Texts

Help

Select a text:
Bibliography
Select a chapter:
 2 revisions
Associated topic(s): Soma sacrifice, agniṣṭoma

Show parallels  Show headlines
Use dependency labeler
Chapter id: 10916
  • Click on a sentence to show its analysis
  • Keep the mouse pointer over a lemma to show its meanings.
agnaye praṇīyamānāyānubrūhīty āhādhvaryuḥ // (1) Par.?
agni
d.s.m.
praṇī
Ind. pass., d.s.m.
∞ anubrū
2. sg., Pre. imp.
∞ iti
indecl.
ah
3. sg., Perf.
root
∞ adhvaryu.
n.s.m.
pra devaṃ devyā dhiyā bharatā jātavedasam havyā no vakṣad ānuṣag iti gāyatrīm brāhmaṇasyānubrūyāt // (2) Par.?
pra
indecl.
deva
ac.s.m.
deva
i.s.f.
dhī
i.s.f.
bhṛ
2. pl., Pre. imp.
jātavedas.
ac.s.m.
havya
ac.p.n.
mad
g.p.a.
vah
3. sg., Aor. inj.
ānuṣak.
indecl.
iti
indecl.
gāyatrī
ac.s.f.
∞ anubrū.
3. sg., Pre. opt.
gāyatro vai brāhmaṇaḥ / (3.1) Par.?
gāyatra
n.s.m.
root
vai
indecl.
tejo vai brahmavarcasaṃ gāyatrī / (3.2) Par.?
tejas
n.s.n.
root
vai
indecl.
gāyatrī.
n.s.f.
tejasaivainaṃ tad brahmavarcasena samardhayati // (3.3) Par.?
tejas
i.s.n.
∞ eva
indecl.
∞ enad
ac.s.m.
tad
ac.s.n.
samardhay.
3. sg., Pre. ind.
root
imam mahe vidathyāya śūṣam iti triṣṭubhaṃ rājanyasyānubrūyāt // (4) Par.?
idam
ac.s.m.
mah
d.s.m.
vidathya
d.s.m.
śūṣa
ac.s.m.
iti,
indecl.
triṣṭubh
ac.s.f.
rājanya
g.s.m.
∞ anubrū.
3. sg., Pre. opt.
root
traiṣṭubho vai rājanyaḥ / (5.1) Par.?
traiṣṭubha
n.s.m.
root
vai
indecl.
rājanya.
n.s.m.
ojo vā indriyaṃ vīryaṃ triṣṭup / (5.2) Par.?
ojas
n.s.n.
root
vai
indecl.
indriya
n.s.n.
vīrya
n.s.n.
ojasaivainaṃ tad indriyeṇa vīryeṇa samardhayati // (5.3) Par.?
ojas
i.s.n.
∞ eva
indecl.
∞ enad
ac.s.m.
tad
ac.s.n.
indriya
i.s.n.
vīrya
i.s.n.
samardhay.
3. sg., Pre. ind.
root
śaśvat kṛtva īḍyāya pra jabhruriti // (6) Par.?
svānām evainaṃ tacchraiṣṭhyaṃ gamayati // (7) Par.?
sva
g.p.m.
eva
indecl.
∞ enad
ac.s.m.
tad
ac.s.n.
∞ śraiṣṭhya
ac.s.n.
gamay.
3. sg., Pre. ind.
root
śṛṇotu no damyebhir anīkaiḥ śṛṇotv agnir divyair ajasra iti // (8) Par.?
ājarasaṃ hāsminn ajasro dīdāya ya evaṃ veda // (9) Par.?
ājarasam
indecl.
ha
indecl.
∞ idam
l.s.m.
ajasra
n.s.m.
dīdī,
3. sg., Perf.
root
yad
n.s.m.
evam
indecl.
vid.
3. sg., Perf.
ayam iha prathamo dhāyi dhātṛbhir iti jagatīṃ vaiśyasyānubrūyāt // (10) Par.?
idam
n.s.m.
iha
indecl.
prathama
n.s.m.
dhā
3. sg., Aor. pass.
dhātṛ
i.p.m.
iti,
indecl.
jagatī
ac.s.f.
vaiśya
g.s.m.
