Occurrences
Atharvaveda (Śaunaka)
Baudhāyanadharmasūtra
Baudhāyanaśrautasūtra
Bhāradvājaśrautasūtra
Bṛhadāraṇyakopaniṣad
Gopathabrāhmaṇa
Hiraṇyakeśiśrautasūtra
Jaiminīyabrāhmaṇa
Kauśikasūtra
Kātyāyanaśrautasūtra
Maitrāyaṇīsaṃhitā
Mānavaśrautasūtra
Taittirīyasaṃhitā
Taittirīyāraṇyaka
Vaikhānasaśrautasūtra
Vājasaneyisaṃhitā (Mādhyandina)
Vārāhaśrautasūtra
Āpastambaśrautasūtra
Āśvalāyanagṛhyasūtra
Śatapathabrāhmaṇa
Nādabindūpaniṣat
Amarakośa
Harivaṃśa
Harṣacarita
Kūrmapurāṇa
Nāṭyaśāstra
Aṣṭāṅganighaṇṭu
Dhanvantarinighaṇṭu
Madanapālanighaṇṭu
Nāṭyaśāstravivṛti
Rājanighaṇṭu
Śāṅkhāyanaśrautasūtra
Atharvaveda (Śaunaka)
AVŚ, 18, 4, 5.1 juhūr dādhāra dyām upabhṛd antarikṣaṃ dhruvā dādhāra pṛthivīṃ pratiṣṭhām /
AVŚ, 18, 4, 6.1 dhruva ā roha pṛthivīṃ viśvabhojasam antarikṣam upabhṛd ā kramasva /
Baudhāyanadharmasūtra
BaudhDhS, 2, 11, 7.2 tasya ha vā etasya brahmayajñasya vāg eva juhūr mana upabhṛc cakṣur dhruvā medhā sruvaḥ satyam avabhṛthaḥ svargo loka udayanam /
BaudhDhS, 3, 1, 7.1 ṣaṇṇivartanī kauddālī dhruvā saṃprakṣālanī samūhā pālanī śiloñchā kāpotā siddheccheti navaitāḥ //
BaudhDhS, 3, 2, 7.1 dhruvayā vartamānaḥ śuklena vāsasā śiro veṣṭayati /
BaudhDhS, 3, 2, 10.1 vṛtter vṛtter avārttāyāṃ tayaiva tasya dhruvaṃ vartanād dhruveti parikīrtitā //
Baudhāyanaśrautasūtra
BaudhŚS, 1, 4, 7.1 sphyaṃ ca kapālāni cāgnihotrahavaṇīṃ ca śūrpaṃ ca kṛṣṇājinaṃ ca śamyāṃ colūkhalaṃ ca musalaṃ ca dṛṣadaṃ copalāṃ ca juhūṃ copabhṛtaṃ ca sruvaṃ ca dhruvāṃ ca prāśitraharaṇaṃ ceḍāpātraṃ ca mekṣaṇaṃ ca piṣṭodvapanīṃ ca praṇītāpraṇayanaṃ cājyasthālīṃ ca vedaṃ ca dārupātrīṃ ca yoktraṃ ca vedaparivāsanaṃ ca dhṛṣṭiṃ cedhmapravraścanaṃ cānvāhāryasthālīṃ ca madantīṃ ca yāni cānyāni pātrāṇi tāny evam eva dvandvaṃ saṃsādya //
BaudhŚS, 1, 12, 1.0 athaitāḥ srucaḥ samādatte dakṣiṇena sruvaṃ juhūpabhṛtau savyena dhruvāṃ prāśitraharaṇaṃ vedaparivāsanānīti //
BaudhŚS, 1, 12, 9.0 atha dhruvāṃ saṃmārṣṭi prajāṃ yoniṃ mā nirmṛkṣaṃ vājinīṃ tvā sapatnasāhīṃ saṃmārjmīti //
BaudhŚS, 1, 12, 33.0 atha dhruvāyāṃ gṛhṇīte 'rcis tvārciṣi dhāmne dhāmne devebhyo yajuṣe yajuṣe gṛhṇāmīty etena yajuṣā caturgṛhītaṃ gṛhītvābhipūrya tathaiva saṃmṛśyotprayacchati //
BaudhŚS, 1, 13, 21.0 uttarāṃ dhruvām dhruvāsi ghṛtācī nāmnā priyeṇa nāmnā priye sadasi sīdeti //
BaudhŚS, 1, 13, 21.0 uttarāṃ dhruvām dhruvāsi ghṛtācī nāmnā priyeṇa nāmnā priye sadasi sīdeti //
BaudhŚS, 1, 14, 19.0 athainaṃ yathāhṛtaṃ pratiparyāhṛtya dhruvāyām avadadhāty ṛṣabho 'si śākvaro ghṛtācīnāṃ sūnuḥ priyeṇa nāmnā priye sadasi sīdeti //
BaudhŚS, 1, 15, 7.0 anūktāsu sāmidhenīṣu dhruvājyāt sruveṇopahatya vedenopayamya prājāpatyaṃ tiryañcam āghāram āghārayati prajāpataye svāheti manasā //
BaudhŚS, 1, 15, 18.0 juhvā dhruvāṃ samanakti makhasya śiro 'si saṃ jyotiṣā jyotir aṅktām iti triḥ //
BaudhŚS, 1, 16, 4.0 pañca prayājān iṣṭvodaṅṅ atyākramya saṃsrāveṇānupūrvaṃ havīṃṣy abhighārayati dhruvām evāgre 'tha dakṣiṇaṃ puroḍāśam atha dhruvām athottaraṃ puroḍāśam atha śṛtam atha dadhy upabhṛtam antataḥ //
BaudhŚS, 1, 16, 4.0 pañca prayājān iṣṭvodaṅṅ atyākramya saṃsrāveṇānupūrvaṃ havīṃṣy abhighārayati dhruvām evāgre 'tha dakṣiṇaṃ puroḍāśam atha dhruvām athottaraṃ puroḍāśam atha śṛtam atha dadhy upabhṛtam antataḥ //
