Occurrences of sādhana in "Ātmasiddhi"
Click [+] to expand the context.
47śrūyate ca pṛthagātmānaṃ preritāraṃ ca matvā juṣṭustatastenāmṛtatvameti ātmānaṃ ced vijānīyāt tarati śokamātmavit brahmavidāpnoti paramityādiḥ parāvarātmatattvajñānasyāpavargasādhanatvaṃ pratipādayan vedāntavākyagaṇaḥ /
81tatsādhanato 'pi karmayogalabhyaḥ jñānayogalabhyaḥ anyatarānugṛhītānyataralabhyaḥ ubhayalabhyaḥ ubhayaparikarmitakhāntasyaikāntikātyantika bhaktiyogalabhya iti /
82tadevamanavasitaviśeṣavimarśakajanavimatidarśanāt tatttatpakṣasādhanabalābalānagamācca tatastataḥ sandihānāḥ prekṣāvanto na tāvatparamapuruṣārthāya ghaṭeran yāvadayamātmā paramātmā ca svarūpataḥ pramāṇataḥ saṃbandhataḥ prāptitaḥ tatsādhanataśca na nirṇiyeteti tatpratibodhāyedamārabhyate /
101nanvastu nāmāmajñānasya mokṣasādhanatvam atiriktaparamātmajñānasya tatkula ityatrāha śrūyate iti /
102bāhyānāṃ vimatyāmapi vaidikavaryāṇāmātmana iva paramātmano 'pi tattvajñānasya mokṣasādhanatve na vimatiriti bhāvaḥ /
294muktyupāye 'pi tā āha tatsādhanato pī'ti /
298karmajñānādyaṅgikā saiva parabrahmaprāptilakṣaṇamokṣasādhanam /
304yāvacca niruktaviśeṣānavadhāraṇam na tāvattattatsādhane vyāptipakṣadharmatāyogitvalakṣamabalanirdhāraṇam /
305na ca viruddhasādhyasādhanayorvāstavikavyāptipakṣadharmatopapattirekasminneva dharmiṇi /
306tathā ca samabalatayā pratīyamānānāṃ nānāpakṣasādhanānāṃ satpratipakṣabhāvena sādhyanirṇayo durghaṭaḥ /
309vicāreṇānyatamapakṣe viśeṣāvadhāraṇe tu tatpakṣasādhanasyādhikabalatvajñānātsatpratipakṣabhāvanivṛttestenārthatattvanirṇayopapattiḥ /
310tat muktisādhanopayogyarthatattvanirṇayāyātmasvarūpādigocarānyatamapakṣasya satpramāṇatarkamūlakatvādiviśeṣavyavasthāpanaparasya vicāragranthasyārambho yukta eveti samuditāśayaḥ /
347ananyena svena sādhanaṃ siddhiḥ prakāśo yasya so 'nanyasādhanaḥ /
353tatra dehendriyamanaḥprāṇadhībhyo 'nyo 'nanyasādhanaḥ /
394ananyena svena sādhanaṃ siddhiḥ prakāśo yasya so 'nanyasādhanaḥ /
450ahañjānāmīti pratīte rūpādyaviṣayatvena śarīrāviṣayatvasādhane 'prayojakatvamāha dehavyatirikteti /
736ātmārthatāmbhoktrātmabhogaphalasādhanatām /
887evaṃ jñānasya śarīradharmatvābhāvasādhanena śarīrasyātmatvaṃ pratikṣiptaṃ bhavati /
892ityādisādhanairnyāyyairniṣedhyā varṣmaṇaścitiḥ ////
893evaṃ pratyakṣavirodhāt anvayamukhena sādhyamupasthāpadbhirudīritasādhanairapahṛtaviṣayatayā indriyāśrayatvādivyatirekihetavo na sādhyamupasthāpayitumīśate /
927kiñcidaparamapi sādhanam yatsāhāyakavirahānna sarve prakāśante kaścidevaikaḥ pratīyate iti /
942kiṃ punarasya sādhanam /
978dharmiviśeṣaviparītasādhanāt /
980evaṃ sādhanāntarāṇyapi bhūtāntaravyatikeramivāmīyabhūtabhāvamāpādayanti /
982api ca śabdādiguṇāvagamasādhāraṇasādhanatayā śarīramiva pāñcabhautikam ekadvitrādimayaṃ vā itarabhūtasaṃsṛṣṭamastu manaḥ /
1011atraiva sādhye sādhanāntarāṇi cāha utpattimattvā dityādikārikādvayena /