∞ anubrū.
3. sg., Pre. opt.
root
jāgato vai vaiśyaḥ / (11.1) Par.?
jāgata
n.s.m.
root
vai
indecl.
vaiśya.
n.s.m.
jāgatāḥ paśavaḥ / (11.2) Par.?
jāgata
n.p.m.
root
paśu.
n.p.m.
paśubhir evainaṃ tat samardhayati // (11.3) Par.?
paśu
i.p.m.
eva
indecl.
∞ enad
ac.s.m.
tad
ac.s.n.
samardhay.
3. sg., Pre. ind.
root
vaneṣu citraṃ vibhvaṃ viśe viśa ity abhirūpā / (12.1) Par.?
vana
l.p.n.
citra
ac.s.m.
vibhu
ac.s.m.
viś
d.s.f.
viś
d.s.f.
iti,
indecl.
abhirūpa.
n.s.f.
root
yad yajñe 'bhirūpaṃ tat samṛddham // (12.2) Par.?
yad
n.s.n.
yajña
l.s.m.
abhirūpa,
n.s.n.
tad
n.s.n.
samṛdh.
PPP, n.s.n.
root
ayam u ṣya pra devayur iti // (13) Par.?
idam
n.s.m.
← anuṣṭubh (14.0) [ccomp]
u
indecl.
tya
n.s.m.
pra
indecl.
devayu
n.s.m.
iti.
indecl.
anuṣṭubhi vācaṃ visṛjate // (14) Par.?
anuṣṭubh
l.s.f.
→ idam (13.0) [ccomp]
vāc
ac.s.f.
visṛj.
3. sg., Pre. ind.
root
vāg vā anuṣṭup / (15.1) Par.?
vāc
n.s.f.
root
vai
indecl.
vācyeva tad vācaṃ visṛjate // (15.2) Par.?
vāc
l.s.f.
∞ eva
indecl.
tad
ac.s.n.
vāc
ac.s.f.
visṛj.
3. sg., Pre. ind.
root
ayam u ṣya iti yad āhāyam u syāgamaṃ purā gandharveṣv avāksam ity eva tad vāk prabrūte // (16) Par.?
idam
n.s.m.
u
indecl.
tya
n.s.m.
iti,
indecl.
yad
ac.s.n.
ah
3. sg., Perf.
∞ idam
n.s.m.
u
indecl.
tya
n.s.f.
∞ gam,
1. sg., them. aor.
yad
n.s.f.
purā
indecl.
gandharva
l.p.m.
vas.
1. sg., s-aor.
iti
indecl.
eva
indecl.
tad
ac.s.n.
vāc
n.s.f.
prabrū.
3. sg., Pre. ind.
root
ayam agnir uruṣyatīti // (17) Par.?
idam
n.s.m.
root
agni
n.s.m.
uruṣy
3. sg., Pre. ind.
∞ iti.
indecl.
ayaṃ vā agnir uruṣyati // (18) Par.?
idam
n.s.m.
vai
indecl.
agni
n.s.m.
uruṣy.
3. sg., Pre. ind.
root
amṛtād iva janmana ity amṛtatvam evāsmiṃs tad dadhāti // (19) Par.?
amṛta
ab.s.n.
iva
indecl.
janman
ab.s.n.
iti,
indecl.
amṛta
comp.
∞ tva
ac.s.n.
eva
indecl.
∞ idam
l.s.m.
tad
ac.s.n.
dhā.
3. sg., Pre. ind.
root
sahasaś cit sahīyān devo jīvātave kṛta iti // (20) Par.?
sahas
ab.s.m.
root
cit
indecl.
sahīyas
n.s.m.
deva
n.s.m.
jīvātu
d.s.f.
kṛ
PPP, n.s.m.
iti.
indecl.
devo hy eṣa etaj jīvātave kṛto yad agniḥ // (21) Par.?
deva
n.s.m.
hi
indecl.
etad
n.s.m.
etad
ac.s.n.
jīvātu
d.s.f.
kṛ,
PPP, n.s.m.
root
yad
n.s.n.
agni.
n.s.m.
iᄆāyās tvā pade vayaṃ nābhā pṛthivyā adhīti // (22) Par.?
etad vā iᄆāyās padaṃ yad uttaravedīnābhiḥ // (23) Par.?
etad
n.s.n.
vai
indecl.
iḍā
g.s.f.
pada,
n.s.n.
root
yad
n.s.n.
uttara
comp.
