // (Divyāv, 9, 36, 0) [1]
tena te 'bhihitāḥ putrakāḥ kāṣṭhāni samudānayateti // (81.0) Par.?
taiḥ kāṣṭhāni samudānītāni // (82.0) Par.?
sa kathayati agniṃ prajvālayateti // (83.0) Par.?
tairagniḥ prajvālitaḥ // (84.0) Par.?
bhavo gṛhapatiḥ kathayati ekaikamalātamapanayateti // (85.0) Par.?
tairapanītam // (86.0) Par.?
so 'gnir nirvāṇaḥ // (87.0) Par.?
sa kathayati putrakāḥ dṛṣṭo vaḥ tāta dṛṣṭaḥ // (88.0) Par.?
sa gāthāṃ bhāṣate // (89.0) Par.?
jvalanti sahitāṅgārā bhrātaraḥ sahitāstathā / (90.1) Par.?
pravibhaktā niśāmyanti yathāṅgārastathā narāḥ // (90.2) Par.?
putrakāḥ na yuṣmābhirmamātyayāt strīṇāṃ śrotavyam // (91.0) Par.?
kuṭumbaṃ bhidyate strībhir vāgbhirbhidyanti kātarāḥ / (92.1) Par.?
durnyasto bhidyate mantraḥ prītirbhidyate lobhataḥ / (92.2) Par.?
iti // (92.3) Par.?
te niṣkrāntāḥ // (93.0) Par.?
bhavilastatraivāvasthitaḥ // (94.0) Par.?
sa tenoktaḥ putra na kadācit tvayā pūrṇo moktavyaḥ // (95.0) Par.?
puṇyamaheśākhyo 'yaṃ sattvaḥ // (96.0) Par.?
puṇyamaheśākhyo 'yaṃ sattvaḥ // (Divyāv, 17, 370, 1) [0]
ityuktvā // (97.0) Par.?
sarve kṣayāntā nicayāḥ patanāntāḥ samucchrayāḥ / (98.1) Par.?
saṃyogā viprayogāntā maraṇāntaṃ ca jīvitam // (98.2) Par.?
iti kāladharmeṇa saṃyuktaḥ // (99.0) Par.?
tair nīlapītalohitāvadātairvastraiḥ śibikāmalaṃkṛtya mahatā saṃskāreṇa śmaśānaṃ nītvā dhmāpitaḥ // (100.0) Par.?
tataste śokavinodanaṃ kṛtvā kathayanti yadā asmākaṃ pitā jīvati tadā tadadhīnāḥ prāṇāḥ // (101.0) Par.?
yadidānīṃ nirastavyāpārāstiṣṭhāmaḥ gṛhamavasādaṃ gamiṣyati // (102.0) Par.?
na śobhanaṃ bhaviṣyati // (103.0) Par.?
yannu vayaṃ paṇyamādāya deśāntaraṃ gacchāma iti // (104.0) Par.?
pūrṇaḥ kathayati yadyevamahamapi gacchāmīti // (105.0) Par.?
te kathayanti tvamatraivāvāryāṃ vyāpāraṃ kuru vayameva gacchāma iti // (106.0) Par.?
te paṇyamādāya deśāntaraṃ gatāḥ // (107.0) Par.?
pūrṇo nyastasarvakāryastatraivāvasthitaḥ // (108.0) Par.?
dharmatā khalu īśvaragṛheṣu divasaparivyayo dīyate // (109.0) Par.?
tāsteṣāṃ patnyo dārikāḥ parivyayanimittaṃ preṣayanti // (110.0) Par.?
pūrṇo 'pi dhanibhiḥ śreṣṭhibhiḥ sārthavāhairanyaiścājīvibhiḥ parivṛto 'vatiṣṭhate // (111.0) Par.?
tāstvavakāśaṃ na labhante // (112.0) Par.?
yadā te upasthāya prakrāntā bhavanti tadā tāsāṃ divasaparivyayaṃ dadāti // (113.0) Par.?
tā dārikāściracirādāgacchantītyupālabhyante // (114.0) Par.?
tā evamarthaṃ vistareṇārocayanti // (115.0) Par.?
tāḥ kathayanti evaṃ hi teṣāṃ bhavati yeṣāṃ dāsīputrāḥ kuleṣvaiśvaryaṃ vaśe vartayantīti // (116.0) Par.?