1134icchāṃ prati iṣṭajātīyatvasyeṣṭasādhanatvasya vā jñānaṃ tathā /
1135dveṣaṃ prati cāniṣṭatvasya tatsādhanatvasya vā jñānaṃ tathā /
1140sādhanāntaraṃ manasi śaṅkate yattu nityeti /
1167evaṃ sukhādāvasamavāyihetutvena dravyāntasaṃyogasya sādhanaṃ na saṃbhavatītyuktam /
1168atha tatsādhanābhyupagame 'pi vivakṣitamabhautikaṃ manastattvāntaraṃ na setsyatīti prapañcayati /
1191manaḥ pāñcabhautikaṃ pañcabhūtaguṇāvagamasādhanatvāddeha vaditi prayogaḥ /
1193dehasyevaikabhautikasya bhūtāntaropaṣṭabdhatvādbhūtāntaraguṇopalambhasādhanatvopapattirmanasa iti bhāvaḥ /
1229manaḥsvarūpatattvavicārasyāprakṛtatvānnāsmābhiridānīmatiriktamanaḥsādhane pravartyata ityāśayaḥ /
1305sādhanasya ca sālambanatve tadaviśeṣādaśeṣaśemuṣīṇāṃ tathātvāpatteḥ nirālambanatve ca sādhanābhāvādeva sādhyāsiddheḥ /
1389svāśrayasya svasattayaiva prakāśamānatvaṃ svaviṣayasādhanatvaṃ vā hyanubhūtitvam /
1403aparamārthāstadvikārāḥ santīti cet paramārthāśca te kiṃ vikārāḥ santi janmavanto vā paramārthāḥ yena pāramārthyena viśeṣaṇaṃ sādhyasya sādhanasya vār'thavattāmaśnuvīta /
1565jñānasāmānyasya saviṣayakatvaniyamānnirviṣayakatve jñānatvāyogāt jñānaviśeṣe nirviṣayakatvasādhanaṃ bādhitaviṣayamityarthaḥ /
1569jñānasāmānyasya nirviṣayakatvamiti pakṣe svapravṛttivyāghātamapyāha sādhanasya ceti /
1571tasya nirviṣayakatve ca na nirviṣayakatvarūpasādhyasiddhiriti sādhanārthapravṛttivaighaṭyamiti bhāvaḥ /
1875sādhanasya vāsādhanaghaṭakotpattervā /
1877saṃvido 'pi kalpitotpattimattvasaṃbhavena svarūpāsiddhivāraṇāya sādhanasya vetyuktam /
1879sādhyasādhanavyatirekavyāptīnāmaprasiddhiprasaṅgāt /
1909saṃviddharmāṇāṃ pramāṇasiddhatvakathanena saṃvidi dharmaniṣedhasādhanasya kālātyayāpadiṣṭatvaṃ phalitam /
1927saṃvidaḥ svaprakāśatvasādhana ityarthaḥ /
1955bhedādidharmapakṣakacitsaṃbandhitvābhāvasādhane 'naikāntyamapyāha cetyam iti /
1958kiñca ciddharmatvābhāvasādhanamanupapannam /
2240yathāvasthitavastuprakāśānukūlasvabhāvatvācca jñānatatsādhanatadanugrāhakāṇām /
2274anyaścayaḥ sāṃsārikaduḥkhaiḥ duḥkhitvenātmānaṃ tattvatobhrāntyā vā pratyeti duḥkhyahamiti saḥ sarvamidamaniṣṭajātaṃ kathamahamapunarūdayapanudyāvyākulaḥ svastho bhūyāsamiti sañjātamumukṣaḥ tatsādhane pravartate /
2275sa yadi sādhanānuṣṭhānādahameva na bhaviṣyāmītyavagacchati apagacchedasau mokṣakathāprasaṅgādapi /
2413nāpi mokṣasādhanajñānānuṣṭhānayoḥ pravartetaivaṃ jānan /
2565ananyasādhana ityetadvivaraṇa iti bhāvaḥ /
2575sa cāyamahamarthasya saṃvidabhedasādhane pakṣe 'siddha ityāha asiddhaśceti /
2586sāhityasya bhedaniyatatvātsahaivopalambhamānatvahetuvyapadeśa eva bhedavyapadeśarūpa iti tena saṃvidahamarthayoraikyasādhane pratijñāhetuvākyayorvirodha ekaṃ dvitvāditivaditi bhāvaḥ /
2590jñānajñātrorabhedasādhanadūṣaṇaprasaṅge 'smin jñānajñeyayorabhedasādhakaprayogadūṣaṇādisādhamadūṣaṇaprakārasāmyāditi dhyeyam /
2599nirāsaprakāraścaekajñānaviṣayatvenāhamarthe saṃvidabhedasya sādhane tulyanayenāhamarthābhedo 'pi saṃvidi prasajyeta /