∞ vedi
comp.
∞ nābhi.
n.s.f.
jātavedo ni dhīmahīti / (24.1) Par.?
jātavedas
v.s.m.
root
ni
indecl.
dhā
1. pl., Aor. inj.
∞ iti.
indecl.
nidhāsyanto hy enaṃ bhavanti // (24.2) Par.?
nidhā
Fut., n.p.m.
root
hi
indecl.
enad
ac.s.m.
bhū.
3. pl., Pre. ind.
agne havyāya voᄆhava iti / (25.1) Par.?
havyaṃ hi vakṣyan bhavati // (25.2) Par.?
havya
ac.s.n.
hi
indecl.
vac
Fut., n.s.m.
root
bhū.
3. sg., Pre. ind.
agne viśvebhiḥ svanīka devair ūrṇāvantam prathamaḥ sīda yonim iti // (26) Par.?
viśvair evainaṃ taddevaiḥ sahāsādayati // (27) Par.?
viśva
i.p.m.
eva
indecl.
∞ enad
ac.s.m.
tad
ac.s.n.
∞ deva
i.p.m.
saha
indecl.
∞ āsāday.
3. sg., Pre. ind.
root
kulāyinaṃ ghṛtavantaṃ savitra iti / (28.1) Par.?
kulāyin
ac.s.m.
root
ghṛtavat
ac.s.m.
savitṛ
d.s.m.
iti.
indecl.
kulāyam iva hy etad yajñe kriyate yat paitudāravāḥ paridhayo gulgulūrṇāstukāḥ sugandhitejanānīti / (28.2) Par.?
kulāya
n.s.n.
iva
indecl.
hi
indecl.
etad
n.s.n.
yajña
l.s.m.
kṛ,
3. sg., Ind. pass.
root
yad
n.s.n.
paridhi
n.p.m.
gulgulu
n.s.n.
∞ ūrṇā
comp.
∞ stukā
n.p.f.
∞ tejana
n.p.n.
∞ iti.
indecl.
yajñaṃ naya yajamānāya sādhv iti / (28.3) Par.?
yajña
ac.s.m.
root

2. sg., Pre. imp.
yaj
Pre. ind., d.s.m.
sādhu
ac.s.n.
iti.
indecl.
yajñam eva tad ṛjudhā pratiṣṭhāpayati // (28.4) Par.?
yajña
ac.s.m.
eva
indecl.
tad
ac.s.n.
ṛjudhā
indecl.
pratiṣṭhāpay.
3. sg., Pre. ind.
root
sīda hotaḥ sva u loke cikitvān iti / (29.1) Par.?
sad
2. sg., Pre. imp.
root
hotṛ
v.s.m.
sva
l.s.m.
u
indecl.
loka
l.s.m.
cit
Perf., n.s.m.
iti.
indecl.
agnir vai devānāṃ hotā / (29.2) Par.?
agni
n.s.m.
root
vai
indecl.
deva
g.p.m.
hotṛ.
n.s.m.
tasyaiṣa svo loko yad uttaravedīnābhiḥ // (29.3) Par.?
tad
g.s.m.
∞ etad
n.s.m.
sva
n.s.m.
loka,
n.s.m.
root
yad
n.s.n.
uttara
comp.
∞ vedi
comp.
∞ nābhi.
n.s.m.
sādayā yajñaṃ sukṛtasya yonāv iti / (30.1) Par.?
sāday
2. sg., Pre. imp.
root
yajña
ac.s.m.
su
indecl.
∞ kṛ
PPP, g.s.n.
yoni
l.s.m.
iti.
indecl.
yajamāno vai yajñaḥ / (30.2) Par.?
yaj
Pre. ind., n.s.m.
root
vai
indecl.
yajña.
n.s.m.
yajamānāyaivaitām āśiṣam āśāste // (30.3) Par.?
yaj
Pre. ind., d.s.m.