BaudhŚS, 1, 17, 15.0 sakṛd dakṣiṇasya puroḍāśasyottarārdhād avadyati sakṛd dhruvājyāt sakṛd uttarasya puroḍāśasya sakṛcchṛtasya sakṛd dadhnaḥ //
BaudhŚS, 1, 18, 4.0 atha dakṣiṇasyaiva puroḍāśasya pūrvārdhāt tryaṅgulaṃ vā caturaṅgulaṃ vājyena susaṃtṛptaṃ saṃtarpyāgreṇa dhruvāṃ yajamānabhāgaṃ nidadhāti //
BaudhŚS, 1, 18, 5.0 dvir dhruvājyād avadyati dvir uttarasya puroḍāśasya dviḥ śṛtasya dvir dadhnaḥ //
BaudhŚS, 1, 19, 17.0 aktaṃ rihāṇā iti juhvām agrāṇi viyantu vaya ity upabhṛti madhyāni prajāṃ yoniṃ mā nirmṛkṣam iti dhruvāyāṃ mūlāni //
BaudhŚS, 1, 19, 33.0 athemām abhimṛśati dhruvāsīti //
BaudhŚS, 1, 21, 4.0 atha prāṅ etya dhruvām āpyāyayaty āpyāyatāṃ dhruvā ghṛtena yajñaṃ yajñaṃ prati devayadbhyaḥ sūryāyā ūdho 'dityā upasthe urudhārā pṛthivī yajñe asmin iti //
BaudhŚS, 1, 21, 4.0 atha prāṅ etya dhruvām āpyāyayaty āpyāyatāṃ dhruvā ghṛtena yajñaṃ yajñaṃ prati devayadbhyaḥ sūryāyā ūdho 'dityā upasthe urudhārā pṛthivī yajñe asmin iti //
BaudhŚS, 1, 21, 7.0 atha barhiṣo dhātūnāṃ sampralupya dhruvāyāṃ samanakti samaṅktāṃ barhir haviṣā ghṛtena sam ādityair vasubhiḥ saṃ marudbhiḥ sam indreṇa viśvebhir devebhir aṅktām iti //
BaudhŚS, 1, 21, 9.0 athopotthāya dakṣiṇena padā vedim avakramya dhruvayā samiṣṭayajur juhoti devā gātuvido gātuṃ vittvā gātum ita manasaspata imaṃ no deva deveṣu yajñaṃ svāhā vāci svāhā vāte dhāḥ svāheti //
BaudhŚS, 4, 10, 23.0 atha prāṅ etya dhruvām āpyāyya trīṇi samiṣṭayajūṃṣi juhoti yajña yajñaṃ gaccha yajñapatiṃ gaccha svāṃ yoniṃ gaccha svāheti //
BaudhŚS, 6, 3, 21.0 athādhvaryuḥ pradakṣiṇam āvṛtya pratyaṅṅ ādrutya patnīḥ saṃyājya prāṅ etya dhruvām āpyāyyājyasthālyāṃ pratyavanīyājyasthālyāḥ sruveṇopaghātaṃ dīkṣāhutīr juhoti //
BaudhŚS, 6, 10, 15.0 pañca prayājān iṣṭvodaṅṅ atyākramya saṃsrāveṇa pañcakṛtvo dhruvām abhighārya carum abhighārayaty upabhṛtam antataḥ //
BaudhŚS, 6, 12, 4.0 athaitad dhruvājyam āpyāyya sruci caturgṛhītaṃ gṛhītvā sūtreṇa hiraṇyaṃ niṣṭarkyaṃ baddhvā darbhanāḍyāṃ pragrathya srucy avadadhātīyaṃ te śukra tanūr idaṃ varcas tayā saṃbhava bhrājaṃ gaccheti //
BaudhŚS, 6, 18, 33.0 athāsaṃsparśayan srucāv udaṅṅ atyākramya juhvā dhruvāṃ samajya sādayitvā srucau pravaraṃ pravṛṇīte //
BaudhŚS, 6, 18, 40.0 pañca prayājān iṣṭvodaṅṅ atyākramya saṃsrāveṇa dhruvām abhighārya puroḍāśam abhighārayati nopabhṛtam //
BaudhŚS, 6, 18, 46.0 atraitad dhruvājyam āpyāyya kaṃsaṃ vā camasaṃ vā yācati //
BaudhŚS, 8, 18, 5.0 athādhvaryuḥ pradakṣiṇam āvṛtya pratyaṅṅ ādrutya patnīḥ saṃyājya prāṅ etya dhruvām āpyāyya ṣaḍ ṛgmiyāṇi juhoti dhātā rātiḥ savitedaṃ juṣantām iti //
Bhāradvājaśrautasūtra
BhārŚS, 1, 16, 3.1 sruvaṃ ca juhūṃ copabhṛtaṃ ca dhruvāṃ ca prāśitraharaṇaṃ cājyasthālīṃ ca vedaṃ pātrīṃ ca praṇītāpraṇayanaṃ ceḍāpātraṃ cety uttareṇāhavanīyam //
BhārŚS, 1, 16, 5.4 vaikaṅkatī dhruvāgnihotrahavaṇī ca //
BhārŚS, 7, 6, 7.0 tatra ya upabhṛto dharmā ye ca dhruvāyāḥ pṛṣadājyadhānyām api kriyeran //
BhārŚS, 7, 7, 8.0 yathāprakṛty eva dhruvāyāṃ gṛhṇāti //
BhārŚS, 7, 7, 10.0 srucaḥ sādayitvāgreṇa dhruvāṃ vedaṃ sādayitvā sāvitreṇābhrim ādāyāgreṇāhavanīyaṃ yūpāvaṭaṃ parilikhaty ardham antarvedy ardhaṃ bahirvedi parilikhitaṃ rakṣaḥ parilikhitā arātaya iti //
BhārŚS, 7, 11, 2.0 samānam ā dhruvāsamañjanāt //
BhārŚS, 7, 11, 3.1 purastād dhruvāsamañjanāt paśuṃ samanakti /