bhavilapatnyā dārikā abhihitā tvayā kālaṃ jñātvā gantavyamiti // (117.0) Par.?
sā kālaṃ jñātvā gacchati śīghraṃ labhate // (118.0) Par.?
anyāścirayanti // (119.0) Par.?
tābhiḥ sā pṛṣṭā tayā samākhyātam // (120.0) Par.?
tā api tayā sārdhaṃ gantumārabdhāḥ // (121.0) Par.?
tā api śīghraṃ pratilabhante // (122.0) Par.?
tāḥ svāminībhiruktāḥ kimatra kāraṇamidānīṃ śīghramāgacchatheti // (123.0) Par.?
tāḥ kathayanti ārogyaṃ jyeṣṭhabhavikāyā bhavatu // (124.0) Par.?
yadā tasyā dārikā gatā bhavati tadā labhyate // (125.0) Par.?
vayaṃ tayā sārdhaṃ gacchāma iti // (126.0) Par.?
tāḥ saṃjātāmarṣāḥ kathayanti evaṃ hi teṣāṃ bhavati yeṣāṃ dāsīputrāḥ kuleṣvaiśvaryaṃ vaśe vartayantīti // (127.0) Par.?
yāvadapareṇa samayena bhavilo bhavatrāto bhavanandī ca sahitāḥ samagrāḥ saṃmodamānā mahāsamudrāt saṃsiddhayānapātrā āgatāḥ // (128.0) Par.?
bhavilena patnī pṛṣṭā bhadre śobhanaṃ pūrṇena pratipālitā tvamiti sā kathayati yathā bhrātrā putreṇa veti // (129.0) Par.?
te anye 'pi svāmibhyāṃ pṛṣṭe kathayataḥ evaṃ hi teṣāṃ bhavati yeṣāṃ dāsīputrāḥ kuleṣvaiśvaryaṃ vaśe vartayantīti // (130.0) Par.?
tau saṃlakṣayataḥ suhṛdbhedakāḥ striyo bhavantīti // (131.0) Par.?
yāvadapareṇa samayena kāśikavastrāvārī udghāṭitā // (132.0) Par.?
tatsamanantaraṃ bhavilasya putro gataḥ // (133.0) Par.?
sa pūrṇena kāśikavastrayugenācchāditaḥ // (134.0) Par.?
anyābhyāṃ dṛṣṭvā svaputrāḥ preṣitā yāvat kāśikavastrāvārī ghaṭṭitā phuṭṭakavastrāvārī udghāṭitā // (135.0) Par.?
te ca daivayogāt samprāptāḥ // (136.0) Par.?
te pūrṇena phuṭṭakairvastrairācchāditāḥ // (137.0) Par.?
te dṛṣṭvā svāminoḥ kathayataḥ dṛṣṭam yuvābhyāmapareṣāṃ kāśikavastrāṇi dīyante pareṣāṃ phuṭṭakānīti // (138.0) Par.?
tābhyāmanusaṃjñaptirdattā // (139.0) Par.?
kimetadeva bhaviṣyati nūnaṃ kāśikavastrāvārī ghaṭṭitā phuṭṭakavastrāvārī udghāṭiteti // (140.0) Par.?
yāvadapareṇa samayena śarkarāvārī udghaṭitā // (141.0) Par.?
bhavilasya ca putro gataḥ // (142.0) Par.?
tena śarkarākhodako labdhaḥ // (143.0) Par.?
taṃ dṛṣṭvā anyābhyāṃ svaputrāḥ preṣitāḥ // (144.0) Par.?
te daivayogād guḍāvāryāmudghāṭitāyāṃ gatāḥ // (145.0) Par.?
tairguḍo labdhaḥ // (146.0) Par.?
tābhistaṃ dṛṣṭvā svāminau tathā tathā bhagnau yathā gṛhavibhāgaṃ kartumārabdhau // (147.0) Par.?
tau parasparaṃ saṃjalpaṃ kurutaḥ sarvathā vinaṣṭā vayam gṛhaṃ bhājayāmeti // (148.0) Par.?
ekaḥ kathayati jyeṣṭhataraṃ śabdayāmaḥ // (149.0) Par.?
