Texts

Help

Select a text:
Bibliography
Select a chapter:
 (no revisions)
Associated topic(s): brahmayajña, five mahāyajñas

Show parallels  Show headlines
Use dependency labeler
Chapter id: 14115
  • Click on a sentence to show its analysis
  • Keep the mouse pointer over a lemma to show its meanings.
brahmayajñena yakṣyamāṇaḥ prācyāṃ diśi grāmād acchadirdarśa udīcyāṃ prāgudīcyāṃ vodita āditye dakṣiṇata upaviśya hastāv avanijya trir ācāmed dviḥ parimṛjya sakṛd upaspṛśya śiraś cakṣuṣī nāsike śrotre hṛdayam ālabhya // (1) Par.?
yaj
Fut., n.s.m.
prāñc
l.s.f.
diś
l.s.f.
grāma
ab.s.m.
a
indecl.
∞ chadis
comp.
∞ darśa
n.s.m.
udañc
l.s.f.
prāñc
comp.
∞ udañc
l.s.f.

indecl.
∞ udi
PPP, l.s.m.
āditya
l.s.m.
upaviś,
Abs., indecl.
hasta
ac.d.m.
avanij,
Abs., indecl.
tris
indecl.
ācam,
3. sg., Pre. opt.
root
dvis
indecl.
parimṛj,
Abs., indecl.
sakṛt
indecl.
upaspṛś,
Abs., indecl.
śiras
ac.s.n.
cakṣus
ac.d.n.
nāsikā
ac.d.f.
śrotra
ac.d.n.
hṛdaya
ac.s.n.
ālabh.
Abs., indecl.
yat trir ācāmati tena ṛcaḥ prīṇāti yad dviḥ parimṛjati tena yajūṃṣi yat sakṛd upaspṛśati tena sāmāni yat savyaṃ pāṇiṃ pādau prokṣati yac chiraś cakṣuṣī nāsike śrotre hṛdayam ālabhate tenātharvāṅgiraso brāhmaṇānītihāsān purāṇāni kalpān gāthā nārāśaṃsīḥ prīṇāti // (2) Par.?
yat
indecl.
tris
indecl.
ācam,
3. sg., Pre. ind.
tena
indecl.
ṛc
ac.p.f.
prī,
3. sg., Pre. ind.
root
yat
indecl.
dvis
indecl.
parimṛj,
3. sg., Pre. ind.
tena
indecl.
yajus,
ac.p.n.
yat
indecl.
sakṛt
indecl.
upaspṛś,
3. sg., Pre. ind.
tena
indecl.
sāman,
ac.p.n.
yat
indecl.
savya
ac.s.m.
pāṇi
ac.s.m.
pāda
ac.d.m.
prokṣ,
3. sg., Pre. ind.
yat
indecl.
śiras
ac.s.n.
cakṣus
ac.d.n.
nāsikā
ac.d.f.
śrotra
ac.d.n.
hṛdaya
ac.s.n.
ālabh,
3. sg., Pre. ind.
tena
indecl.
∞ atharvan
comp.
∞ aṅgiras
ac.p.m.
∞ itihāsa
ac.p.m.
purāṇa
ac.p.n.
kalpa
ac.p.m.
gāthā
ac.p.f.
prī.
3. sg., Pre. ind.
root
darbhāṇāṃ mahad upastīryopasthaṃ kṛtvā prāṅāsīnaḥ svādhyāyam adhīyītāpāṃ vā eṣa oṣadhīnāṃ raso yad darbhāḥ sarasam eva brahma kurute // (3) Par.?
darbha
g.p.m.
mahat
ac.s.n.
upastṛ
Abs., indecl.
∞ upastha
ac.s.n.
kṛ,
Abs., indecl.
prāñc
n.s.m.
∞ ās
PPP, n.s.m.
adhī
3. sg., Pre. opt.
root
∞ ap
