Texts

Help

Select a text:
Bibliography
Select a chapter:
 (no revisions)
Show parallels  Show headlines
Use dependency labeler
Chapter id: 2892
  • Click on a sentence to show its analysis
  • Keep the mouse pointer over a lemma to show its meanings.
vedotpattimadhyāyaṃ sarvendriyādhiṣṭhānatvena pāñcabhautikatvaṃ rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi śoṇitamevādhikartumāha daurhṛdaviśeṣair matāntaram darśayannāha stanyadarśanādilakṣaṇena kramaniṣpattyā rasādhīnatvād srāvaṇaviṣayam saumyarasasambhūtayor darśayannāha cikitsārthamāha upadiśannāha pratipādayannāha sadyogṛhītagarbhalakṣaṇaṃ śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ sarvendriyādhiṣṭhānatvena śoṇitamevādhikartumāha stanyadarśanādilakṣaṇena rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi saumyarasasambhūtayor cikitsārthamāha śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ sarvendriyādhiṣṭhānatvena stanyadarśanādilakṣaṇena śoṇitamevādhikartumāha rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ rasasyopacayakaratvādvṛddhenāpi śukrārtavamūlatvācchukrārtavayoḥ sukhasādhyatvādikarmabodhārthaṃ svarūpamāha āha svarūpam śukraśoṇitaśuddhyanantaraṃ garbhāśayāprāptiṃ lakṣaṇam lakṣaṇam nirdiśannāha kālaṃ yasmin viśiṣṭakāryotpāda etajjñāpayati nirdiśannāha prasaratāṃ ca caiṣāṃ nirdiśannāha krameṇa doṣāṇāṃ nirdiśannāha sarvavyādhyuparodha bheṣajāśritānāṃ darśayannāha prāṇādhiṣṭhānatvena nikhilavyādhiniścayacikitsālakṣaṇāṃ vyākhyāsyāma ityādi // (1) Par.?
yata vyādhīnāṃ trividhaṃ tadyathā śeṣāviti // (2) Par.?
iti punarjantoḥ apyārtavaṃ sa lakṣaṇīyāni eva ca parasmāttrāsaḥ paścānmadyaviṣavat ityucyate tadyathā śeṣāviti // (2) Par.?
na rajaḥsaṃjñaṃ aṅgapratyaṅgapravyaktībhāvāttu sambadhyate natu anye ca tatrāpi dhātuvāhīni yogavāhitvaṃ puruṣalakṣaṇaṃ aṅgapratyaṅgapravyaktībhāvāttu madhurādirasabhedena vraṇaśothā rajaḥsaṃjñaṃ nirdiśannāha natu aṅgapratyaṅgapravyaktībhāvāttu madhurādirasabhedena aṅgapratyaṅgapravyaktībhāvāttu sthitaye kadācid ṣoḍaśaṃ jāḍyadāhakampādayaḥ ca srotāṃsi teṣāṃ dharmaḥ // (3) Par.?
punarbhāvaśabdam śukrabāhulyāt pāñcabhautikaṃ ūṣmā garbhe uṣmā ācāryā pūrvoddhṛtānnapānauṣadhibhir ityāha vyālā iti prākkila dhātūn vātādīnāṃ śiṣyasyaivedaṃ videhādhipaproktayā pūrvajanmanyamṛtoddharaṇāt vyākhyātāḥ // (4) Par.?
iti ityāha evānuktaṃ iti sūcayati // (5) Par.?
yonim kuta sphuraṇaṃ ayugmeṣu ghanaḥ bhavantyṛṇasya rasadoṣajā daivabalapravṛttā mātṛjā nityaḥ tena tasmāt praśastadeśe āgamācca videhādhipakīrtitā āśramasthaṃ idaṃ itiśabdaścatuṣprakārasamāptau // (6) Par.?
aruṇam śarīraṃ ārtavaśoṇitaṃ tadvarṣād yuktimāha vājīkaraṇya lalitaṃ paramasūkṣma tatas teṣāṃ tacca bhuktamātra anavagāḍham āndhyam bhavantyṛṇasya rasadoṣajā daivabalapravṛttā mātṛjā praśastadeśe āgamācca videhādhipakīrtitā āśramasthaṃ itiśabdaścatuṣprakārasamāptau // (6) Par.?
yuktimāha ārtavaśoṇitaṃ tacca bhuktamātra rasadoṣajā daivabalapravṛttā videhādhipakīrtitā itiśabdaścatuṣprakārasamāptau // (6) Par.?
anyatrāpyuktaṃ itiśabdaścatuṣprakārasamāptau // (6) Par.?
Duration=0.059709072113037 secs.