ekaḥ kathayati vicārayāmastāvat kathaṃ bhājayāmeti // (150.0) Par.?
tau svabuddhyā vicārayataḥ // (151.0) Par.?
ekasya gṛhagataṃ kṣetragataṃ ca ekasyāvārīgataṃ deśāntaragataṃ ca ekasya pūrṇakaḥ // (152.0) Par.?
yadi jyeṣṭhataro gṛhagataṃ kṣetragataṃ ca grahīṣyati śaknumo vayamāvārīgatena deśāntaragatena cātmānaṃ saṃdhārayitum // (153.0) Par.?
athāvārīgataṃ deśāntaragataṃ ca grahīṣyati tathāpi vayaṃ śaknumo gṛhagatena kṣetragatena cātmānaṃ saṃdhārayitum pūrṇakasya ca maryādābandhaṃ kartumiti // (154.0) Par.?
tāvevaṃ saṃjalpaṃ kṛtvā bhavilasya sakāśaṃ gatau // (155.0) Par.?
bhrātaḥ vinaṣṭā vayaṃ bhājayāmo gṛhamiti // (156.0) Par.?
sa kathayati suparīkṣitaṃ kartavyam gṛhabhedikāḥ striyo bhavantīti // (157.0) Par.?
tau kathayataḥ pratyakṣīkṛtamasmābhiḥ bhājayāmeti // (158.0) Par.?
sa kathayati yadevam āhūyantāṃ kulānīti // (159.0) Par.?
tau kathayataḥ pūrvamevāsmābhirbhājitam // (160.0) Par.?
ekasya gṛhagataṃ kṣetragataṃ ca ekasyāvārīgataṃ deśāntaragataṃ ca ekasya pūrṇakaḥ // (161.0) Par.?
sa kathayati pūrṇasya pratyaṃśaṃ nānuprayacchatha tau kathayataḥ dāsīputraḥ saḥ // (162.0) Par.?
kastasya pratyaṃśaṃ dadyāt api tu sa evāsmābhirbhājitaḥ // (163.0) Par.?
yadi tavābhipretaṃ tameva gṛhāṇeti // (164.0) Par.?
sa saṃlakṣayati ahaṃ pitrā abhihitaḥ sarvasvamapi te parityajya pūrṇo grahītavya iti // (165.0) Par.?
gṛhṇāmi pūrṇamiti viditvā kathayati evaṃ bhavatu mama pūrṇaka iti // (166.0) Par.?
yasya gṛhagataṃ kṣetragataṃ ca sa tvaramāṇo gṛhaṃ gatvā kathayati jyeṣṭhabhavike nirgaccha // (167.0) Par.?
sā nirgatā // (168.0) Par.?
mā bhūyaḥ pravekṣyasi // (169.0) Par.?
kasyārthāya asmābhirbhājitaṃ gṛham // (170.0) Par.?
yasyāvārīgataṃ deśāntaragataṃ ca so 'pi tvaramāṇa āvārīṃ gatvā kathayati pūrṇaka avatareti // (171.0) Par.?
so 'vatīrṇaḥ // (172.0) Par.?
mā bhūyo 'bhirokṣyasi // (173.0) Par.?
kiṃ kāraṇam asmābhirbhājitam // (174.0) Par.?
yāvat bhavilapatnī pūrṇakena sārdhaṃ jñātigṛhaṃ samprasthitā // (175.0) Par.?
dārakā bubhukṣitā roditumārabdhāḥ // (176.0) Par.?
sā kathayati pūrṇa dārakāṇāṃ pūrvabhakṣikāmanuprayaccheti // (177.0) Par.?
sa kathayati kārṣāpaṇaṃ prayaccha // (178.0) Par.?
sā kathayati tvayā iyatībhiḥ suvarṇalakṣābhirvyavahṛtam dārakāṇāṃ pūrvabhikṣikāpi nāsti pūrṇaḥ kathayati kimahaṃ jāne yuṣmākaṃ gṛhe īdṛśīyamavasthā bhaviṣyatīti // (179.0) Par.?
yadi mayā jñātamabhaviṣyat mayā anekāḥ suvarṇalakṣāḥ saṃhāritā abhaviṣyan // (180.0) Par.?
