Texts
Select a text:
Bibliography
Bibliography
Select a chapter:
(no revisions)
Show parallels Show headlines
Use dependency labeler
(no revisions)
Associated topic(s): Birth, childhood, and youth, Kaṃsa
Show parallels Show headlines
Use dependency labeler
Chapter id: 17436
- Click on a sentence to show its analysis
- Keep the mouse pointer over a lemma to show its meanings.
vaiśaṃpāyana uvāca / (1.1) Par.?
praviśantaṃ tu vegena mārutāvalgitāmbaram / (1.2) Par.?
pūrvajaṃ purataḥ kṛtvā kṛṣṇaṃ kamalalocanam // (1.3) Par.?
gajadantakṛtollekhaṃ subhujaṃ devakīsutam / (2.1) Par.?
līlākṛtāṅgadaṃ vīraṃ madena rudhireṇa ca // (2.2) Par.?
valgamānaṃ yathā siṃhaṃ garjamānaṃ yathā ghanam / (3.1) Par.?
bāhuśabdaprahāreṇa cālayantaṃ vasuṃdharām // (3.2) Par.?
augraseniḥ samālokya dantidantodyatāyudham / (4.1) Par.?
kṛṣṇaṃ bhṛśāyastamukhaḥ saroṣaṃ samudaikṣata // (4.2) Par.?
bhujāsaktena śuśubhe gajadantena keśavaḥ / (5.1) Par.?
candrārdhabimbasaṃyukto yathaikaśikharo giriḥ // (5.2) Par.?
valgamāne govinde sa kṛtsno raṅgasāgaraḥ / (6.1) Par.?
janaughapratinādena pūryamāṇa ivābabhau // (6.2) Par.?
kaṃsenāpi samājñaptaś cāṇūraḥ pūrvam eva tu / (7.1) Par.?
yoddhavyaṃ saha kṛṣṇena tvayā yatnavateti vai // (7.2) Par.?
sa roṣeṇa tu cāṇūraḥ kaṣāyīkṛtalocanaḥ / (8.1) Par.?
abhyavartata yuddhāya apāṃ pūrṇo yathā ghanaḥ // (8.2) Par.?
avaghuṣṭe samāje tu niḥśabdastimite jane / (9.1) Par.?
yādavās tatra sahitā idaṃ vacanam abruvan // (9.2) Par.?
bāhuyuddham idaṃ raṅge saprāśnikam akātaram / (10.1) Par.?
kriyābalasamājñātam aśastraṃ nirmitaṃ purā // (10.2) Par.?
adbhiś cāpi śramo nityaṃ vineyaḥ kāladarśibhiḥ / (11.1) Par.?
karīṣeṇa ca mallasya satataṃ prakriyā smṛtā // (11.2) Par.?
sthito bhūmigataś caiva yo yathāmārgataḥ sthitaḥ / (12.1) Par.?
niyudhyataś ca paryāyaḥ prāśnikaiḥ samudāhṛtaḥ // (12.2) Par.?
bālo vā yadi vā madhyaḥ sthaviro vā kṛśo 'pi vā / (13.1) Par.?
balastho vā sthito raṅge jñeyaḥ kakṣyāntareṇa vai // (13.2) Par.?
balataś ca kriyātaś ca bāhuyuddhavidhir yudhi / (14.1) Par.?
nirghātānantaraṃ kiṃcin na kartavyaṃ vijānatā // (14.2) Par.?
tad idaṃ prastutaṃ raṅge yuddhaṃ kṛṣṇāndhramallayoḥ / (15.1) Par.?
bālaḥ kṛṣṇo mahān andhras tatra na syād vicāraṇā // (15.2) Par.?
tataḥ kilakilāśabdaḥ samāje samavartata / (16.1) Par.?
prāvalgata ca govindo vākyaṃ cedam uvāca ha // (16.2) Par.?
ahaṃ bālo mahān andhro vapuṣā parvatopamaḥ / (17.1) Par.?
yuddhaṃ mama sahānena rocate bāhuśālinā // (17.2) Par.?
yuddhavyatikramaḥ kaścin na bhaviṣyati matkṛtaḥ / (18.1) Par.?
na hy ahaṃ bāhuyodhānāṃ dūṣayiṣyāmi yan matam // (18.2) Par.?
yo 'yaṃ karīṣadharmaś ca toyadharmaś ca raṅgajaḥ / (19.1) Par.?
kaṣāyasya ca saṃsargaḥ samayo hy eṣa kalpitaḥ // (19.2) Par.?
saṃyamaḥ sthiratā śauryaṃ vyāyāmaḥ satkriyā balam / (20.1) Par.?
raṅge ca niyatā siddhir etad yuddhamukhe vratam // (20.2) Par.?
yad ayaṃ bāhubhir yuddhaṃ savairaṃ kartum udyataḥ / (21.1) Par.?
atra vai nigrahaḥ kāryas toṣayiṣyāmy ahaṃ jagat // (21.2) Par.?
karūṣeṣu prasūto 'yaṃ cāṇūro nāma nāmataḥ / (22.1) Par.?
bāhuyodhī śarīreṇa karmabhiś cānucintyatām // (22.2) Par.?
etena bahavo mallā nihatā yuddhadurmadāḥ / (23.1) Par.?
raṅgapratāpakāmena mallamārgaś ca dūṣitaḥ // (23.2) Par.?