BhārŚS, 7, 15, 13.1 pratyākramya juhvā dhruvām abhighārayati yadyājyabhāgau kariṣyan bhavaty atha pṛṣadājyam atha vapām /
BhārŚS, 12, 2, 17.0 dhruvāyām eva gṛhṇāti //
BhārŚS, 12, 2, 18.1 prokṣaṇīr abhimantrya brahmāṇam āmantryedhmaṃ vediṃ ca prokṣya prokṣaṇyavaśeṣaṃ ninīyāgnim abhimantrya pūrvām āghārasamidham ādhāyāntarvedi dhruvāṃ sādayitvā sruvaṃ sādayati /
BhārŚS, 12, 3, 1.0 agreṇa dhruvāṃ vedaṃ sādayitvā sāmidhenībhyaḥ saṃpreṣyati //
BhārŚS, 12, 3, 7.0 yatrābhijānāti ghṛtavatīm adhvaryo srucam āsyasveti tad dhruvāyā gṛhṇāty aṣṭagṛhītaṃ juhvāṃ caturgṛhītam upabhṛti //
Bṛhadāraṇyakopaniṣad
BĀU, 1, 5, 14.3 dhruvaivāsya ṣoḍaśī kalā /
Gopathabrāhmaṇa
GB, 1, 3, 14, 26.0 kaṇṭho dhruvā //
Hiraṇyakeśiśrautasūtra
HirŚS, 7, 1, 21.0 dhruvāyāḥ śeṣaṃ karoti //
HirŚS, 7, 2, 4.0 dhruvāśeṣād ākūtyai prayuje 'gnaye svāheti sruveṇa catasro dīkṣāhutīr juhoti //
HirŚS, 7, 5, 11.0 dhruvāyāḥ śeṣaṃ karoti //
HirŚS, 7, 5, 15.0 dhruvāśeṣāc caturgṛhītaṃ pañcagṛhītaṃ vā gṛhītveyaṃ te śukratanūr iti darbheṇa hiraṇyaṃ niṣṭarkyaṃ baddhvājye 'vadadhāti //
HirŚS, 7, 11, 23.0 dhruvāyāḥ śeṣaṃ karoti //
HirŚS, 7, 11, 25.0 dhruvāśeṣād āpataye tvā gṛhṇāmīti kaṃse camase vā tānūnaptraṃ samavadyati caturavattaṃ pañcāvattaṃ vā //
HirŚS, 7, 12, 13.0 yat prāg ājyagrahaṇāt tat kṛtvā dhruvāyām eva gṛhṇāti //
HirŚS, 7, 12, 14.0 prokṣaṇīr abhimantrya brahmāṇam āmantryedhmaṃ vediṃ ca prokṣya prokṣaṇyavaśeṣaṃ ninīya pavitre apisṛjyāgnim abhimantrya pūrvām āghārasamidham ādhāya dhruvāṃ sruvaṃ ca sādayaty eṣāsadad iti mantraṃ saṃnamati viṣṇv asi vaiṣṇavaṃ dhāma prājāpatyam ity ājyam abhimantrayate //
HirŚS, 7, 13, 1.0 dhruvāyā aṣṭau juhvāṃ gṛhṇāti catur upabhṛti //
Jaiminīyabrāhmaṇa
JB, 1, 48, 3.0 tasya nāsikayoḥ sruvau nidadhyād dakṣiṇahaste juhūṃ savya upabhṛtam urasi dhruvāṃ mukhe 'gnihotrahavaṇīṃ śīrṣataś camasam iḍopahavanaṃ karṇayoḥ prāśitraharaṇe udare pātrīṃ samavattadhānīm āṇḍayor dṛṣadupale śiśne śamyām upasthe kṛṣṇājinam anupṛṣṭhaṃ sphyaṃ pārśvayor musale ca śūrpe ca patta ulūkhalam //
Kauśikasūtra
KauśS, 11, 2, 6.0 kaṇṭhe dhruvāṃ mukhe 'gnihotrahavanīṃ nāsikayoḥ sruvam //
Kātyāyanaśrautasūtra
KātyŚS, 1, 8, 40.0 āhavanīyayajatayo dhruvāyāḥ //
KātyŚS, 5, 4, 26.0 dhruvāyāḥ purastāt pṛṣadājyam ājyaṃ dadhimiśraṃ pañcagṛhītaṃ jyotir asīti samidantena //
KātyŚS, 6, 6, 22.0 dhruvāṃ prathamam ājyabhāgau cet //
KātyŚS, 8, 2, 29.0 ājyasthālī dhruvārthe //
Maitrāyaṇīsaṃhitā
MS, 1, 1, 12, 3.6 pṛthivy asi janmanā dhruvā nāma priyā devānāṃ priyeṇa nāmnā dhruve sadasi sīda /
Mānavaśrautasūtra
MānŚS, 2, 1, 3, 29.1 ājyaprarekaṃ dhruvāyāś caturgṛhītaṃ gṛhṇāti //
Taittirīyasaṃhitā
TS, 1, 1, 11, 2.7 juhūr upabhṛd dhruvāsi ghṛtācī nāmnā priyeṇa nāmnā priye sadasi sīda /
TS, 1, 6, 5, 1.1 āpyāyatāṃ dhruvā ghṛtena yajñaṃ yajñam prati devayadbhyaḥ /
TS, 1, 7, 5, 1.1 dhruvāṃ vai ricyamānāṃ yajño 'nuricyate //
TS, 1, 7, 5, 4.1 dhruvām āpyāyamānāṃ yajño 'nvāpyāyate //
TS, 1, 7, 5, 7.1 āpyāyatāṃ dhruvā ghṛteneti //
TS, 1, 7, 5, 9.1 dhruvām evāpyāyayati //
Taittirīyāraṇyaka
TĀ, 2, 17, 2.0 tasyānaśanaṃ dīkṣā sthānam upasada āsanaṃ sutyā vāg juhūr mana upabhṛd dhṛtir dhruvā prāṇo haviḥ sāmādhvaryuḥ sa vā eṣa yajñaḥ prāṇadakṣiṇo 'nantadakṣiṇaḥ samṛddhataraḥ //
Vaikhānasaśrautasūtra