dharmataiṣā striya ārakūṭakārṣāpaṇān vastrānte badhnanti // (181.0) Par.?
tayārakūṭamāṣako dattaḥ pūrvabhakṣikāmānayeti // (182.0) Par.?
sa tamādāya vīthīṃ samprasthitaḥ // (183.0) Par.?
anyatamaśca puruṣaḥ samudravelāpreritānāṃ kāṣṭhānāṃ bhāramādāya śītenābhidruto vepamāna āgacchati // (184.0) Par.?
sa tena dṛṣṭaḥ pṛṣṭaśca bhoḥ puruṣa kasmādevaṃ vepase sa kathayati ahamapi na jāne // (185.0) Par.?
mayā cāyaṃ bhāraka utkṣipto bhavati mama cedṛśī samavasthā // (186.0) Par.?
sa dāruparīkṣāyāṃ kṛtāvī // (187.0) Par.?
sa tat kāṣṭhaṃ nirīkṣitumārabdhaḥ // (188.0) Par.?
paśyati tatra gośīrṣacandanam // (189.0) Par.?
sa tenābhihitaḥ bho puruṣa kiyatā mūlyena dīyate pañcabhiḥ kārṣāpaṇaśataiḥ // (190.0) Par.?
tena taṃ kāṣṭhabhāraṃ gṛhītvā tadgośīrṣacandanamapanīya vīthīṃ gatvā karapattrikayā catasraḥ khaṇḍikāḥ kṛtāḥ // (191.0) Par.?
taccūrṇakasyārthaṃ kārṣāpaṇasahasreṇa vikrītaṃ vartate // (192.0) Par.?
tatastasya puruṣasya pañcakārṣāpaṇaśatāni dattāni // (193.0) Par.?
uktaṃ ca enaṃ kāṣṭhabhārakamamuṣmin gṛhe bhavilapatnī tiṣṭhati tatra naya vaktavyā pūrṇena preṣiteti // (194.0) Par.?
tenāsau nīto yathāvṛttaṃ cārocitam // (195.0) Par.?
sā urasi prahāraṃ dattvā kathayati yadyasāvarthātparibhraṣṭaḥ kiṃ prajñayāpi paribhraṣṭaḥ pakvamānayeti pācanaṃ preṣitam // (196.0) Par.?
tadeva nāsti yat paktavyamiti // (197.0) Par.?
pūrṇena śeṣakatipayakārṣāpaṇair dāsadāsīgomahiṣīvastrāṇi jīvitopakaraṇāni pakvamādāyāgatya dampatyor upanāmitavān // (198.0) Par.?
tena kuṭumbaṃ saṃtoṣitam // (199.0) Par.?
atrāntare saurpārakīyo rājā dāhajvareṇa viklavībhūtaḥ // (200.0) Par.?
tasya vaidyairgośīrṣacandanamupadiṣṭam // (201.0) Par.?
tato 'mātyā gośīrṣacandanaṃ samanveṣayitum ārabdhāḥ // (202.0) Par.?
tairvīthyāṃ pāramparyeṇa śrutam // (203.0) Par.?
te pūrṇasya sakāśaṃ gatvā kathayanti tavāsti gośīrṣacandanam sa āha asti // (204.0) Par.?
te ūcuḥ kiyatā mūlyena dīyate sa āha kārṣāpaṇasahasreṇa // (205.0) Par.?
taiḥ kārṣāpaṇasahasreṇa gṛhītvā rājñaḥ pralepo dattaḥ svasthībhūtaḥ // (206.0) Par.?
rājā saṃlakṣayati kīdṛśo 'sau rājā yasya gṛhe gośīrṣacandanaṃ nāsti // (207.0) Par.?
rājā pṛcchati kuta etat deva pūrṇāt // (208.0) Par.?