2663evamāśrayamātramupasthāpayanto 'nvayavyatirekiṇo hetavaḥ dravyāntaraguṇatvaṃ ca pratyācakṣāṇaiḥ kevalavyatirekisādhanairātmagocaratayā niyamyante /
2670ye yathoktasādhyā na bhavanti te yathoktasādhanā api na bhavanti yathā rūpādayaḥ /
2671yathoktasādhanāḥ punaricchādaya iti yathoktasādhyā eveti /
2681kevalavyatirekī tu sādhanadaśāmeva nāsādayati sapakṣānvayavirahāt asādhāraṇavat /
2683yino vipakṣavyatirekadarśanavikalatayā sādhāraṇavadasādhanatvam /
2685naca sādhanābhāve sādhyābhāvadarśanamātreṇa sādhyānvitasvabhāvatvaṃ śakyaṃ niścetum /
2687sandehagrastatvāccakiṃ sādhanābhāvaprayuktaḥ sādhyābhāvaḥ kiṃ vā nimittāntaraprayukta iti /
2691etena sāṅkhyodīritasādhanabhedā apyapoditā veditavyāḥ saṅghātaparārthatvādayaḥ /
2742kālāntarabhāvisvargādisādhanavidhayaścākṣipanti dehādivyatiriktaṃ nityaṃ cetanamiti śrutitadanupapattipramāṇako 'yaṃ pratyagātmeti /
2767jñānajñātrorabhedasādhane pratyakṣabādhitatvamapyāha spaṣṭaśceti /
2896atha ananyasādhana iti pratijñātaṃ svayaṃprakāśatvamātmanaḥ samarthayituṃ pramāṇaparīkṣāmupakramate kiṃ puna rityādinā /
2921abhāvabhedasādhane 'nityatvamutpattivināśavattvarūpaṃ vācyam /
2966sādhanadaśāmanumāpakatvāvasthām nāsādayati na prāptoti sapakṣānvayavirahātsādhyena sahacāradarśanasthalasambandhābhāvādityarthaḥ /
2978anvayavyatirekiṇi ubhayavidhasahacāradarśanādvyāptigrahasya dṛṣṭeḥ sādhyahetvo sahacārādarśanātkevalavyatirekiṇo 'sādhakatvaṃ cedabhimatam tarhi sādhyābhāvasādhanābhāvayoḥ sahacārādarśanātkevalānvayino 'pyasādhakatvaṃ syāditi cākūtam /
2986nanvevaṃ sādhyasādhanavyatirekayoḥ sahacāradarśanata eva vyatirekavyāptigraha upapadyata iti śaṅkate na ca sādhanābhāva iti /
2987sādhyānvitasvabhāvatvamsādhanasya sādhyanirūpitavyatirekavyāptimattvaṃ sādhyābhāvavyāpakābhāvapratiyogitvalakṣaṇam /
2989vyatirekiṇoḥ sādhyasādhanayoradhikaraṇapekṣayā tadabhāvādhikaraṇānāmānantyāt kalayāṃ'śena kkacidapi sādhyābhāvavati hetorvṛttau vyatirekasāhacaryaniyamalakṣaṇavyatirekavyāpterasambhavādityarthaḥ /
2993sādhyābhāvo 'stu hetvabhāvo māstviti śaṅkāyāṃ ca na sādhanābhāvavyāpyatvaṃ sādhyābhāve gṛhyetānukūlatarkavirahe /
2994sādhyasyā sādhananīmittatvasādhananiyatasvabhāvatvādyanyathānupapattilakṣaṇatarkabalācchaṅkānivāraṇaṃ ca sādhyasādhanayoḥ sahacāradarśanamūlahetuhetumadbhāvādyavadhāraṇamantarā na ghaṭata iti kevalavyatirekyasiddhiriti ca hārdam /
2999niruktasamavetatvasya guṇakriyābhinna eva prasiddherguṇe jñānādau tatsādhanāyogaḥ /
3054atrāyaṃ prayogaḥkaivalyasādhanapravṛttiḥ kaivalyadaśāprāptiyogyātmatattvajñānapūrvikākaivalyasādhanapravṛttitvāt yā yā phalaviśeṣasādhanaprekṣāvatpravṛttiḥ sā sā tattatphalaprāptiyogyātmatattvajñānapūrvikā yathā svargasādhanapravṛttiriti /
3133nanu sāṅkhyābhimatasyātmano 'numānāsambhave 'pi naiyāyikādibhirādheyātiśayatvena bhoktatvena cābhimatasyātmanaḥ saṅghātaparārthatvānumānena sādhanaṃ syāditi cet na /