VaikhŚS, 4, 1, 6.0 khādiraṃ sruvaṃ pālāśīṃ juhūm āśvatthīm upabhṛtaṃ vaikaṅkatīṃ dhruvāṃ vedaṃ pātrīṃ mekṣaṇaṃ prāśitraharaṇam iḍāpātraṃ praṇītāpraṇayanam iti pañca dvandvāny ājyasthālīm anvāhāryasthālīm aśmānaṃ sāṃnāyyapātrāṇi saṃnayataḥ kumbhīṃ śākhāpavitram upaveṣam abhidhānīṃ nidāne dohanaṃ ca pūrvedyuḥ kṛte pavitre cāṣṭau dārupātrāṇi yāny ahomārthāni tāni vāraṇāni yena cārthaḥ //
VaikhŚS, 5, 2, 13.0 aniśitāḥ stha sapatnakṣayaṇīr ity abhimantrya ghṛtācīr eteti dakṣiṇena pāṇinā sruvaṃ juhūpabhṛtau savyena dhruvāṃ prāśitraharaṇaṃ vedāgrāṇi cādāya pratyuṣṭam iti gārhapatye niṣṭapya goṣṭhaṃ mā nirmṛkṣam iti sruvam agrair antarato 'bhyākāraṃ sarvato bilam abhisamāhāraṃ nirlepaṃ trir abhitaḥ saṃmārṣṭi bāhyato mūlair daṇḍam //
VaikhŚS, 5, 2, 14.0 vācaṃ prāṇam iti juhūṃ cakṣuḥ śrotram ity upabhṛtaṃ prajāṃ yonim iti dhruvāṃ tūṣṇīṃ prāśitraharaṇam //
VaikhŚS, 5, 4, 9.0 adhvaryur arcis tvārciṣīti catuḥ pañcakṛtvo vā bhūmau pratiṣṭhitāyāṃ dhruvāyāṃ bhūyiṣṭhaṃ gṛhṇāti //
VaikhŚS, 5, 7, 12.0 dhruvāsi ghṛtācīty adhvaryur dhruvāṃ sādayati //
VaikhŚS, 5, 9, 5.0 ayaṃ veda ity agreṇa dhruvāṃ vedaṃ nidhāya vedyantān paristīrya paribhojanīyān darbhān ādāya hotṛṣadanaṃ kalpayati //
VaikhŚS, 6, 1, 5.0 ājuhotety ucyamāne 'dhvaryur idhmaśeṣaṃ prakṣipya vedenāhavanīyaṃ trir upavājyānūktāsu sāmidhenīṣu sruveṇa dhruvāyā ājyam ādāya vedenopayamyottaraṃ paridhisandhiṃ spṛṣṭvā prajāpataye svāheti manasā saṃtatam ṛjuṃ jyotiṣi prājāpatyam āghāram āghārayati //
VaikhŚS, 6, 2, 2.0 āpyāyatāṃ dhruvā ghṛtenety adhvaryuḥ sruveṇājyasthālyā ājyam ādāya dhruvām āpyāyayati //
VaikhŚS, 6, 2, 2.0 āpyāyatāṃ dhruvā ghṛtenety adhvaryuḥ sruveṇājyasthālyā ājyam ādāya dhruvām āpyāyayati //
VaikhŚS, 6, 3, 10.0 makhasya śiro 'sīti juhvā dhruvāṃ triḥ samanakti //
VaikhŚS, 6, 4, 1.0 sruveṇa dhruvāyā unnītaṃ rāya ity ājyam ādāya suvīrāya svāheti juhūṃ pratyabhighārayati yajñena yajñaḥ saṃtata iti juhvā dvis trir vā dhruvām //
VaikhŚS, 6, 4, 1.0 sruveṇa dhruvāyā unnītaṃ rāya ity ājyam ādāya suvīrāya svāheti juhūṃ pratyabhighārayati yajñena yajñaḥ saṃtata iti juhvā dvis trir vā dhruvām //
VaikhŚS, 6, 7, 6.0 dhruvām abhighāryāgneyam abhighārayaty upabhṛtam antataḥ //
VaikhŚS, 6, 8, 7.0 avadānāny abhighārya dhruvām āpyāyya yad avadānānīti haviḥ pratyabhighāryāgnaye 'nubrūhīti dakṣiṇātikramya vaṣaṭkāra ājyaṃ hutvā sruveṇa prastarabarhiḥ samajyāpidadhad ivāprakṣiṇan puroḍāśāvadānaṃ juhoti //
VaikhŚS, 6, 11, 3.0 ājyena tam abhyajya dhruvāyā agreṇa nidhāyābhighārayati //
VaikhŚS, 7, 5, 11.0 aktaṃ rihāṇā iti juhvām agrāṇi viyantu vaya ity upabhṛti madhyāni prajāṃ yoniṃ mā nirmṛkṣam iti dhruvāyāṃ mūlāni //
VaikhŚS, 7, 5, 13.0 tṛtīye dhruvāyām ādito mūlāni madhyāny upabhṛti juhvām antato 'grāṇi //
VaikhŚS, 7, 11, 8.0 yathetam adhvaryur āhavanīyaṃ gatvā juhvā sruveṇa vā brahma pratiṣṭhety eṣo 'nuvāko yad akarma yat pramattā antar agāma mano jyotir ayāś cāgne yad asmin yajñe svasti na indro yata indraḥ svastidā bhūr bhuvaḥ suvar ity etaiḥ sarvaprāyaścittāhutīr hutvā pūrvavad dhruvām āpyāyyāntarvedy ūrdhvas tiṣṭhan dhruvayāhavanīye devā gātuvida iti trīṇi samiṣṭayajūṃṣi saṃtataṃ juhoty ekaṃ dve vā //
VaikhŚS, 7, 11, 8.0 yathetam adhvaryur āhavanīyaṃ gatvā juhvā sruveṇa vā brahma pratiṣṭhety eṣo 'nuvāko yad akarma yat pramattā antar agāma mano jyotir ayāś cāgne yad asmin yajñe svasti na indro yata indraḥ svastidā bhūr bhuvaḥ suvar ity etaiḥ sarvaprāyaścittāhutīr hutvā pūrvavad dhruvām āpyāyyāntarvedy ūrdhvas tiṣṭhan dhruvayāhavanīye devā gātuvida iti trīṇi samiṣṭayajūṃṣi saṃtataṃ juhoty ekaṃ dve vā //
