Texts

Help

Select a text:
Bibliography
Select a chapter:
 (no revisions)
Show parallels  Show headlines
Use dependency labeler
Chapter id: 3562
  • Click on a sentence to show its analysis
  • Keep the mouse pointer over a lemma to show its meanings.
athātaḥ sirāvyadhavidhiśārīraṃ vyākhyāsyāmaḥ // (1.1) Par.?
yathovāca bhagavān dhanvantariḥ // (2.1) Par.?
bālasthavirarūkṣakṣatakṣīṇabhīrupariśrāntamadyādhvastrīkarṣitavamitaviriktāsthāpitānuvāsitajāgaritaklībakṛśagārbhiṇīnāṃ kāsaśvāsaśoṣapravṛddhajvarākṣepakapakṣāghātopavāsapipāsāmūrcchāprapīḍitānāṃ ca sirāṃ na vidhyet yāścāvyadhyā vyadhyāścādṛṣṭā dṛṣṭāś cāyantritā yantritāścānutthitā iti // (3.1) Par.?
Aderlass bei ...
śoṇitāvasekasādhyāśca ye vikārāḥ prāgabhihitāsteṣu cāpakveṣvanyeṣu cānukteṣu yathābhyāsaṃ yathānyāyaṃ ca sirāṃ vidhyet // (4.1) Par.?
Kontraindikationen gelten nicht bei akuten F¦llen
pratiṣiddhānām api ca viṣopasargātyayikeṣu sirāvyadhanamapratiṣiddham // (5.1) Par.?
Durchfhrung des Aderlasses
tatra snigdhasvinnamāturaṃ yathādoṣapratyanīkaṃ dravaprāyamannaṃ bhuktavantaṃ yavāgūṃ pītavantaṃ vā yathākālam upasthāpyāsīnaṃ sthitaṃ vā prāṇānabādhamāno vastrapaṭṭacarmāntarvalkalalatānāmanyatamena yantrayitvā nātigāḍhaṃ nātiśithilaṃ śarīrapradeśamāsādya prāptaṃ śastramādāya sirāṃ vidhyet // (6.1) Par.?
richtiges Wetter
naivātiśīte nātyuṣṇe na pravāte na cābhrite / (7.1) Par.?
sirāṇāṃ vyadhanaṃ kāryamaroge vā kadācana // (7.2) Par.?
K￶rperposition/verb¦nde beim Aderlass
tatra vyadhyasiraṃ puruṣaṃ pratyādityamukham aratnimātrocchrite upaveśyāsane sakthnor ākuñcitayor niveśya kūrparau sandhidvayasyopari hastāvantargūḍhāṅguṣṭhakṛtamuṣṭī manyayoḥ sthāpayitvā yantraṇaśāṭakaṃ grīvāmuṣṭyor upari parikṣipyānyena puruṣeṇa paścātsthitena vāmahastenottānena śāṭakāntadvayaṃ grāhayitvā tato vaidyo brūyāddakṣiṇahastena sirotthāpanārthaṃ ca yantraṃ pṛṣṭhamadhye pīḍayeti karmapuruṣaṃ ca vāyupūrṇamukhaṃ sthāpayet eṣa uttamāṅgagatānām antarmukhavarjānāṃ sirāṇāṃ vyadhane yantraṇavidhiḥ / (8.1) Par.?
pādavyadhyasirasya pādaṃ same sthāne susthitaṃ sthāpayitvānyaṃ pādamīṣatsaṃkucitamuccaiḥ kṛtvā vyadhyasiraṃ pādaṃ jānusandheradhaḥ śāṭakenāveṣṭya hastābhyāṃ prapīḍya gulphaṃ vyadhyapradeśasyopari caturaṅgule plotādīnāmanyatamena baddhvā vā pādasirāṃ vidhyet / (8.2) Par.?
athopariṣṭāddhastau gūḍhāṅguṣṭhakṛtamuṣṭī samyagāsane sthāpayitvā sukhopaviṣṭasya pūrvavadyantraṃ baddhvā hastasirāṃ vidhyet / (8.3) Par.?
gṛdhrasīviśvācyoḥ saṃkucitajānukūrparasya / (8.4) Par.?
