Texts

Help

Select a text:
Bibliography
Select a chapter:
 (no revisions)
Associated topic(s): agniṣṭoma

Show parallels  Show headlines
Use dependency labeler
Chapter id: 17211
  • Click on a sentence to show its analysis
  • Keep the mouse pointer over a lemma to show its meanings.
udaram evāsya sadaḥ / (1.1) Par.?
tasmāt sadasi bhakṣayanti / (1.2) Par.?
yaddhīdaṃ kiṃ cāśnanty udara evedaṃ sarvam pratitiṣṭhati / (1.3) Par.?
atha yad asmin viśve devā asīdaṃs tasmāt sado nāma / (1.4) Par.?
ta u evāsminn ete brāhmaṇā viśvagotrāḥ sīdanti / (1.5) Par.?
aindraṃ devatayā // (1.6) Par.?
tanmadhya audumbarīm minoti / (2.1) Par.?
annaṃ vā ūrg udumbaraḥ / (2.2) Par.?
udaram evāsya sadaḥ / (2.3) Par.?
tanmadhyato 'nnādyaṃ dadhāti / (2.4) Par.?
tasmān madhya audumbarīm minoti // (2.5) Par.?
atha ya eṣa madhyamaḥ śaṅkur bhavati veder jaghanārdhe tasmāt prāṅ prakrāmati ṣaḍ vikramān / (3.1) Par.?
dakṣiṇā saptamam apakrāmati sampadaḥ kāmāya / (3.2) Par.?
tad avaṭam parilikhati // (3.3) Par.?
so 'bhrim ādatte devasya tvā savituḥ prasave 'śvinor bāhubhyām pūṣṇo hastābhyām ādade nāry asīti / (4.1) Par.?
samāna etasya yajuṣo bandhuḥ / (4.2) Par.?
yoṣo vā eṣā yad abhriḥ / (4.3) Par.?
tasmād āha nāry asīti // (4.4) Par.?
athāvaṭam parilikhatīdam ahaṃ rakṣasāṃ grīvā apikṛntāmīti / (5.1) Par.?
vajro vā abhriḥ / (5.2) Par.?
vajreṇaivaitan nāṣṭrāṇāṃ rakṣasāṃ grīvā apikṛntati // (5.3) Par.?
atha khanati / (6.1) Par.?
prāñcam utkaram utkirati / (6.2) Par.?
yajamānena saṃmāyaudumbarīm parivāsayati / (6.3) Par.?
tām agreṇa prācīṃ nidadhāti / (6.4) Par.?
etāvanmātrāṇi barhīṃṣy upariṣṭād adhinidadhāti // (6.5) Par.?
atha yavamatyaḥ prokṣaṇyo bhavanti / (7.1) Par.?
āpo ha vā oṣadhīnāṃ rasaḥ / (7.2) Par.?
tasmād oṣadhayaḥ kevalyaḥ khāditā na dhinvanti / (7.3) Par.?
oṣadhaya u hāpāṃ rasaḥ / (7.4) Par.?
tasmād āpaḥ pītāḥ kevalyo na dhinvanti / (7.5) Par.?
yadaivobhayyaḥ saṃsṛṣṭā bhavanty athaiva dhinvanti / (7.6) Par.?
tarhi hi sarasā bhavanti sarasābhiḥ prokṣāṇīti // (7.7) Par.?
devāś ca vā asurāś cobhaye prājāpatyāḥ paspṛdhire / (8.1) Par.?
tato devebhyaḥ sarvā evauṣadhaya īyuḥ / (8.2) Par.?
yavā haivaibhyo neyuḥ // (8.3) Par.?
tad vai devā aspṛṇvata / (9.1) Par.?
ta etaiḥ sarvāḥ sapatnānām oṣadhīr ayuvata / (9.2) Par.?
yad ayuvata tasmād yavā nāma // (9.3) Par.?
te hocur hanta yaḥ sarvāsām oṣadhīnāṃ rasas taṃ yaveṣu dadhāmeti / (10.1) Par.?
sa yaḥ sarvāsām oṣadhīnāṃ rasa āsīt taṃ yaveṣv adadhuḥ / (10.2) Par.?
tasmād yatrānyā oṣadhayo mlāyanti tad ete modamānā vardhante / (10.3) Par.?
evaṃ hy eṣu rasam adadhuḥ / (10.4) Par.?
tatho evaiṣa etaiḥ sarvāḥ sapatnānām oṣadhīr yute / (10.5) Par.?
tasmād yavamatyaḥ prokṣaṇyo bhavanti // (10.6) Par.?
sa yavān āvapati yavo 'si yavayāsmad dveṣo yavayārātīr iti / (11.1) Par.?