∞ eva
indecl.
∞ etad
ac.s.f.
āśis
ac.s.f.
āśās.
3. sg., Pre. ind.
root
devāvīr devān haviṣā yajāsy agne bṛhad yajamāne vayo dhā iti / (31.1) Par.?
devāvī
n.s.m.
root
deva
ac.p.m.
havis
i.s.n.
yaj
2. sg., Pre. sub.
agni.
v.s.m.
bṛhat
ac.s.n.
yaj
Pre. ind., l.s.m.
vayas
ac.s.n.
dhā
2. sg., Aor. inj.
iti.
indecl.
prāṇo vai vayaḥ / (31.2) Par.?
prāṇa
n.s.m.
root
vai
indecl.
vayas.
n.s.n.
prāṇam eva tad yajamāne dadhāti // (31.3) Par.?
prāṇa
ac.s.m.
eva
indecl.
tad
ac.s.n.
yaj
Pre. ind., l.s.m.
dhā.
3. sg., Pre. ind.
root
ni hotā hotṛṣadane vidāna iti / (32.1) Par.?
ni
indecl.
root
hotṛ
n.s.m.
vid
Pre. ind., n.s.m.
iti.
indecl.
agnir vai devānāṃ hotā / (32.2) Par.?
agni
n.s.m.
root
vai
indecl.
deva
g.p.m.
hotṛ.
n.s.m.
tasyaitaddhotṛṣadanaṃ yad uttaravedīnābhiḥ // (32.3) Par.?
tad
g.s.m.
∞ etad
n.s.n.
∞ hotṛṣadana,
n.s.n.
root
yad
n.s.n.
uttara
comp.
∞ vedi
comp.
∞ nābhi.
n.s.m.
tveṣo dīdivāṁ asadat sudakṣa iti / (33.1) Par.?
tveṣa
n.s.m.
root
dīdī
Perf., n.s.m.
sad
3. sg., them. aor.
su
indecl.
∞ dakṣa
n.s.m.
iti.
indecl.
āsanno hi sa tarhi bhavati // (33.2) Par.?
āsad
PPP, n.s.m.
root
hi
indecl.
tad
n.s.m.
tarhi
indecl.
bhū.
3. sg., Pre. ind.
adabdhavratapramatir vasiṣṭha iti / (34.1) Par.?
adabdha
comp.
root
∞ vrata
comp.
∞ pramati
n.s.m.
iti.
indecl.
agnir vai devānāṃ vasiṣṭhaḥ // (34.2) Par.?
agni
n.s.m.
root
vai
indecl.
deva
g.p.m.
vasiṣṭha.
n.s.m.
sahasrambharaḥ śucijihvo agnir iti / (35.1) Par.?
sahasrambhara
n.s.m.
root
śuci
comp.
∞ jihvā
n.s.m.
agni
n.s.m.
iti.
indecl.
eṣā ha vā asya sahasrambharatā yad enam ekaṃ santam bahudhā viharanti // (35.2) Par.?
etad
n.s.f.
ha
indecl.
vai
indecl.
idam
g.s.m.
∞ ,
n.s.f.
root
yat
indecl.
enad
ac.s.m.
eka
ac.s.m.
as
Pre. ind., ac.s.m.
bahudhā
indecl.
vihṛ.
3. pl., Pre. ind.
pra ha vai sāhasram poṣam āpnoti ya evaṃ veda // (36) Par.?
pra
indecl.
ha
indecl.
vai
indecl.
sāhasra
ac.s.m.
poṣa
ac.s.m.
āp,
3. sg., Pre. ind.
root
yad
n.s.m.
evam
indecl.
vid.
3. sg., Perf.
tvaṃ dūtas tvam u naḥ paraspā ityuttamayā paridadhāti // (37) Par.?
tvad
n.s.a.
dūta,
n.s.m.
tvad
n.s.a.
u
indecl.
mad
g.p.a.
paraspā
n.s.m.
iti
indecl.
∞ uttama
i.s.f.
paridhā.