āhūyatāṃ pūrṇakaḥ // (209.0) Par.?
sa dūtena gatvā uktaḥ pūrṇa devastvāṃ śabdāpayatīti // (210.0) Par.?
sa vicārayitum ārabdhaḥ kimarthaṃ māṃ rājā śabdāpayati sa saṃlakṣayati gośīrṣacandanenāsau rājā svasthībhūtaḥ // (211.0) Par.?
tadarthaṃ māṃ śabdayati // (212.0) Par.?
sarvathā gośīrṣacandanamādāya gantavyam // (213.0) Par.?
sa gośīrṣacandanasya tisro gaṇḍikā vastreṇa pidhāyaikaṃ pāṇinā gṛhītvā rājñaḥ sakāśaṃ gataḥ // (214.0) Par.?
rājñā pṛṣṭaḥ pūrṇa asti kiṃcid gośīrṣacandanam // (215.0) Par.?
sa kathayati deva idamasti // (216.0) Par.?
te kathayanti deva pūrṇasyāsti // (Divyāv, 2, 277, 0) [1]
kimasya mūlyam deva suvarṇalakṣāḥ // (217.0) Par.?
aparamasti deva asti // (218.0) Par.?
tena tāstisro gaṇḍikā darśitāḥ // (219.0) Par.?
rājñāmātyānām ājñā dattā pūrṇasya catasraḥ suvarṇalakṣāḥ prayacchateti // (220.0) Par.?
pūrṇaḥ kathayati deva tisro dīyantām // (221.0) Par.?
ekagaṇḍikā devasya prābhṛtamiti // (222.0) Par.?
tatastasya tisro dattāḥ // (223.0) Par.?
rājā kathayati pūrṇa parituṣṭo 'ham // (224.0) Par.?
vada kiṃ te varamanuprayacchāmīti // (225.0) Par.?
pūrṇaḥ kathayati yadi me devaḥ parituṣṭo devasya vijite 'paribhūto vaseyamiti // (226.0) Par.?
rājñā amātyānāmājñā dattā bhavantaḥ adyāgreṇa kumārāṇāmājñā deyā na tvevaṃ pūrṇasyeti // (227.0) Par.?
yāvanmahāsamudrāt pañcamātrāṇi vaṇikśatāni saṃsiddhayānapātrāṇi sūrpārakaṃ nagaramanuprāptāni // (228.0) Par.?
vaṇiggrāmeṇa kriyākāraḥ kṛtaḥ na kenacidasmākaṃ samastānāṃ nirgatyaikākinā vaṇijāṃ sakāśamupasaṃkramitavyam // (229.0) Par.?
gaṇa eva sambhūya bhāṇḍaṃ grahīṣyatīti // (230.0) Par.?
apare kathayanti pūrṇamapi śabdāpayāmaḥ // (231.0) Par.?
anye kathayanti kiṃ tasya kṛpaṇasyāsti yaḥ śabdāyata iti // (232.0) Par.?
tena khalu samayena pūrṇo bahirnirgataḥ // (233.0) Par.?
tena śrutaṃ mahāsamudrāt pañca vaṇikchatāni saṃsiddhayānapātrāṇi sūrpārakaṃ nagaramanuprāptānīti // (234.0) Par.?
so 'praviśyaiva nagaraṃ teṣāṃ sakāśamupasaṃkrāntaḥ // (235.0) Par.?
pṛcchati bhavantaḥ kimidaṃ dravyamiti te kathayanti idaṃ cedaṃ ceti // (236.0) Par.?
kiṃ mūlyam te kathayanti sārthavāha dūramapi paramapi gatvā tvameva praṣṭavyaḥ // (237.0) Par.?
yadyapyevaṃ tathāpi ucyatāṃ mūlyam // (238.0) Par.?
tairaṣṭādaśa suvarṇalakṣā mūlyamupadiṣṭam // (239.0) Par.?
sa kathayati bhavantastisro lakṣā avadraṃgaṃ gṛhṇīta mamaitat // (240.0) Par.?
paṇyamavaśiṣṭaṃ dāsyāmi // (241.0) Par.?
tathā bhavatu // (242.0) Par.?
tena tisro lakṣā ānāyya dattāḥ // (243.0) Par.?
svamudrālakṣitaṃ ca kṛtvā prakrāntaḥ // (244.0) Par.?
tato vaṇiggrāmeṇāvacarakāḥ puruṣāḥ preṣitāḥ paśyata kiṃ dravyamiti // (245.0) Par.?
tairgatvā pṛṣṭāḥ kiṃ dravyam idaṃ cedaṃ ca // (246.0) Par.?
asmākamapi pūrṇāni kośakoṣṭhāgārāṇi tiṣṭhanti // (247.0) Par.?