śroṇīpṛṣṭhaskandheṣūnnāmitapṛṣṭhasyāvākśiraskasyopaviṣṭasya visphūrjitapṛṣṭhasya vidhyet / (8.5) Par.?
udarorasoḥ prasāritoraskasyonnāmitaśiraskasya visphūrjitadehasya / (8.6) Par.?
bāhubhyāmavalambamānadehasya pārśvayoḥ / (8.7) Par.?
avanāmitameḍhrasya meḍhre / (8.8) Par.?
unnamitavidaṣṭajihvāgrasyādhojihvāyām / (8.9) Par.?
ativyāttānanasya tāluni dantamūleṣu ca / (8.10) Par.?
evaṃ yantropāyānanyāṃśca sirotthāpanahetūn buddhyāvekṣya śarīravaśena vyādhivaśena ca vidadhyāt // (8.11) Par.?
Gr￶￟e der Instrumente
māṃsaleṣvavakāśeṣu yavamātraṃ śastraṃ nidadhyāt ato 'nyeṣvardhayavamātraṃ vrīhimātraṃ vā vrīhimukhena asthnām upari kuṭhārikayā vidhyedardhayavamātram // (9.1) Par.?
bhavanti cātra / (10.1) Par.?
richtige Jahreszeiten
vyabhre varṣāsu vidhyeta grīṣmakāle tu śītale / (10.2) Par.?
hemantakāle madhyāhne śastrakālāstrayaḥ smṛtāḥ // (10.3) Par.?
Zeichen fr guten Aderlass
samyakśastranipātena dhārayā yā sravedasṛk / (11.1) Par.?
muhūrtaṃ ruddhā tiṣṭhecca suviddhāṃ tāṃ vinirdiśet // (11.2) Par.?
yathā kusumbhapuṣpebhyaḥ pūrvaṃ sravati pītikā / (12.1) Par.?
tathā sirāsu viddhāsu duṣṭamagre pravartate // (12.2) Par.?
Patienten, bei denen Blut nicht fliesst
mūrchitasyātibhītasya śrāntasya tṛṣitasya ca / (13.1) Par.?
na vahanti sirā viddhāstathānutthitayantritāḥ // (13.2) Par.?
kṣīṇasya bahudoṣasya mūrchayābhihatasya ca / (14.1) Par.?
bhūyo 'parāhṇe visrāvyā sāparedyustryahe 'pi vā // (14.2) Par.?
raktaṃ saśeṣadoṣaṃ tu kuryād api vicakṣaṇaḥ / (15.1) Par.?
na cātiniḥsrutaṃ kuryāccheṣaṃ saṃśamanair jayet // (15.2) Par.?
max. menge = 1 prastha
balino bahudoṣasya vayaḥsthasya śarīriṇaḥ / (16.1) Par.?
paraṃ pramāṇamicchanti prasthaṃ śoṇitamokṣaṇe // (16.2) Par.?
Position fr Aderlass je nach Krankheit
tatra pādadāhapādaharṣāvabāhukacippavisarpavātaśoṇitavātakaṇṭakavicarcikāpādadārīprabhṛtiṣu kṣipramarmaṇa upariṣṭād dvyaṅgule vrīhimukhena sirāṃ vidhyet ślīpade taccikitsite yathā vakṣyate kroṣṭukaśiraḥkhañjapaṅgulavātavedanāsu jaṅghāyāṃ gulphasyopari caturaṅgule apacyāmindrabasteradhastād dvyaṅgule jānusandheruparyadho vā caturaṅgule gṛdhrasyām ūrumūlasaṃśritāṃ galagaṇḍe etenetarasakthi bāhū ca vyākhyātau viśeṣatastu vāmabāhau kūrparasandherabhyantarato bāhumadhye plīhni kaniṣṭhikānāmikayor madhye vā evaṃ dakṣiṇabāhau yakṛddālye etām eva ca kāsaśvāsayor apyādiśanti gṛdhrasyām iva viśvācyāṃ śroṇiṃ prati samantād dvyaṅgule pravāhikāyāṃ śūlinyāṃ parivartikopadaṃśaśūkadoṣaśukravyāpatsu meḍhramadhye vāmapārśve kakṣāstanayor antare 'ntarvidradhau pārśvaśūle ca bāhuśoṣāvabāhukayor apyeke vadantyaṃsayor antare trikasandhimadhyagatāṃ tṛtīyake adhaḥskandhasandhigatām anyatarapārśvasaṃsthitāṃ caturthake hanusandhimadhyagatām apasmāre śaṅkhakeśāntasandhigatāmuro'pāṅgalalāṭeṣu conmāde jihvārogeṣvadhojihvāyāṃ dantavyādhiṣu ca tāluni tālavyeṣu karṇayor upari samantāt karṇaśūle tadrogeṣu ca gandhāgrahaṇe nāsārogeṣu ca nāsāgre timirākṣipākaprabhṛtiṣv akṣyāmayeṣūpanāsike lālāṭyām apāṅgyāṃ vā etā eva ca śirorogādhimanthaprabhṛtiṣu rogeṣviti // (17) Par.?