3. sg., Pre. ind.
root
tvaṃ vasya ā vṛṣabha praṇetā agne tokasya nas tane tanūnām aprayucchan dīdyad bodhi gopā iti // (38) Par.?
tvad
n.s.a.
root
vasyas
v.s.m.
ā
indecl.
agni
v.s.m.
toka
g.s.n.
mad
g.p.a.
tan
d.s.f.
tanū
g.p.f.
dīdī
Pre. ind., n.s.m.
bhū
2. sg., Aor. imp.
gopā
n.s.m.
iti.
indecl.
agnir vai devānāṃ gopā / (39.1) Par.?
agni
n.s.m.
root
vai
indecl.
deva
g.p.m.
gopā.
n.s.m.
agnim eva tatsarvato goptāram paridatta ātmane ca yajamānāya ca yatraivaṃ vidvān etayā paridadhāti / (39.2) Par.?
agni
ac.s.m.
eva
indecl.
tad
ac.s.n.
∞ sarvatas
indecl.
goptṛ
ac.s.m.
paridā
3. sg., Pre. ind.
root
ātman
d.s.m.
ca
indecl.
yaj
Pre. ind., d.s.m.
ca,
indecl.
yatra
indecl.
∞ evam
indecl.
vid
Perf., n.s.m.
etad
i.s.f.
paridhā.
3. sg., Pre. ind.
atho saṃvatsarīṇām evaitāṃ svastiṃ kurute // (39.3) Par.?
atha
indecl.
∞ u
indecl.
eva
indecl.
∞ etad
ac.s.f.
svasti
ac.s.f.
kṛ.
3. sg., Pre. ind.
root
tā etā aṣṭāv anvāha rūpasamṛddhāḥ / (40.1) Par.?
tad
ac.p.f.
etad
ac.p.f.
aṣṭan
ac.p.f.
anvah
3. sg., Perf.
root
rūpa
comp.
∞ samṛdh.
PPP, ac.p.f.
etad vai yajñasya samṛddhaṃ yad rūpasamṛddhaṃ yat karma kriyamāṇam ṛg abhivadati // (40.2) Par.?
etad
n.s.n.
vai
indecl.
yajña
g.s.m.
samṛdh,
PPP, n.s.n.
root
yad
n.s.n.
rūpa
comp.
∞ samṛdh,
PPP, n.s.n.
yad
ac.s.n.
karman
ac.s.n.
kṛ
Ind. pass., ac.s.n.
ṛc
n.s.f.
abhivad.
3. sg., Pre. ind.
tāsāṃ triḥ prathamām anvāha trir uttamām / (41.1) Par.?
tad
g.p.f.
tris
indecl.
prathama
ac.s.f.
anvah,
3. sg., Perf.
root
tris
indecl.
uttama.
ac.s.f.
tā dvādaśa sampadyante / (41.2) Par.?
tad
n.p.f.
sampad.
3. pl., Pre. ind.
root
dvādaśa vai māsāḥ saṃvatsaraḥ / (41.3) Par.?
vai
indecl.
māsa
n.p.m.
root
saṃvatsaraḥ prajāpatiḥ / (41.4) Par.?
saṃvatsara
n.s.m.
root
prajāpati.
n.s.m.
prajāpatyāyatanābhir evābhī rādhnoti ya evaṃ veda / (41.5) Par.?
∞ āyatana
i.p.f.
eva
indecl.
∞ idam
i.p.f.
rādh,
3. sg., Pre. ind.
root
yad
n.s.m.
evam
indecl.
vid.
3. sg., Perf.
triḥ prathamāṃ trir uttamām anvāha / (41.6) Par.?
tris
indecl.
prathama,
ac.s.f.
root
tris
indecl.
uttama
ac.s.f.
anvah.
3. sg., Perf.
yajñasyaiva tad barsau nahyati sthemne balāyāvisraṃsāya // (41.7) Par.?
yajña
g.s.m.
∞ eva
indecl.
tad
ac.s.n.
barsa
ac.d.m.
nah
3. sg., Pre. ind.
root
stheman
d.s.m.
bala
d.s.n.
∞ a
indecl.
∞ visraṃsa.
d.s.m.
Duration=0.22364902496338 secs.