pūrṇāni vā bhavantu mā vā // (248.0) Par.?
api vikrītam // (249.0) Par.?
kasyāntike pūrṇasya // (250.0) Par.?
prabhūtamāsādayiṣyatha pūrṇasyāntikād vikrīya // (251.0) Par.?
te kathayanti yattenāvadraṅge dattaṃ tad yūyaṃ mūlye 'pi na dāsyatha // (252.0) Par.?
kiṃ tenāvadraṅge dattam tisraḥ suvarṇalakṣāḥ // (253.0) Par.?
sumuṣitāstena bhrātaraḥ kṛtāḥ // (254.0) Par.?
tairāgatya vaṇiggrāmasyārocitam // (255.0) Par.?
tatpaṇyaṃ vikrītam // (256.0) Par.?
kasyāntike pūrṇasya // (257.0) Par.?
prabhūtamāsādayiṣyanti pūrṇasyāntike vikrīya // (258.0) Par.?
yat tenāvadraṅge dattaṃ tadyūyaṃ mūlye 'pi na dāsyatha // (259.0) Par.?
kiṃ tenāvadraṅge dattam tisraḥ suvarṇalakṣāḥ // (260.0) Par.?
sumuṣitāstena te bhrātaraḥ kṛtāḥ // (261.0) Par.?
sumuṣitāstena bhrātaraḥ kṛtāḥ // (Divyāv, 2, 254, 0) [1]
sa tairāhūyoktaḥ pūrṇa vaṇiggrāmeṇa kriyākāraḥ kṛtaḥ na kenacidekākinā grahītavyam // (262.0) Par.?
vaṇiggrāma eva grahīṣyatītyeva // (263.0) Par.?
kasmātte gṛhītam sa kathayati bhavantaḥ yadā yuṣmābhiḥ kriyākāraḥ kṛtastadā kimahaṃ na śabdito mama bhrātā vā yuṣmābhireva kriyākāraḥ kṛto yūyameva pālayata // (264.0) Par.?
tato vaṇiggrāmeṇa saṃjātāmarṣeṇa ṣaṣṭeḥ kārṣāpaṇānāmarthāyātape dhāritaḥ // (265.0) Par.?
rājñaḥ pauruṣeyairdṛṣṭaḥ // (266.0) Par.?
tai rājñe ārocitam // (267.0) Par.?
rājā kathayati bhavantaḥ śabdayataitān // (268.0) Par.?
taiḥ śabditāḥ // (269.0) Par.?
kathayati rājā bhavantaḥ kasyārthe yuṣmābhiḥ pūrṇa ātape vidhāritas te kathayanti deva vaṇiggrāmeṇa kriyākāraḥ kṛto na kenacidekākinā paṇyaṃ grahītavyamiti // (270.0) Par.?
tadanenaikākinā gṛhītam // (271.0) Par.?
pūrṇaḥ kathayati deva samanuyujyantām yadaibhiḥ kriyākāraḥ kṛtastadā kimahamebhiḥ śabdito mama bhrātā vā te kathayanti deva neti // (272.0) Par.?
rājā kathayati bhavantaḥ śobhanaṃ pūrṇaḥ kathayati sa tairvrīḍitairmuktaḥ // (273.0) Par.?
yāvadapareṇa samayena rājñastena dravyeṇa prayojanamutpannam // (274.0) Par.?
tena vaṇiggrāma āhūyoktaḥ bhavantaḥ mamāmukena dravyeṇa prayojanam // (275.0) Par.?
anuprayacchateti // (276.0) Par.?
te kathayanti deva pūrṇasyāsti // (277.0) Par.?
sa kathayati deva idamasti // (Divyāv, 2, 216, 0) [1]
rājā kathayati bhavantaḥ nāhaṃ tasyājñāṃ dadāmi // (278.0) Par.?
yūyameva tasyāntikāt krītvānuprayacchata // (279.0) Par.?
taiḥ pūrṇasya dūtaḥ preṣitaḥ vaṇiggrāmaḥ śabdayatīti // (280.0) Par.?
sa kathayati nāhamāgacchāmi // (281.0) Par.?
te vaṇiggrāmāḥ sarva eva sambhūya tasya niveśanaṃ gatvā dvāri sthitvā tairdūtaḥ preṣitaḥ // (282.0) Par.?