3137śarīrasyāpi śarīrāntararūpabhoktrarthatvasādhanaparyavasānādvivakṣitāsiddheḥ /
3138śarīrādivyatiriktasya bhoktaranumānātpūrvamasiddhyā ca vilakṣaṇabhoktrarthatvena vyāpteragrahādvilakṣaṇātmasādhanāyoga iti dik /
3157dehavināśordhvabhāvisvargādisādhanakarmānuṣṭhānaṃ tadvidhānaṃ vā bhoktarātmano dehātirekaṃ nityatvaṃ ca vinā hi na ghaṭate /
3161hitaṃ balavadaniṣṭānanubandhīṣṭasādhanaṃ śāstraikasamadhigamyam /
3239abhyupagantavyā hi saṃvidaḥ svataḥsiddhiḥ sarvaprakārasādhanāntaranirākaraṇāt satyāśca tasyāḥ kadācidanavabhāsādarśanācca /
3243ataḥ kḷptārthāntarasādhanabhāvayā tayaivātmano 'pi siddhirabhyupagantuṃ nyāyyā /
3292sādhanavikalatvamapi yadyapi phalati upapādanaprakāreṇa athāpi siddhāntaprakriyayā jñānāvasthārūpatvātsukhādeḥ jñānasya ca svayaṃprakāśatvātsvayaṃprakāśatvaṃ sukhāderhṛdi nidhāya sādhyavikalatvameva kīrtitam /
3293anvayaddaṣṭānte sādhyasya sādhanasya vā virahena tadavacchedena sādhyavyāptigraho hetau sambhavatīti vyāpyatvāsiddhirvivakṣitā /
3420ajñānākāryābhāvanimittakā mokṣasādhanapraśaṃsāparāḥ sārvajñyādiśrutaya ityarthaḥ ////
3428dharmādharmāvaruddhaṃ sanmano jñānasya sādhanam /
3430naca yogajadharmānugṛhītatatsaṃyogasya sādhanatvama kṣīyante cāsya karmāṇi tadā vidvān puṇyapāpe vidhūya nirañjanaḥ ityādiśukletarasakalakarmaprakṣayaśrutivirodhāt /
3549niruktahetunā svayaṃprakāśatvasādhane doṣaṃ cāha api caivam iti sukhādiṣvanaikāntyaṃ hetoriti bhāvaḥ /
3797evamarthaprakāśakādācitkatvena jñānāgantukatvasādhanaṃ dūṣitam /
3798prakārāntareṇa ca tatsādhanaṃ dūṣayitumanuvadati na ca hetubhedeti /
3962niroddhavyatvaṃ caiṣāṃ kaivalyasādhanaparipanthitayetyāha kaivalyeti /
3963kaivalyabhāgi yaccitmokṣādhikṛtamātmasvarūpam tatpratyanīkatayātadabhimatasādhanasiddhivighātakatayaiteṣāṃ niroddhavyatvamityarthaḥ /
3974kḷptaśca sarvārthasādhanatayā bodha iti tenaiva karaṇavirahiṇā satā svabhāvabhūtenodbhūtenodbhūtavṛttestamaso 'nyasya vātmavartino guṇasya sphuraṇamiti balādabhyupagamanīyam /
4002jñānaviṣayīkāraśca sādhanaviśeṣāyattatvena niyata iti na svābhāvikatvasambhavaḥ /
4004na cānātmagocara eva sādhanasāpekṣatvaniyama iti vācyam /
4015sa ca yathoditasādhanabalādeva sāṃsiddhiko nityaścātmana iti /
4062prakāśāśrayatvamātrasya tu sādhanāyogaḥ siddhatvāditi ca bodhyam /
4066nityaprakāśavattvasādhanenātmanaḥ sārvadikaṃ jñānaviṣayatvaṃ prasajyata ityarthaḥ /
4142ataḥ sādhanavikalamudāharaṇam /
4185dvitvāderyāvadāśrayabhāvitvānumāne dṛṣṭānte sādhanavaikalyaṃ parahṛtametāvatā // //
4326bhāvanāyāḥ sādhyasādhanetikartavyatānvayitve 'pi bhāvanānyayinyaprāpte sādhanāṃśa eva vidhitātparyamiti mīmāṃsakāḥ /
4473vyākariṣyate caitadantimapadārthasamarthanāvasara iti sādhanavikalatā ca nidarśanasya /
4579avasthāviśiṣṭasyaivopalabhyamānatayāviśiṣṭejñānamātre āgantukatvasādhanāyogāt /
4672ananyasādhana ityuktamananyādhīnasiddhitvaṃ caitanyasvabhāvatvaṃ cātmano nigamayati tatsiddhamiti /