Texts

saumyena caruṇā pracarati / (1.1) Par.?

somo vai devānāṃ haviḥ / (1.2) Par.?

athaitat somāyaiva haviṣkriyate / (1.3) Par.?

tathātaḥ somo 'nantarhito bhavati / (1.4) Par.?

carur bhavati / (1.5) Par.?

carur vai devānām annam / (1.6) Par.?

odano hi caruḥ / (1.7) Par.?

odano hi pratyakṣam annam / (1.8) Par.?

tasmāc carur bhavati // (1.9) Par.?

tena na prātaḥsavane pracarati na mādhyandine savane / (2.1) Par.?

ete vai devānāṃ niṣkevalye savane yat prātaḥsavanaṃ ca mādhyandinaṃ ca savanam / (2.2) Par.?

pitṛdevatyo vai somaḥ // (2.3) Par.?

sa yat prātaḥsavane vā pracaren mādhyandine vā savane samadaṃ ha kuryād devebhyaś ca pitṛbhyaś ca / (3.1) Par.?

tena tṛtīyasavane pracarati / (3.2) Par.?

vaiśvadevaṃ vai tṛtīyasavanam / (3.3) Par.?

tathā hāsamadaṃ karoti / (3.4) Par.?

nānuvākyām anvāha / (3.5) Par.?

sakṛd u hy eva parāñcaḥ pitaraḥ / (3.6) Par.?

tasmān nānuvākyām anvāha // (3.7) Par.?

atha caturgṛhītam ājyaṃ gṛhītvāśrāvyāha ghṛtasya yajeti / (4.1) Par.?

vaṣaṭkṛte juhoti / (4.2) Par.?

tad yā ataḥ prācya āhutayo hutā bhavanti tābhya evaitad antardadhāti / (4.3) Par.?

tathā hāsamadaṃ karoti // (4.4) Par.?

sa ājyasyopastīrya dviś caror avadyati / (5.1) Par.?

athopariṣṭād ājyasyābhighārayati / (5.2) Par.?

āśrāvyāha saumyasya yajeti / (5.3) Par.?

vaṣaṭkṛte juhoti // (5.4) Par.?

athāparaṃ caturgṛhītam ājyaṃ gṛhītvāśrāvyāha ghṛtasya yajeti / (6.1) Par.?

vaṣaṭkṛte juhoti / (6.2) Par.?

tad yā ata ūrdhvā āhutīr hoṣyan bhavati tābhya evaitad antardadhāti / (6.3) Par.?

tathā hāsamadaṃ karoti / (6.4) Par.?

sa yadi kāmayetobhayataḥ pariyajet / (6.5) Par.?

yady u kāmayetānyatarataḥ pariyajet // (6.6) Par.?

atha pracaraṇīti srug bhavati / (7.1) Par.?

tasyāṃ caturgṛhītam ājyaṃ gṛhītvādhvaryuḥ śālākair dhiṣṇyān vyāghārayati / (7.2) Par.?

tad yacchālākair dhiṣṇyān vyāghārayati / (7.3) Par.?

yad evainān ado devā abruvaṃs tṛtīyasavane vo ghṛtyāhutiḥ prāpsyati na saumyā / (7.4) Par.?

apahṛto hi yuṣmat somapīthaḥ / (7.5) Par.?

tena somāhutiṃ sainān eṣā tṛtīyasavana eva ghṛtyāhutiḥ prāpnoti na saumyā / (7.6) Par.?

yacchālākair dhiṣṇyān vyāghārayati tān etair eva yajurbhir yathopakīrṇaṃ yathāpūrvaṃ vyāghārayati / (7.7) Par.?

mārjālīya evottamam // (7.8) Par.?

taddhaika āgnīdhrīye punar āghārayanty udagra idaṃ karmānusaṃtiṣṭhātā iti / (8.1) Par.?

tad u tathā na kuryāt / (8.2) Par.?

mārjālīya evottamam // (8.3) Par.?

sa yatrādhvaryuḥ śālākair dhiṣṇyān vyāghārayati tat pratiprasthātā pātnīvataṃ grahaṃ gṛhṇāti / (9.1) Par.?

yajñād vai prajāḥ prajāyante / (9.2) Par.?

yajñāt prajāyamānā mithunāt prajāyante / (9.3) Par.?

mithunāt prajāyamānā antato yajñasya prajāyante / (9.4) Par.?

tad enā etad antato yajñasya mithunāt prajananāt prajanayati / (9.5) Par.?

tasmān mithunāt prajananād antato yajñasyemāḥ prajāḥ prajāyante / (9.6) Par.?

tasmāt pātnīvataṃ gṛhṇāti // (9.7) Par.?

taṃ vā upāṃśupātreṇa gṛhṇāti / (10.1) Par.?

yadi sāvitram upāṃśupātreṇa gṛhṇīyād antaryāmapātreṇaitam / (10.2) Par.?

yadi sāvitram antaryāmapātreṇa gṛhṇīyād upāṃśupātreṇaitam / (10.3) Par.?

samānaṃ hy etad yad upāṃśvantaryāmau / (10.4) Par.?

prāṇo hi / (10.5) Par.?

yo vai prāṇaḥ sa udānaḥ / (10.6) Par.?

vṛṣā vai prāṇaḥ / (10.7) Par.?