VaikhŚS, 9, 2, 1.0 ājyagrahe dhruvāyām eva gṛhītvā brahmāṇam āmantrya vediṃ prokṣya taccheṣaṃ ninīyāpisṛjya pavitre antarvedi vidhṛtau nidhāya prastaram āsādya dhruvāṃ sruvaṃ ca sādayati //
VaikhŚS, 9, 2, 1.0 ājyagrahe dhruvāyām eva gṛhītvā brahmāṇam āmantrya vediṃ prokṣya taccheṣaṃ ninīyāpisṛjya pavitre antarvedi vidhṛtau nidhāya prastaram āsādya dhruvāṃ sruvaṃ ca sādayati //
VaikhŚS, 9, 7, 6.0 dakṣiṇena juhūm upabhṛtaṃ sādayati tāṃ dakṣiṇena dhruvāṃ dakṣiṇena puroḍāśaṃ dhānāḥ sādayati tā dakṣiṇena mantham //
VaikhŚS, 9, 9, 7.0 juhūm uttareṇopabhṛtaṃ dhruvāṃ ca puroḍāśam uttareṇa dhānāmanthau //
VaikhŚS, 10, 16, 3.0 vaṣaṭkṛte hutvā pratyākramya prayājaśeṣeṇa dhruvāṃ pṛṣadājyaṃ ca sakṛtsakṛd abhighārya vapām abhighārayati nopabhṛtaṃ //
VaikhŚS, 10, 22, 1.0 dhruvām āpyāyya yajña yajñaṃ gaccheti trīṇi samiṣṭayajūṃṣi juhoti //
VaikhŚS, 11, 7, 3.0 dhruvāyā daṇḍasyordhvaṃ caturaṅgulaṃ ghanaṃ madhye dvyaṅgulanimnaṃ ceti viśeṣaḥ //
VaikhŚS, 12, 5, 9.0 dhruvāyāḥ śeṣaṃ karoti //
VaikhŚS, 14, 1, 5.0 ṣoḍaśadārum imaṃ saṃnahya sphyam agnihotrahavaṇīṃ sruvaṃ juhūm upabhṛtaṃ dhruvāṃ vedam ājyasthālīm iti dvandvaṃ prayujya yajamānaṃ vācaṃ yaccheti saṃpreṣya praṇītāḥ kṛtvā vācaṃyamaḥ pātrāṇi saṃmṛśya madantīḥ saṃskṛtya brahmāṇam āmantrya pātrāṇi prokṣya vācaṃ visṛjyājyaṃ nirupyādhiśritya sphyam ādāya vedeḥ stīrṇāyā upari stambayajur harati //
VaikhŚS, 14, 2, 1.0 niruptam ājyaṃ dhruvāyām eva gṛhītvā madantīr abhimantrya brahmāṇam idhmaṃ vediṃ ca prokṣya madantyavaśeṣaṃ ninīya prastare pavitre apisṛjya sūryas tvety agnim abhimantrya pūrvāghārasamidham ādhāya vidhṛtyor āśvavālaṃ prastaraṃ nidhāya tasmin barhiṣi vā dhruvāṃ sruvaṃ ca sādayati //
VaikhŚS, 14, 2, 1.0 niruptam ājyaṃ dhruvāyām eva gṛhītvā madantīr abhimantrya brahmāṇam idhmaṃ vediṃ ca prokṣya madantyavaśeṣaṃ ninīya prastare pavitre apisṛjya sūryas tvety agnim abhimantrya pūrvāghārasamidham ādhāya vidhṛtyor āśvavālaṃ prastaraṃ nidhāya tasmin barhiṣi vā dhruvāṃ sruvaṃ ca sādayati //
VaikhŚS, 14, 2, 6.0 dhruvāyā aṣṭagṛhītaṃ juhvāṃ kṛtvā caturgṛhītam upabhṛti kuryāt //
Vājasaneyisaṃhitā (Mādhyandina)
VSM, 2, 6.3 ghṛtācy asi dhruvā nāmnā sedaṃ priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīda /
VSM, 2, 6.5 dhruvā asadann ṛtasya yonau tā viṣṇo pāhi /
Vārāhaśrautasūtra
VārŚS, 1, 1, 1, 35.1 avadāyāvadāya havirdhruvāṃ pratyabhighārayed ā sviṣṭakṛdavadānāt //
VārŚS, 1, 1, 1, 36.1 ājyasthālyā dhruvām //
VārŚS, 1, 2, 4, 2.1 uttarataḥ pṛṣṭhyāyāḥ pātrebhyaḥ saṃstīrya dvaṃdvaṃ pātrāṇi prayuṇakti sphyaṃ kapālāny agnihotrahavaṇīṃ śūrpaṃ kṛṣṇājinaṃ śamyām ulūkhalamusalaṃ dṛṣadupalaṃ khādiraṃ sruvaṃ pālāśīṃ juhūm āśvatthīm upabhṛtaṃ vaikaṅkatīṃ dhruvāṃ śamīmayīr vāratnimātrīḥ //
VārŚS, 1, 3, 2, 17.1 yajñaṃ prajām iti sarvato dhruvām //
VārŚS, 1, 3, 2, 32.2 aṣṭau gṛhṇann upabhṛti kanīyaś caturdhruvāyām //
VārŚS, 1, 3, 3, 20.2 pṛthivy asīty uttarāṃ dhruvām upariṣṭād vidhṛtyoḥ //
VārŚS, 1, 3, 4, 3.1 dhruvāyāṃ pūrṇasruvam avanīya dhruvāyā upahatyottareṇa paridhisaṃdhinānvavahṛtya dakṣiṇāprāñcam āghāram āghārayati prajāpataye svāheti manasā //