nātra tirohitam ivāsti / (11.2) Par.?
atha prokṣati / (11.3) Par.?
eko vai prokṣaṇasya bandhuḥ / (11.4) Par.?
medhyām evaitat karoti // (11.5) Par.?
sa prokṣati dive tvāntarikṣāya tvā pṛthivyai tveti / (12.1) Par.?
imān evaital lokān ūrjā rasena bhājayati / (12.2) Par.?
eṣu lokeṣūrjaṃ rasaṃ dadhāti // (12.3) Par.?
atha yāḥ prokṣaṇyaḥ pariśiṣyante tā avaṭe 'vanayati śundhantāṃ lokāḥ pitṛṣadanā iti / (13.1) Par.?
pitṛdevatyo vai kūpaḥ khātaḥ / (13.2) Par.?
tam evaitan medhyaṃ karoti // (13.3) Par.?
atha barhīṃṣi prācīnāgrāṇi codīcīnāgrāṇi cāvastṛṇāti pitṛṣadanam asīti / (14.1) Par.?
pitṛdevatyaṃ vā asyā etad bhavati yan nikhātam / (14.2) Par.?
sā yathānikhātauṣadhiṣu mitā syād evam etāsv oṣadhiṣu mitā bhavati // (14.3) Par.?
tām ucchrayaty ud divaṃ stabhānāntarikṣam pṛṇa dṛṃhasva pṛthivyām iti / (15.1) Par.?
imān evaital lokān ūrjā rasena bhājayati / (15.2) Par.?
eṣu lokeṣūrjaṃ rasaṃ dadhāti // (15.3) Par.?
atha minoti dyutānas tvā māruto minotv iti / (16.1) Par.?
yo vā ayam pavata eṣa dyutāno mārutaḥ tad enām etena minoti / (16.3) Par.?
mitrāvaruṇau dhruveṇa dharmaṇeti / (16.4) Par.?
prāṇodānau vai mitrāvaruṇau / (16.5) Par.?
tad enām prāṇodānābhyām minoti // (16.6) Par.?
atha paryūhati brahmavani tvā kṣatravani rāyaspoṣavani paryūhāmīti / (17.1) Par.?
bahvī vai yajuḥṣv āśīḥ / (17.2) Par.?
tad brahma ca kṣatraṃ cāśāsta ubhe vīrye / (17.3) Par.?
rāyaspoṣavanīti / (17.4) Par.?
bhūmā vai rāyaspoṣaḥ / (17.5) Par.?
tad bhūmānam āśāste // (17.6) Par.?
atha paryṛṣati brahma dṛṃha kṣatraṃ dṛṃhāyur dṛṃha prajāṃ dṛṃheti / (18.1) Par.?
āśīr evaiṣaitasya karmaṇaḥ / (18.2) Par.?
āśiṣam evaitad āśāste / (18.3) Par.?
samaṃbhūmi paryarṣaṇaṃ karoti gartasya vā uparibhūmi / (18.4) Par.?
athaivaṃ devatrā / (18.5) Par.?
tathā hāgartam id bhavati // (18.6) Par.?
athāpa upaninayati / (19.1) Par.?
yatra vā asyai khanantaḥ krūrīkurvanty apaghnanti śāntir āpas tad adbhiḥ śāntyā śamayati tad adbhiḥ saṃdadhāti / (19.2) Par.?
tasmād apa upaninayati // (19.3) Par.?
athaivam abhipadya vācayati dhruvāsi dhruvo 'yaṃ yajamāno 'sminn āyatane prajayā bhūyād iti / (20.1) Par.?
paśubhir iti vā / (20.2) Par.?
evaṃ yaṃ kāmaṃ kāmayate so 'smai kāmaḥ samṛdhyate // (20.3) Par.?
atha sruveṇopahatyājyaṃ viṣṭapam abhi juhoti ghṛtena dyāvāpṛthivī pūryethām iti / (21.1) Par.?
tad ime dyāvāpṛthivī ūrjā rasena bhājayati / (21.2) Par.?
anayor ūrjaṃ rasaṃ dadhāti / (21.3) Par.?
te rasavatyā upajīvanīye imāḥ prajā upajīvanti // (21.4) Par.?
atha chadir adhinidadhātīndrasya chadir asīti / (22.1) Par.?
aindraṃ hi sadaḥ / (22.2) Par.?
viśvajanasya chāyeti / (22.3) Par.?
viśvagotrā hy asmin brāhmaṇā āsate / (22.4) Par.?
tad ubhayataś chadiṣī upadadhāty uttaratas trīṇi paras trīṇi / (22.5) Par.?
tāni nava bhavanti / (22.6) Par.?
trivṛd vai yajñaḥ / (22.7) Par.?