yoṣā patnī / (10.8) Par.?

mithunam evaitat prajananaṃ kriyate // (10.9) Par.?

taṃ vā apurorukkaṃ gṛhṇāti / (11.1) Par.?

vīryaṃ vai puroruk / (11.2) Par.?

net strīṣu vīryaṃ dadhānīti / (11.3) Par.?

tasmād apurorukkaṃ gṛhṇāti // (11.4) Par.?

athāto gṛhṇāty evopayāmagṛhīto 'si bṛhaspatisutasya deva soma ta iti / (12.1) Par.?

brahma vai bṛhaspatiḥ / (12.2) Par.?

brahmaprasūtasya deva soma ta ity evaitad āha / (12.3) Par.?

indor indriyāvata iti / (12.4) Par.?

vīryavata ity evaitad āha yad āhendor indriyāvata iti / (12.5) Par.?

patnīvato grahāṁ ṛdhyāsam iti / (12.6) Par.?

na samprati patnībhyo gṛhṇāti net strīṣu vīryaṃ dadhānīti / (12.7) Par.?

tasmān na samprati patnībhyo gṛhṇāti // (12.8) Par.?

atha yaḥ pracaraṇyāṃ saṃsravaḥ pariśiṣṭo bhavati tenainaṃ śrīṇāti / (13.1) Par.?

samardhayati vā anyān grahāñchrīṇān / (13.2) Par.?

athaitaṃ vyardhayati / (13.3) Par.?

vajro vā ājyam / (13.4) Par.?

etena vai devā vajreṇājyenāghnann eva patnīr nirākṣṇuvan / (13.5) Par.?

tā hatā niraṣṭā nātmanaś canaiśata na dāyasya canaiśata / (13.6) Par.?

tatho evaiṣa etena vajreṇājyena hanty eva patnīr nirakṣṇoti / (13.7) Par.?

tā hatā niraṣṭā nātmanaś caneśate na dāyasya caneśate // (13.8) Par.?

sa śrīṇāty aham parastād aham avastād yad antarikṣaṃ tad u me pitābhūt / (14.1) Par.?

ahaṃ sūryam ubhayato dadarśāhaṃ devānām paramaṃ guhā yad iti / (14.2) Par.?

sa yad aham aham iti śrīṇāti puṃsv evaitad vīryaṃ dadhāti // (14.3) Par.?

athāhāgnīt pātnīvatasya yajeti / (15.1) Par.?

vṛṣā vā agnīt / (15.2) Par.?

yoṣā patnī / (15.3) Par.?

mithunam evaitat prajananaṃ kriyate / (15.4) Par.?

sa juhoty agnā3i patnīvann iti / (15.5) Par.?

vṛṣā vā agniḥ / (15.6) Par.?

yoṣā patnī / (15.7) Par.?

mithunam evaitat prajananaṃ kriyate // (15.8) Par.?

sajūr devena tvaṣṭreti / (16.1) Par.?

tvaṣṭā vai siktaṃ reto vikaroti / (16.2) Par.?

tad eṣa evaitat siktaṃ reto vikaroti / (16.3) Par.?

somam piba svāhety uttarārdhe juhoti / (16.4) Par.?

yā itarā āhutayas te devāḥ / (16.5) Par.?

athaitāḥ patnyaḥ / (16.6) Par.?

evam iva hi mithunaṃ kﾱptam / (16.7) Par.?

uttarato hi strī pumāṃsam upaśete / (16.8) Par.?

āharaty adhvaryur agnīdhe bhakṣam / (16.9) Par.?

sa āhādhvarya upa mā hvayasveti / (16.10) Par.?

taṃ na pratyupahvayeta / (16.11) Par.?

ko hi hatasya niraṣṭasya pratyupahavaḥ / (16.12) Par.?

taṃ vai praty evopahvayeta / (16.13) Par.?

juhvaty asyāgnau / (16.14) Par.?

vaṣaṭkurvanti / (16.15) Par.?

tasmāt praty evopahvayeta // (16.16) Par.?

atha saṃpreṣyaty agnīn neṣṭur upastham āsīda neṣṭaḥ patnīm udānayodgātrā saṃkhyāpayonnetar hotuś camasam anūnnaya somam mātirīrica iti / (17.1) Par.?

yady agniṣṭomaḥ syāt // (17.2) Par.?

yady ukthyaḥ syāt somaṃ prabhāvayeti brūyāt / (18.1) Par.?

sa bibhrad evaitat pātram agnīn neṣṭur upastham āsīdati / (18.2) Par.?

agnir vā eṣa nidānena yad āgnīdhraḥ / (18.3) Par.?

yoṣā neṣṭā / (18.4) Par.?

vṛṣā vā agnīt / (18.5) Par.?

yoṣā neṣṭā / (18.6) Par.?

mithunam evaitat prajananaṃ kriyate / (18.7) Par.?

udānayati neṣṭā patnīm / (18.8) Par.?

tām udgātrā saṃkhyāpayati prajāpatir vṛṣāsi retodhā reto mayi dhehīti / (18.9) Par.?

prajāpatir vā udgātā / (18.10) Par.?

yoṣā patnī / (18.11) Par.?

mithunam evaitat prajananaṃ kriyate // (18.12) Par.?