Texts

devasthāna uvāca / (1.1) Par.?

atraivodāharantīmam itihāsaṃ purātanam / (1.2) Par.?

indreṇa samaye pṛṣṭo yad uvāca bṛhaspatiḥ // (1.3) Par.?

saṃtoṣo vai svargatamaḥ saṃtoṣaḥ paramaṃ sukham / (2.1) Par.?

tuṣṭer na kiṃcit parataḥ susamyak paritiṣṭhati // (2.2) Par.?

yadā saṃharate kāmān kūrmo 'ṅgānīva sarvaśaḥ / (3.1) Par.?

tadātmajyotir ātmaiva svātmanaiva prasīdati // (3.2) Par.?

na bibheti yadā cāyaṃ yadā cāsmānna bibhyati / (4.1) Par.?

kāmadveṣau ca jayati tadātmānaṃ prapaśyati // (4.2) Par.?

yadāsau sarvabhūtānāṃ na krudhyati na duṣyati / (5.1) Par.?

karmaṇā manasā vācā brahma sampadyate tadā // (5.2) Par.?

evaṃ kaunteya bhūtāni taṃ taṃ dharmaṃ tathā tathā / (6.1) Par.?

tadā tadā prapaśyanti tasmād budhyasva bhārata // (6.2) Par.?

anye śamaṃ praśaṃsanti vyāyāmam apare tathā / (7.1) Par.?

naikaṃ na cāparaṃ kecid ubhayaṃ ca tathāpare // (7.2) Par.?

yajñam eke praśaṃsanti saṃnyāsam apare janāḥ / (8.1) Par.?

dānam eke praśaṃsanti kecid eva pratigraham / (8.2) Par.?

kecit sarvaṃ parityajya tūṣṇīṃ dhyāyanta āsate // (8.3) Par.?

rājyam eke praśaṃsanti sarveṣāṃ paripālanam / (9.1) Par.?

hatvā bhittvā ca chittvā ca kecid ekāntaśīlinaḥ // (9.2) Par.?

etat sarvaṃ samālokya budhānām eṣa niścayaḥ / (10.1) Par.?

adroheṇaiva bhūtānāṃ yo dharmaḥ sa satāṃ mataḥ // (10.2) Par.?

adrohaḥ satyavacanaṃ saṃvibhāgo dhṛtiḥ kṣamā / (11.1) Par.?

prajanaḥ sveṣu dāreṣu mārdavaṃ hrīr acāpalam // (11.2) Par.?

dhanaṃ dharmapradhāneṣṭaṃ manuḥ svāyaṃbhuvo 'bravīt / (12.1) Par.?

tasmād evaṃ prayatnena kaunteya paripālaya // (12.2) Par.?

yo hi rājye sthitaḥ śaśvad vaśī tulyapriyāpriyaḥ / (13.1) Par.?

kṣatriyo yajñaśiṣṭāśī rājaśāstrārthatattvavit // (13.2) Par.?

asādhunigraharataḥ sādhūnāṃ pragrahe rataḥ / (14.1) Par.?

dharme vartmani saṃsthāpya prajā varteta dharmavit // (14.2) Par.?

putrasaṃkrāmitaśrīstu vane vanyena vartayan / (15.1) Par.?

vidhinā śrāmaṇenaiva kuryāt kālam atandritaḥ // (15.2) Par.?

ya evaṃ vartate rājā rājadharmaviniścitaḥ / (16.1) Par.?

tasyāyaṃ ca paraścaiva lokaḥ syāt saphalo nṛpa / (16.2) Par.?

nirvāṇaṃ tu suduṣpāraṃ bahuvighnaṃ ca me matam // (16.3) Par.?

evaṃ dharmam anukrāntāḥ satyadānatapaḥparāḥ / (17.1) Par.?

ānṛśaṃsyaguṇair yuktāḥ kāmakrodhavivarjitāḥ // (17.2) Par.?

prajānāṃ pālane yuktā damam uttamam āsthitāḥ / (18.1) Par.?

gobrāhmaṇārthaṃ yuddhena samprāptā gatim uttamām // (18.2) Par.?

evaṃ rudrāḥ savasavastathādityāḥ paraṃtapa / (19.1) Par.?

sādhyā rājarṣisaṃghāśca dharmam etaṃ samāśritāḥ / (19.2) Par.?

apramattāstataḥ svargaṃ prāptāḥ puṇyaiḥ svakarmabhiḥ // (19.3) Par.?