nava vai trivṛt / (22.8) Par.?
tasmān nava bhavanti // (22.9) Par.?
tad udīcīnavaṃśaṃ sado bhavati prācīnavaṃśaṃ havirdhānam / (23.1) Par.?
etad vai devānāṃ niṣkevalyaṃ yaddhavirdhānam / (23.2) Par.?
tasmāt tatra nāśnanti na bhakṣayanti / (23.3) Par.?
niṣkevalyaṃ hy etad devānām / (23.4) Par.?
sa yo ha tatrāśnīyād vā bhakṣayed vā mūrdhā hāsya vipatet / (23.5) Par.?
athaite miśre yad āgnīdhraṃ ca sadaś ca / (23.6) Par.?
tasmāt tayor aśnanti tasmād bhakṣayanti / (23.7) Par.?
miśre hy ete / (23.8) Par.?
udīcī vai manuṣyāṇāṃ dik / (23.9) Par.?
tasmād udīcīnavaṃśaṃ sado bhavati // (23.10) Par.?
pari tvā girvaṇo gira imā bhavantu viśvataḥ / (24.1) Par.?
vṛddhāyum anu vṛddhayo juṣṭā bhavantu juṣṭaya iti / (24.2) Par.?
indro vai girvā / (24.3) Par.?
viśo giraḥ / (24.4) Par.?
viśaivaitat kṣatram paribṛṃhati / (24.5) Par.?
tad idaṃ kṣatram ubhayato viśā paribṛḍham // (24.6) Par.?
atha laspūjanyā spandyayā prasīvyatīndrasya syūr asīti / (25.1) Par.?
atha granthiṃ karotīndrasya dhruvo 'sīti / (25.2) Par.?
ned vyavapadyātā iti / (25.3) Par.?
prakṛte karman viṣyati / (25.4) Par.?
tatho hādhvaryuṃ vā yajamānaṃ vā grāho na vindati / (25.5) Par.?
tan niṣṭhitam abhimṛśaty aindram asīti / (25.6) Par.?
aindraṃ hi sadaḥ // (25.7) Par.?
atha havirdhānayor jaghanārdhaṃ samanvīkṣyottareṇāgnīdhram minoti / (26.1) Par.?
tasyārdham antarvedi syād ardham bahirvedi / (26.2) Par.?
atho api bhūyo 'rdhād antarvedi syāt kanīyo bahirvedi / (26.3) Par.?
atho api sarvam evāntarvedi syāt / (26.4) Par.?
tan niṣṭhitam abhimṛśati vaiśvadevam asīti / (26.5) Par.?
dvayenaitad vaiśvadevam / (26.6) Par.?
yad asmin pūrvedyur viśve devā vasatīvarīṣūpavasanti tena vaiśvadevam // (26.7) Par.?
devā ha vai yajñaṃ tanvānās te 'surarakṣasebhya āsaṅgād bibhayāṃcakruḥ / (27.1) Par.?
tān dakṣiṇato 'surarakṣasāny āsejuḥ / (27.2) Par.?
tānt sadaso jigyuḥ / (27.3) Par.?
teṣām etān dhiṣṇyān udvāpayāṃcakrur ya ete 'ntaḥsadasam // (27.4) Par.?
sarve ha sma vā ete purā jvalanti yathāyam āhavanīyo yathā gārhapatyo yathāgnīdhrīyaḥ / (28.1) Par.?
tad yata enān udavāpayaṃs tata evaitan na jvalanti / (28.2) Par.?
tān āgnīdhram abhi saṃrurudhuḥ / (28.3) Par.?
tān apy ardham āgnīdhrasya jigyuḥ / (28.4) Par.?
tato viśve devā amṛtatvam apājayan / (28.5) Par.?
tasmād vaiśvadevam // (28.6) Par.?
tān devāḥ pratisamaindhata yathā pratyavasyet / (29.1) Par.?
tasmād enānt savane savana eva pratisamindhate / (29.2) Par.?
tasmād yaḥ samṛddhaḥ sa āgnīdhraṃ kuryāt / (29.3) Par.?
yo vai jñāto 'nūcānaḥ sa samṛddhaḥ / (29.4) Par.?
tasmād agnīdhe prathamāya dakṣiṇāṃ nayanti / (29.5) Par.?
ato hi viśve devā amṛtatvam apājayan / (29.6) Par.?
tasmād yaṃ dīkṣitānām abalyaṃ vinded āgnīdhram enaṃ nayateti brūyāt tad anārtaṃ tan nāriṣyatīti / (29.7) Par.?
tad yad ato viśve devā amṛtatvam apājayan tasmād vaiśvadevam // (29.8) Par.?
Duration=0.38826823234558 secs.