śastrasiddhis tu yodhānāṃ saṃgrāme śastrayodhinām / (24.1) Par.?
raṅgasiddhis tu mallānāṃ pratimallanighātajā // (24.2) Par.?
raṇe vijayamānasya kīrtir bhavati śāśvatī / (25.1) Par.?
hatasyāpi raṇe śastrair nākapṛṣṭhaṃ vidhīyate // (25.2) Par.?
raṇe hy ubhayataḥ siddhir hatasyāpi ghnato 'pi vā / (26.1) Par.?
sā hi prāṇāntikā yātrā mahadbhiḥ sādhu pūjitā // (26.2) Par.?
ayaṃ tu mārgo balataḥ kriyātaś ca viniḥsṛtaḥ / (27.1) Par.?
mṛtasya raṅge kaḥ svargo jayato vā kuto ratiḥ // (27.2) Par.?
ye tu kecit svadoṣeṇa rājñaḥ paṇḍitamāninaḥ / (28.1) Par.?
pratāpārthe hatā mallā mallahantur vadho hi saḥ // (28.2) Par.?
evaṃ saṃjalpatām eva tābhyāṃ yuddhaṃ sudāruṇam / (29.1) Par.?
ubhābhyām abhavad ghoraṃ vāraṇābhyāṃ yathā vane // (29.2) Par.?
kṛtapratikṛtaiś citrair bāhubhiś ca sasaṃkaṭaiḥ / (30.1) Par.?
saṃnipātāvadhūtaiś ca pramāthonmathanais tathā // (30.2) Par.?
kṣepaṇair muṣṭibhiś caiva varāhodbhūtanisvanaiḥ / (31.1) Par.?
kīlair vajranipātaiś ca prasṛṣṭābhis tathaiva ca // (31.2) Par.?
śalākānakhapātaiś ca pādoddhūtaiś ca dāruṇaiḥ / (32.1) Par.?
jānubhiś cāśmanirghoṣaiḥ śirobhiś cāvaghaṭṭitaiḥ // (32.2) Par.?
tad yuddham abhavad ghoram aśastraṃ bāhutejasā / (33.1) Par.?
balaprāṇena śūrāṇāṃ samājotsavasaṃnidhau // (33.2) Par.?
saṃrajyata janaḥ sarvaḥ sotkruṣṭaninadotthitaḥ / (34.1) Par.?
sādhuvādāṃś ca mañceṣu ghoṣayanty apare janāḥ // (34.2) Par.?
tataḥ prasvinnavadanaḥ kṛṣṇapraṇihitekṣaṇaḥ / (35.1) Par.?
nyavārayata tūryāṇi kaṃsaḥ savyena pāṇinā // (35.2) Par.?
pratiṣiddheṣu tūryeṣu mṛdaṅgādiṣu teṣu vai / (36.1) Par.?
khe saṃgatāny avādyanta devatūryāṇy anekaśaḥ // (36.2) Par.?
yudhyamāne hṛṣīkeśe puṇḍarīkanibhekṣaṇe / (37.1) Par.?
svayam eva pravādyanta tūryaghoṣāś ca sarvaśaḥ // (37.2) Par.?
antardhānagatā devā vimānaiḥ kāmarūpibhiḥ / (38.1) Par.?
cerur vidyādharaiḥ sārdhaṃ kṛṣṇasya jayakāṅkṣiṇaḥ // (38.2) Par.?
jayasva kṛṣṇa cāṇūraṃ dānavaṃ malladehinam / (39.1) Par.?
iti saptarṣayaḥ sarve ūcuś caiva nabhogatāḥ // (39.2) Par.?
cāṇūreṇa ciraṃ kālaṃ krīḍitvā devakīsutaḥ / (40.1) Par.?
balam āhārayāmāsa kaṃsasyābhāvadarśivān // (40.2) Par.?
tataś cacāla vasudhā mañcāś caiva jughūrṇire / (41.1) Par.?
mukuṭāc cāpi kaṃsasya papāta maṇir uttamaḥ // (41.2) Par.?
dorbhyām ānamya kṛṣṇas tu cāṇūraṃ pūrṇajīvitam / (42.1) Par.?
prāharan muṣṭinā mūrdhni vakṣasyāhatya jānunā // (42.2) Par.?
niḥsṛte sāśrurudhire tasya netre sabandhane / (43.1) Par.?
tāpanīye yathā ghaṇṭe kakṣyopari vilambite // (43.2) Par.?
sa papāta ca raṅgasya madhye niḥsṛtalocanaḥ / (44.1) Par.?
cāṇūro vigataprāṇo jīvitānte mahītale // (44.2) Par.?
dehena tasya raṅgasya cāṇūrasya gatāyuṣaḥ / (45.1) Par.?
saṃniruddho mahāmārgaḥ sa śaileneva lakṣyate // (45.2) Par.?
Duration=0.24431300163269 secs.