VārŚS, 1, 3, 4, 3.1 dhruvāyāṃ pūrṇasruvam avanīya dhruvāyā upahatyottareṇa paridhisaṃdhinānvavahṛtya dakṣiṇāprāñcam āghāram āghārayati prajāpataye svāheti manasā //
VārŚS, 1, 3, 4, 13.1 juhvā dhruvāṃ triḥ samanakti /
VārŚS, 1, 3, 4, 14.1 dhruvām abhighāryāyatane srucau sādayati //
VārŚS, 1, 3, 4, 15.1 unnītaṃ rāya iti dhruvāyā ājyam unnayati suvīrāya svāheti juhūm āpyāyayati //
VārŚS, 1, 3, 4, 16.1 yajñena yajñaḥ saṃtata iti juhvā dhruvāṃ pratyabhighārayati //
VārŚS, 1, 3, 4, 26.1 dhruvādīni havīṃṣy abhighārayaty upabhṛtam antataḥ //
VārŚS, 1, 3, 6, 6.1 saṃjānāthāṃ dyāvāpṛthivī iti barhiṣi vidhṛtī visṛjya prastaram anakti pṛthivyām aṅkṣveti dhruvāyāṃ mūlam antarikṣe 'ṅkṣvety upabhṛti madhyaṃ divyaṅkṣveti juhvām agram //
VārŚS, 1, 3, 7, 21.1 ājyasthālyā dhruvām āpyāyayati /
VārŚS, 1, 3, 7, 21.2 āpyāyatāṃ dhruvā ghṛtena yajñiyā yajñaṃ prati devayadbhyaḥ /
VārŚS, 1, 6, 4, 19.1 sraucam āghārya dhruvāṃ samajya paśuṃ samanakti saṃ te vāyur iti prāṇadeśaṃ saṃ yajatrair aṅgānīti kakubdeśaṃ saṃ yajñapatir āśiṣeti bhasaddeśam //
VārŚS, 1, 6, 6, 5.1 hutvā dhruvāṃ pṛṣadājyaṃ vapām ity abhighārayati //
VārŚS, 1, 7, 5, 16.1 dhruvādīni havīṃṣy abhighārayati //
Āpastambaśrautasūtra
ĀpŚS, 1, 15, 7.0 sphyaś ca kapālāni ceti yathāsamāmnātam aparāṇi prayujya sruvaṃ juhūm upabhṛtaṃ dhruvāṃ vedaṃ pātrīm ājyasthālīṃ prāśitraharaṇam iḍāpātraṃ praṇītāpraṇayanam iti pūrvāṇi //
ĀpŚS, 1, 15, 10.2 khādiraḥ sruvaḥ parṇamayī juhūr āśvatthy upabhṛd vaikaṅkatī dhruvā //
ĀpŚS, 7, 9, 3.0 catur dhruvāyām //
ĀpŚS, 7, 14, 3.0 dhruvāsamañjanādi karma pratipadyate samānam ā pravarāt //
ĀpŚS, 7, 20, 5.1 vaṣaṭkṛte hutvā pratyākramya śeṣeṇa dhruvām abhighārya pṛṣadājyam abhighārayaty atha vapām /
ĀpŚS, 7, 27, 8.0 dhruvāvarjaṃ catasṛbhiḥ paridhīn abhijuhoti //
ĀpŚS, 11, 2, 16.1 sphyam agnihotrahavaṇīṃ sruvaṃ juhūm upabhṛtaṃ dhruvāṃ vedam ājyasthālīm iti dvandvaṃ prayujya pavitre kṛtvā yajamāna vācaṃ yaccheti saṃpreṣyati //
ĀpŚS, 11, 3, 2.1 ājyagrahaṇakāle dhruvāyām eva gṛhṇāti /
ĀpŚS, 11, 3, 2.2 prokṣaṇīr abhimantrya brahmāṇam āmantryedhmaṃ vediṃ ca prokṣya prokṣaṇīśeṣaṃ ninīya pavitre apisṛjyaikām āghārasamidham ādhāyāntarvedi vidhṛtī nidhāya dhruvāṃ sruvaṃ ca sādayati etāv asadatām iti mantraṃ saṃnamati //
ĀpŚS, 19, 23, 13.1 yan navam ait tan navanītam abhavad ity ājyam avekṣyājyagrahaṇakāle tūṣṇīṃ khādire caturgṛhītaṃ gṛhītvā sādanakāla uttareṇa dhruvāṃ khādiraṃ sādayitvā tasmin pravartam avadadhāti //
Āśvalāyanagṛhyasūtra
ĀśvGS, 4, 3, 5.0 urasi dhruvāṃ śirasi kapālāni datsu grāvṇaḥ //
Śatapathabrāhmaṇa
ŚBM, 1, 3, 2, 2.2 iyam upabhṛd ātmaiva dhruvā tadvā ātmana evemāni sarvāṇyaṅgāni prabhavanti tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavati //
ŚBM, 1, 3, 2, 2.2 iyam upabhṛd ātmaiva dhruvā tadvā ātmana evemāni sarvāṇyaṅgāni prabhavanti tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavati //
ŚBM, 1, 3, 2, 4.2 athedam antarikṣam upabhṛd iyam eva dhruvā tad vā asyā eveme sarve lokāḥ prabhavanti tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavati //
ŚBM, 1, 3, 2, 4.2 athedam antarikṣam upabhṛd iyam eva dhruvā tad vā asyā eveme sarve lokāḥ prabhavanti tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavati //
ŚBM, 1, 3, 2, 10.1 atha yaccaturdhruvāyāṃ gṛhṇāti /