g.p.f.
vai
indecl.
etad
n.s.m.
oṣadhi
g.p.f.
rasa,
n.s.m.
root
yad
n.s.n.
darbha.
n.p.m.
sarasa
ac.s.n.
eva
indecl.
brahman
ac.s.n.
kṛ.
3. sg., Pre. ind.
root
dakṣiṇottarau pāṇī pādau kṛtvā sapavitrāv om iti pratipadyata etad vai yajus trayīṃ vidyāṃ praty eṣā vāg etat paramam akṣaram // (4) Par.?
∞ uttara
ac.d.m.
pāṇi
ac.d.m.
pāda
ac.d.m.
kṛ
Abs., indecl.
sa
indecl.
∞ pavitra,
ac.d.m.
oṃ
indecl.
iti
indecl.
pratipad.
3. sg., Pre. ind.
root
etad
n.s.n.
vai
indecl.
yajus
n.s.n.
root
trayī
ac.s.f.
vidyā
ac.s.f.
root
prati
indecl.
etad
n.s.f.
vāc
n.s.f.
etad
n.s.n.
parama
n.s.n.
akṣara.
n.s.n.
root
tad etad ṛcābhyuktam // (5) Par.?
tad
n.s.n.
etad
n.s.n.
ṛc
i.s.f.
∞ abhivac.
PPP, n.s.n.
root
→ ṛc (6.0) [ccomp]
ṛco akṣare parame vyoman yasmin devā adhi viśve niṣedur yas tan na veda kim ṛcā kariṣyati ya it tad vidus ta ime samāsata iti // (6) Par.?
ṛc
g.s.f.
← abhivac (5.0) [ccomp]
akṣara
l.s.n.
parama
l.s.n.
vyoman
l.s.n.
yad
l.s.n.
deva
n.p.m.
adhi
indecl.
viśva
n.p.m.
niṣad,
3. pl., Perf.
yad
n.s.m.
tad
ac.s.n.
na
indecl.
vid,
3. sg., Perf.
ka
ac.s.n.
ṛc
i.s.f.
kṛ.
3. sg., Fut.
yad
n.p.m.
id
indecl.
tad
ac.s.n.
vid,
3. pl., Perf.
tad
n.p.m.
idam
n.p.m.
samās
3. pl., Pre. ind.
iti.
indecl.
trīn eva prāyuṅkta bhūr bhuvaḥ svar ity āhaitad vai vācaḥ satyaṃ yad eva vācaḥ satyaṃ tat prāyuṅkta // (7) Par.?
tri
ac.p.m.
eva
indecl.
prayuj.
3. sg., Impf.
root
bhū
n.s.f.
bhū
n.p.f.
svar
n.s.n.
iti.
indecl.
ah
3. sg., Perf.
root
∞ etad
n.s.n.
vai
indecl.
vāc
g.s.f.
satya.
n.s.n.
root
yad
n.s.n.
eva
indecl.
vāc
g.s.f.
satya,
n.s.n.
tad
ac.s.n.
prayuj.
3. sg., Impf.
root
atha sāvitrīṃ gāyatrīṃ trir anvāha paccho 'rdharcaśo 'navānaṃ savitā śriyaḥ prasavitā śriyam evāpnoty atho prajñātayaiva pratipadā chandāṃsi pratipadyate // (8) Par.?
atha
indecl.
sāvitrī
ac.s.f.
gāyatrī
ac.s.f.
tris
indecl.
anvah
3. sg., Perf.
root
pacchas
indecl.
an
indecl.
∞ avān.
Abs., indecl.
savitṛ
n.s.m.
śrī
g.s.f.
prasavitṛ.
n.s.m.
root
śrī
ac.s.f.
eva
indecl.
∞ āp.
3. sg., Pre. ind.
root
atha
indecl.
∞ u
indecl.
prajñā
PPP, i.s.f.
∞ eva
indecl.
pratipad
i.s.f.
chandas
ac.p.n.
pratipad.
3. sg., Pre. ind.
root
Duration=0.042334079742432 secs.