durvyadhā viṃśatis tatra durviddhātividdhā kuñcitā piccitā kuṭṭitāprasrutātyudīrṇānte 'bhihatā pariśuṣkā kūṇitā vepitānutthitaviddhā śastrahatā tiryagviddhāpaviddhāvyadhyā vidrutā dhenukā punaḥ punarviddhā māṃsasirāsnāyvasthisandhimarmasu ceti // (18) Par.?
tatra yā sūkṣmaśastraviddhāvyaktam asṛk sravati rujāśophavatī ca sā durviddhā pramāṇātiriktaviddhāyāmantaḥ praviśati śoṇitaṃ śoṇitātipravṛttirvā sātividdhā kuñcitāyāmapyevaṃ kuṇṭhaśastrapramathitā pṛthulībhāvam āpannā piccitā anāsāditā punaḥ punarantayoś ca bahuśaḥ śastrābhihatā kuṭṭitā śītabhayamūrcchābhir apravṛttaśoṇitāprasrutā tīkṣṇamahāmukhaśastraviddhātyudīrṇā alparaktasrāviṇyante viddhā ante 'bhihatā kṣīṇaśoṇitasyānilapūrṇā pariśuṣkā caturbhāgāsāditā kiṃcitpravṛttaśoṇitā kūṇitā duḥsthānabandhanād vepamānāyāḥ śoṇitasaṃmoho bhavati sā vepitā anutthitaviddhāyāmapyevaṃ chinnātipravṛttaśoṇitā kriyāsaṅgakarī śastrahatā tiryakpraṇihitaśastrā kiṃciccheṣā tiryagviddhā bahuśaḥ kṣatā hīnaśastrapraṇidhānenāpaviddhā aśastrakṛtyā avyadhyā anavasthitaviddhā vidrutā pradeśasya bahuśo 'vaghaṭṭanādārohadvyadhā muhurmuhuḥ śoṇitasrāvā dhenukā sūkṣmaśastravyadhanādbahuśo bhinnā punaḥ punarviddhā māṃsasnāyvasthisirāsandhimarmasu viddhā rujāṃ śophaṃ vaikalyaṃ maraṇaṃ cāpādayati // (19) Par.?
bhavanti cātra / (20.1) Par.?
sirāsu śikṣito nāsti calā hyetāḥ svabhāvataḥ / (20.2) Par.?
matsyavat parivartante tasmād yatnena tāḍayet // (20.3) Par.?
ajānatā gṛhīte tu śastre kāyanipātite / (21.1) Par.?
bhavanti vyāpadaścaitā bahavaścāpyupadravāḥ // (21.2) Par.?
snehādibhiḥ kriyāyogair na tathā lepanairapi / (22.1) Par.?
yāntyāśu vyādhayaḥ śāntiṃ yathā samyak sirāvyadhāt // (22.2) Par.?
sirāvyadhaścikitsārdhaṃ śalyatantre prakīrtitaḥ / (23.1) Par.?
yathā praṇihitaḥ samyagbastiḥ kāyacikitsite // (23.2) Par.?
tatra snigdhasvinnavāntaviriktāsthāpitānuvāsitasirāviddhaiḥ parihartavyāni krodhāyāsamaithunadivāsvapnavāgvyāyāmayānādhyayanasthānāsanacaṅkramaṇaśītavātātapaviruddhāsātmyājīrṇāny ā balalābhāt māsameke manyante / (24.1) Par.?
eteṣāṃ vistaram upariṣṭādvakṣyāmaḥ // (24.2) Par.?
bhavataś cātra / (25.1) Par.?
sirāviṣāṇatumbaistu jalaukābhiḥ padaistathā / (25.2) Par.?
avagāḍhaṃ yathāpūrvaṃ nirharedduṣṭaśoṇitam // (25.3) Par.?
avagāḍhe jalaukāḥ syāt pracchānaṃ piṇḍite hitam / (26.1) Par.?
sirāṅgavyāpake rakte śṛṅgālābū tvaci sthite // (26.2) Par.?
Duration=0.29091691970825 secs.