ŚBM, 1, 3, 2, 16.2 chandobhya ājyāni gṛhyante sa yac catur juhvāṃ gṛhṇāti gāyatryai tad gṛhṇāty atha yad aṣṭau kṛtva upabhṛti gṛhṇāti triṣṭubjagatībhyāṃ tad gṛhṇāty atha yaccatur dhruvāyāṃ gṛhṇāty anuṣṭubhe tad gṛhṇāti vāgvā anuṣṭub vāco vā idaṃ sarvam prabhavati tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavatīyam vā anuṣṭub asyai vā idaṃ sarvaṃ prabhavati tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavati //
ŚBM, 1, 3, 2, 16.2 chandobhya ājyāni gṛhyante sa yac catur juhvāṃ gṛhṇāti gāyatryai tad gṛhṇāty atha yad aṣṭau kṛtva upabhṛti gṛhṇāti triṣṭubjagatībhyāṃ tad gṛhṇāty atha yaccatur dhruvāyāṃ gṛhṇāty anuṣṭubhe tad gṛhṇāti vāgvā anuṣṭub vāco vā idaṃ sarvam prabhavati tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavatīyam vā anuṣṭub asyai vā idaṃ sarvaṃ prabhavati tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavati //
ŚBM, 1, 3, 2, 16.2 chandobhya ājyāni gṛhyante sa yac catur juhvāṃ gṛhṇāti gāyatryai tad gṛhṇāty atha yad aṣṭau kṛtva upabhṛti gṛhṇāti triṣṭubjagatībhyāṃ tad gṛhṇāty atha yaccatur dhruvāyāṃ gṛhṇāty anuṣṭubhe tad gṛhṇāti vāgvā anuṣṭub vāco vā idaṃ sarvam prabhavati tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavatīyam vā anuṣṭub asyai vā idaṃ sarvaṃ prabhavati tasmād u dhruvāyā eva sarvo yajñaḥ prabhavati //
ŚBM, 1, 3, 2, 18.2 sakṛjjuhvāṃ gṛhṇāti tris tūṣṇīm etenaiva yajuṣā sakṛdupabhṛti gṛhṇāti saptakṛtvas tūṣṇīm etenaiva yajuṣā sakṛddhruvāyāṃ gṛhṇāti tristūṣṇīṃ tad āhus tristrireva yajuṣā gṛhṇīyāt trivṛddhi yajña iti tad u nu sakṛt sakṛd evātro hyeva trir gṛhītaṃ sampadyate //
ŚBM, 1, 3, 4, 14.2 ghṛtācyasi juhūrnāmneti ghṛtācī hi juhūrhi nāmnā sedam priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti ghṛtācy asy upabhṛn nāmnety upabhṛtaṃ ghṛtācī hyupabhṛddhi nāmnā sedam priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti ghṛtācyasi dhruvā nāmneti dhruvāṃ ghṛtācī hi dhruvā hi nāmnā sedam priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti yad anyaddhaviḥ //
ŚBM, 1, 3, 4, 14.2 ghṛtācyasi juhūrnāmneti ghṛtācī hi juhūrhi nāmnā sedam priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti ghṛtācy asy upabhṛn nāmnety upabhṛtaṃ ghṛtācī hyupabhṛddhi nāmnā sedam priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti ghṛtācyasi dhruvā nāmneti dhruvāṃ ghṛtācī hi dhruvā hi nāmnā sedam priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti yad anyaddhaviḥ //
ŚBM, 1, 3, 4, 14.2 ghṛtācyasi juhūrnāmneti ghṛtācī hi juhūrhi nāmnā sedam priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti ghṛtācy asy upabhṛn nāmnety upabhṛtaṃ ghṛtācī hyupabhṛddhi nāmnā sedam priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti ghṛtācyasi dhruvā nāmneti dhruvāṃ ghṛtācī hi dhruvā hi nāmnā sedam priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti priyeṇa dhāmnā priyaṃ sada āsīdeti yad anyaddhaviḥ //
ŚBM, 1, 4, 5, 5.2 dhruvayā samanakti śiro vai yajñasyottara āghāra ātmā vai dhruvā tadātmany evaitacchiraḥ pratidadhāti śiro vai yajñasyottara āghāraḥ śrīrvai śiraḥ śrīrhi vai śiras tasmādyo 'rdhasya śreṣṭho bhavatyasāvamuṣyārdhasya śira ityāhuḥ //
ŚBM, 1, 4, 5, 5.2 dhruvayā samanakti śiro vai yajñasyottara āghāra ātmā vai dhruvā tadātmany evaitacchiraḥ pratidadhāti śiro vai yajñasyottara āghāraḥ śrīrvai śiraḥ śrīrhi vai śiras tasmādyo 'rdhasya śreṣṭho bhavatyasāvamuṣyārdhasya śira ityāhuḥ //