pūrṇa nirgaccha vaṇiggrāmo dvāri tiṣṭhatīti // (283.0) Par.?
sa sāhaṃkāraḥ kāmakāramadattvā nirgataḥ // (284.0) Par.?
vaṇiggrāmaḥ kathayati sārthavāha yathākrītakaṃ paṇyamanuprayaccha // (285.0) Par.?
sa kathayati ativāṇijako 'ham yadi yathākrītaṃ paṇyamanuprayacchāmīti // (286.0) Par.?
te kathayanti sārthavāha dviguṇamūlyena dattam // (287.0) Par.?
pañcadaśa lakṣāṇi teṣāṃ vaṇijāṃ dattamavaśiṣṭaṃ svagṛhaṃ praveśitam // (288.0) Par.?
sa saṃlakṣayati kiṃ śakyamavaśyāyabindunā kumbhaṃ pūrayitum mahāsamudramavatarāmīti // (289.0) Par.?
tena sūrpārake nagare ghaṇṭāvaghoṣaṇaṃ kāritam śṛṇvantu bhavantaḥ saurpārakīyā vaṇijaḥ // (290.0) Par.?
pūrṇaḥ sārthavāho mahāsamudramavatarati // (291.0) Par.?
yo yuṣmākamutsahate pūrṇena sārthavāhena sārdham aśulkenāgulmenātarapaṇyena mahāsamudramavatartuṃ sa mahāsamudragamanīyaṃ paṇyaṃ samudānayatviti // (292.0) Par.?
pañcamātrairvaṇikśatairmahāsamudragamanīyaṃ paṇyaṃ samudānītam // (293.0) Par.?
tataḥ pūrṇaḥ sārthavāhaḥ kṛtakutūhalamaṅgalasvastyayanaḥ pañcavaṇikśataparivāro mahāsamudramavatīrṇaḥ // (294.0) Par.?
sa saṃsiddhayānapātraśca pratyāgataḥ // (295.0) Par.?
evam yāvat ṣaṭkṛtvaḥ // (296.0) Par.?
sāmantakena śabdo viśrutaḥ // (297.0) Par.?
pūrṇaḥ ṣaṭkṛtvo mahāsamudramavatīrṇaḥ saṃsiddhayānapātraśca pratyāgata iti // (298.0) Par.?
śrāvasteyā vaṇijaḥ paṇyamādāya sūrpārakaṃ nagaraṃ gatāḥ // (299.0) Par.?
te mārgaśramaṃ prativinodya yena pūrṇaḥ sārthavāhastenopasaṃkrāntāḥ // (300.0) Par.?
upasaṃkramya kathayanti sārthavāha mahāsamudramavatarāmeti // (301.0) Par.?
sa kathayati bhavantaḥ asti kaścidyuṣmābhirdṛṣṭaḥ śruto vā ṣaṭkṛtvo mahāsamudrāt saṃsiddhayānapātrāgataḥ saptamaṃ vāramavataran te kathayanti pūrṇa vayaṃ tvāmuddiśya dūrādāgatāḥ // (302.0) Par.?
yadi nāvatarasi tvameva pramāṇamiti // (303.0) Par.?
sa saṃlakṣayati kiṃ cāpyahaṃ dhanenānarthī tathāpyeṣām arthāyāvatarāmīti // (304.0) Par.?
sa taiḥ sārdhaṃ mahāsamudraṃ samprasthitaḥ // (305.0) Par.?
te rātryāḥ pratyūṣasamaye udānāt pārāyaṇāt satyadṛśaḥ sthaviragāthāḥ śailagāthā munigāthā arthavargīyāṇi ca sūtrāṇi vistareṇa svareṇa svādhyāyaṃ kurvanti // (306.0) Par.?
tena te śrutāḥ // (307.0) Par.?
sa kathayati bhavantaḥ śobhanāni gītāni gāyatha // (308.0) Par.?
te kathayanti sārthavāha naitāni gītāni kiṃtu khalvetadbuddhavacanam // (309.0) Par.?
sa buddha ityaśrutapūrvaṃ śabdaṃ śrutvā sarvaromakūpāni āhṛṣṭāni // (310.0) Par.?
