Occurrences of rajas in "Yuktidīpikā"
Click [+] to expand the context.
205raja eva duḥkhaṃ tannirākariṣṇorviveko 'yaṃ sattvāt /
212duḥkhaṃ raja ityanarthāntaram /
260duḥkhaṃ raja iti pratipanno bhavān taccaikaṃ śāstre paṭhyate /
272ucyate yaduktaṃ rajasa ekatvāt tritvānupapattiḥ tasya nimittabhedāt tritvopacāra iti satyametat /
871eṣāṃ guṇānāṃ sattvarajastamasāmaṅgāṅgibhāvagamanādviśeṣagṛhītiḥ /
1062idānīṃ sattvaṃ rajastamaḥ puruṣa iti padārthacatuṣṭayaṃ pratijñāyate /
1229deśakālanimittasāmarthyāddhi kadācitsattvaṃ prakṛṣyate kadācidrajaḥ kadācittamaḥ /
2009kiṃ tarhi viśvātmakānāṃ sattvarajastamasāmapagataviśeṣāviśeṣāḥ sanmātralakṣaṇopacayāḥ pratinivṛttapariṇāmavyāpārāḥ paramavibhāgamupasaṃprāptāḥ sūkṣmāḥ śaktayaḥ /
2631upaṣṭambhakaṃ calameva rajaḥ /
2632yaḥ kaścidupastambhaścalatā copalabhyate tadrajorūpamityavagantavyam /
2649sattvamapi straiṇaguṇabhūtaṃ sapatnīrajasaḥ svena rūpeṇāṅgabhāvaṃ gacchaṃstasyopakārādduḥkhaṃ saṃpadyate /
2651evaṃ kṣātraṃ rajaḥ āryadāralakṣaṇasya sattvasya dasyulakṣaṇasya ca tamasaḥ /
2652evaṃ medhyaṃ tamaḥ kārṣike sattvasya proṣitadayitāyāśca rajasaḥ /
2674tadyathā vartijyotistailānāṃ parasparavirodhe 'pi pradīpakaraṇaikakāryasādhanabhāvopagatānāṃ vṛttaya ekatra saṃmūrchitāḥ sahabhāvaḥ prakṛṣṭamapi kālamanubhavanti evaṃ sattvarajastamasāṃ sati virodhe mahadādyekakāryasādhanabhāvopagatānāṃ vṛttaya ekatra mūrchitāḥ saha bhavantīti /
2681evaṃ tatsiddhaḥ pradīpavatsattvarajastamasāṃ virodhe 'pi sahabhāvaḥ /
2692yadi hi rajaso 'ṅgabhāvamupagacchatsattvamupakārāttadrūpaṃ bhavati tena pratijñātasya rūpāntarasyopasaṃhārāttrairūpyaṃ guṇānāmekaikasya prāptam rūpāntarasya vā sata utpattiḥ /
2931āha kaḥ punarvyaktasya parasyaparasya kāryakāraṇabhāva iti ucyate guṇānāṃ tāvatsattvarajastamasāṃ prakāśapravṛttiniyamalakṣaṇairdharmairitaretaropakāreṇa yathā pravṛttirbhavati tatha prītyaprītiviṣādātmakā ityetasminsūtre vyākhyātam /
2948iha sattvaṃ prakāśamānaṃ rajastamasorvidyamānaṃ vā prakāśamāviṣkuryāt avidyamānaṃ vā kiṃ cātaḥ tadyadi tāvadvidyamānamabhivyanakti tena sarveṣāmekasvābhāvyādguṇatvaprasaṃgaḥ /
2951atha vāvidyamānā prakāśaśaktiḥ sattvasmbandhādrajastamasorupajāyate /
3276yasya sattvaṃ rajobahulaṃ sa māhātmyaśarīraḥ /
4078sattvaṃ hi prakarṣamanubhavadrajastamasī ca nyūnatāṃ dharmādirūpāṃ buddherāpyāyanti nārthāntaraṃ kurvanti no khalvapyabhāvam evaṃ rahastamo vā prakarṣamanubhavatsattvaṃ ca nyūnatādharmādirūpaṃ buddherāpyāyanti nārthāntaraṃ kurvanti nābhāvam /
4091etaduktaṃ bhavati yadā rajastamasī vaśamāpādya buddhigataṃ sattvamutkṛṣṭaṃ bhavati tadā dharmo jñānaṃ virāga aiśvaryamityetadrūpaṃ bhavati /