ŚBM, 1, 4, 5, 6.1 yajamāna eva dhruvāmanu /
ŚBM, 1, 4, 5, 6.2 yo 'smā arātīyati sa upabhṛtamanu sa yaddhopabhṛtā samañjyād yo yajamānāyārātīyati tasmiṃchriyaṃ dadhyāt tad yajamāna evaitacchriyaṃ dadhāti tasmāddhruvayā samanakti //
ŚBM, 1, 8, 1, 13.2 pūrvārdham puroḍāśasya praśīrya purastāddhruvāyai nidadhāti tāṃ hotre pradāya dakṣiṇātyeti //
ŚBM, 1, 8, 1, 39.2 hotari tvad yajamāne tvad adhvaryau tvad atha yatpūrvārdham puroḍāśasya praśīrya purastād dhruvāyai nidadhāti yajamāno vai dhruvā tadyajamānasya prāśitam bhavaty atha yatpratyakṣaṃ na prāśnāti nedasaṃsthite yajñe prāśnānīty etad evāsya prāśitam bhavati sarve prāśnanti sarveṣu me hutāsaditi pañca prāśnanti paśavo vā iḍā pāṅktā vai paśavas tasmāt pañca prāśnanti //
ŚBM, 1, 8, 1, 39.2 hotari tvad yajamāne tvad adhvaryau tvad atha yatpūrvārdham puroḍāśasya praśīrya purastād dhruvāyai nidadhāti yajamāno vai dhruvā tadyajamānasya prāśitam bhavaty atha yatpratyakṣaṃ na prāśnāti nedasaṃsthite yajñe prāśnānīty etad evāsya prāśitam bhavati sarve prāśnanti sarveṣu me hutāsaditi pañca prāśnanti paśavo vā iḍā pāṅktā vai paśavas tasmāt pañca prāśnanti //
ŚBM, 3, 1, 4, 17.1 atha yaddhruvāyāmājyam pariśiṣṭam bhavati tajjuhvāmānayati /
ŚBM, 3, 2, 4, 8.1 atha yad dhruvāyām ājyam pariśiṣṭam bhavati taj juhvāṃ catuṣkṛtvo vigṛhṇāti /
ŚBM, 3, 8, 2, 25.2 imau palitau bāhū kva svidbrāhmaṇasya vaco babhūveti na tad ādriyetottamo vā eṣa prayājo bhavatīdaṃ vai haviryajña uttame prayāje dhruvāmevāgre 'bhighārayati tasyai hi prathamāvājyabhāgau hoṣyanbhavati vapāṃ vā atra prathamāṃ hoṣyanbhavati tasmād vapām evāgre 'bhighārayed atha pṛṣadājyam atha yat paśuṃ nābhighārayati ned aśṛtam abhighārayāṇīty etad evāsya sarvaḥ paśur abhighārito bhavati yad vapām abhighārayati tasmād vapām evāgre 'bhighārayed atha pṛṣadājyam //
Nādabindūpaniṣat
Nādabindūpaniṣat, 1, 11.1 navamī mahatī nāma dhruveti daśamī matā /
Amarakośa
AKośa, 2, 164.1 vidārigandhāṃśumatī śālaparṇī sthirā dhruvā /
Harivaṃśa
HV, 30, 22.1 prokṣaṇīyaṃ dhruvāṃ caiva āvabhṛthyaṃ tathaiva ca /
Harṣacarita
Harṣacarita, 1, 102.1 pulinapṛṣṭhapratiṣṭhitaśivaliṅgā ca bhaktyā paramayā parabrahmapuraḥsarāṃ samyaṅmudrābandhavihitaparikarāṃ dhruvāgītigarbhām avanipavanavanagaganadahanatapanatuhinakiraṇayajamānamayīr mūrtīr aṣṭāvapi dhyāyantī suciramaṣṭapuṣpikām adāt //
Kūrmapurāṇa
KūPur, 1, 11, 92.2 mahāmāyāsamutpannā tāmasī pauruṣī dhruvā //
Nāṭyaśāstra
NāṭŚ, 6, 30.1 gānaṃ pañcavidhaṃ jñeyaṃ dhruvāyogasamanvitam /
Aṣṭāṅganighaṇṭu
AṣṭNigh, 1, 18.1 vidārigandhāṃśumatī śālaparṇī sthirā dhruvā /
Dhanvantarinighaṇṭu
DhanvNigh, 1, 87.1 śāliparṇī sthirā saumyā triparṇyatiguhā dhruvā /
Madanapālanighaṇṭu
MPālNigh, Abhayādivarga, 58.2 śāliparṇī dhruvā saumyā triparṇī pītanī sthirā //
Nāṭyaśāstravivṛti
NŚVi zu NāṭŚ, 6, 32.2, 118.0 pratyuta dhruvāgānatālavaicitryalāsyāṅgopajīvananirūpaṇādi viparyaye liṅgamiti saṃdhyaṅgādhyāyānte vitaniṣyāmaḥ //
Rājanighaṇṭu
RājNigh, Śat., 17.1 syāc chāliparṇī sudalā supattrikā sthirā ca saumyā kumudā guhā dhruvā /
Śāṅkhāyanaśrautasūtra
ŚāṅkhŚS, 4, 11, 1.1 āpyāyatāṃ dhruvā haviṣā ghṛtena yajñaṃ yajñaṃ prati devayaḍbhyaḥ /
ŚāṅkhŚS, 4, 11, 1.3 ity āpyāyati dhruvām //
ŚāṅkhŚS, 4, 14, 20.0 dhruvām urasi //