sa ādarajātaḥ pṛcchati bhavantaḥ ko 'yaṃ buddhanāmeti // (311.0) Par.?
te kathayanti asti śramaṇo gautamaḥ śākyaputraḥ śākyakulātkeśaśmaśrūṇyavatārya kāṣāyāṇi vastrāṇi ācchādya samyageva śraddhayā agārādanagārikāṃ pravrajitaḥ // (312.0) Par.?
so 'nuttarāṃ samyaksambodhimabhisaṃbuddhaḥ // (313.0) Par.?
sa eṣa sārthavāha buddho nāma // (314.0) Par.?
kutra bhavantaḥ sa bhagavānetarhi viharati sārthavāha śrāvastyāṃ jetavane 'nāthapiṇḍadasyārāme // (315.0) Par.?
sa taṃ hṛdi kṛtvā taiḥ sārdhaṃ mahāsamudramavatīrṇaḥ saṃsiddhayānapātraśca pratyāgataḥ // (316.0) Par.?
bhrātāsya bhavilaḥ saṃlakṣayati parikhinno 'yaṃ mahāsamudragamanena niveśo 'sya kartavya iti // (317.0) Par.?
sa tenoktaḥ bhrātaḥ kathaya katarasya dhaninaḥ sārthavāhasya vā tavārthāya duhitaraṃ prārthayāmīti // (318.0) Par.?
sa kathayati nāhaṃ kāmairarthī // (319.0) Par.?
yadyanujānāsi pravrajāmīti // (320.0) Par.?
sa kathayati yadāsmākaṃ gṛhe vārtā nāsti tadā na pravrajitaḥ // (321.0) Par.?
idānīṃ kāmārthaṃ pravrajasi // (322.0) Par.?
pūrṇaḥ kathayati bhrātaḥ tadānīṃ na śobhate idānīṃ tu yuktam // (323.0) Par.?
sa tenāvaśyaṃ nirbandhaṃ jñātvānujñātaḥ // (324.0) Par.?
sa kathayati bhrātaḥ mahāsamudro bahvādīnavo 'lpāsvādaḥ // (325.0) Par.?
bahavo 'vataranti alpā vyuttiṣṭhanti // (326.0) Par.?
sarvathā na tvayā mahāsamudramavatartavyam // (327.0) Par.?
nyāyopārjitaṃ te prabhūtaṃ dhanamasti eṣāṃ tu tava bhrātṝṇām anyāyopārjitam // (328.0) Par.?
yadyete kathayanti ekadhye vasāmeti na vastavyam // (329.0) Par.?
ityuktvopasthāyakamādāya śrāvastīṃ samprasthitaḥ // (330.0) Par.?
anupūrveṇa śrāvastīmanuprāptaḥ // (331.0) Par.?
śrāvastyāmudyāne sthitena anāthapiṇḍadasya gṛhapaterdūto 'nupreṣitaḥ // (332.0) Par.?
tena gatvā anāthapiṇḍadasya gṛhapaterārocitam gṛhapate pūrṇaḥ sārthavāha udyāne tiṣṭhati gṛhapatiṃ draṣṭukāma iti // (333.0) Par.?
anāthapiṇḍado gṛhapatiḥ saṃlakṣayati nūnaṃ jalayānena khinna idānīṃ sthalayānenāgataḥ // (334.0) Par.?
tataḥ pṛcchati bhoḥ puruṣa kiyatprabhūtaṃ paṇyamānītam // (335.0) Par.?
sa kathayati kuto 'sya paṇyam upasthāyakadvitīyaḥ // (336.0) Par.?
sa cāhaṃ ca // (337.0) Par.?
anāthapiṇḍadaḥ saṃlakṣayati na mama pratirūpam yadahaṃ pradhānapuruṣamasatkāreṇa praveśayeyamiti // (338.0) Par.?
sa tena mahatā satkāreṇa praveśita udvartitaḥ snāpito bhojitaḥ // (339.0) Par.?
svairālāpeṇāvasthitayoranāthapiṇḍadaḥ pṛcchati sārthavāha kimāgamanaprayojanam apūrveṇa gṛhapate icchāmi svākhyāte dharmavinaye pravrajyāmupasampadaṃ bhikṣubhāvamiti // (340.0) Par.?