4132yaccaitadadharmādinimittabhūtamutkṛṣṭaṃ tamorūpaṃ tadrajasā sahāvirodhādekatāmivāpannamaśuddhirityācāryaiḥ paṭhyate /
4212yasyaivārthasya jñāpanārthamevamiha kriyate kathaṃ gamyate sattvaṃ vaikārikaśabdenocyate tamo bhūtādiśabdena rajastaijasaśabdena aprasiddhārthā hi tāntrikī paribhāṣeyamanirṇītā na gamyata iti /
4222bhūtādilakṣaṇasya tu tamasaḥ saṃsargād bhidyamānaṃ taijasena ca rajasā kriyātmakenānugṛhītamekādaśendriyabhāvamapekṣate /
4268yadi ca bhautikānīndriyāṇi na syuḥ naiṣāṃ bhautikairañjanādibhiranugrahaḥ kriyate upaghātaśca rajaḥprabhṛtibhiriti /
4544sā yāvadaniruddhā tu hanti vāyuṃ rajo 'dhikā /
4565mahataḥ pracyutaṃ hi rajo vikṛtam aṇḍasthānīyāḥ pañca karmayonayo bhavanti dhṛtiḥ śraddhā sukhā vividiṣā avividiṣeti /
4594guṇasamanvayastu rajastamobahulā dhṛtiḥ /
4595sattvarajobahulā śraddhā /
4597rajobahulā vividiṣā /
4604rajastamodharmādisādhanabhāvavinivṛttitastvatra prāṇānāmantarvṛttiranupādhikatvādanivartyā /
4650tadyathā cakṣustvacoḥ samānadeśatve śaktiviṣayasambandhopapattau rajodhūmātapādigataḥ sparśa evopalabhyate na rūpam /
4730raja iti cetsyānmatam rajaso hīndriyāntaraprayogasāmarthyaṃ vidyate /
4733indriyāntare 'pi hi tarhi rajo 'stītyata ātmabhūtenaivāsya nimittena pravṛttirapratiṣiddhā kiṃ manasā parikalpiteneti kiṃ cānyat karaṇāntarānupapatteḥ /
5202yadyapi puruṣārthasiddhyarthaṃ liṅgamutpadyate tathāpi sattvarajastamasāṃ trayāṇāmapi prādhānyādrajastamobhyāmabhibhūte sattve tatpreritaṃ nimittanaimittikaśarīrendriyaviṣayopabhoganirvartakaṃ śṛṇoti /
5334rajonimitta eva hi rāgaḥ /
5390guṇavaiṣamyādvimardo guṇavaiṣamyavimardaḥ pratyayaparyāyeṇa sattvarajastamasāmitaretarabhāvaḥ /
5441tatrāpi cāṣṭāsu prakṛtiṣu sattvarajastamasāṃ saṃhataviviktapariṇatavyastasamastānāṃ paratvābhimānabhedādekaikā prakṛtiḥ pañcadaśabhedā /
5485guṇāśca sattvarajastamāṃsi /
5702sattvarajastamasāṃ cāṅgāṅgibhāvaniyamādviparyayāśaktituṣṭibhiḥ pratihanyata iti na sarveṣāṃ sarvadā siddhirbhavati /
5722ṣaṭsiddhikṣayakālottaraṃ tu guṇavimardavaicitryādrajastamovṛttyanupāti saṃsāracakraṃ pravṛttam /
5760rajobahulā arvāksrotasaḥ /
5784devebhyastiryagbhyaścāvakṛṣṭāsu bhūmiṣu yathā yathā sattvatamaso nirhrāsaḥ tathā tathā rajaso vṛddhiḥ /
5785manuṣyāstūbhayormadhyamiti tatra paramaḥ prakarṣo rajasaḥ /
5787yathā ca mānuṣeṣu rajaḥprakarṣa evaṃ brahmaṇaḥ sthāne sattvasya sthāvareṣu tamasaḥ /
5816rajoviṣaktiraṅgeṣu vaivarṇyaṃ mlānapuṣpatā /
5996rajastamodharmāṇāṃ tāvad grahaṇācchuddhaṃ saṃśayaviparyayavyatiriktaṃ ca kevalaṃ kṣetrajñaparijñāne 'pūrvameva iti // //