Texts

evaṃ tu kruddhayā rājā rāmamātrā saśokayā / (1.1) Par.?

śrāvitaḥ paruṣaṃ vākyaṃ cintayāmāsa duḥkhitaḥ // (1.2) Par.?

tasya cintayamānasya pratyabhāt karma duṣkṛtam / (2.1) Par.?

yad anena kṛtaṃ pūrvam ajñānāc chabdavedhinā // (2.2) Par.?

amanās tena śokena rāmaśokena ca prabhuḥ / (3.1) Par.?

dahyamānas tu śokābhyāṃ kausalyām āha bhūpatiḥ // (3.2) Par.?

prasādaye tvāṃ kausalye racito 'yaṃ mayāñjaliḥ / (4.1) Par.?

vatsalā cānṛśaṃsā ca tvaṃ hi nityaṃ pareṣv api // (4.2) Par.?

bhartā tu khalu nārīṇāṃ guṇavān nirguṇo 'pi vā / (5.1) Par.?

dharmaṃ vimṛśamānānāṃ pratyakṣaṃ devi daivatam // (5.2) Par.?

sā tvaṃ dharmaparā nityaṃ dṛṣṭalokaparāvarā / (6.1) Par.?

nārhase vipriyaṃ vaktuṃ duḥkhitāpi suduḥkhitam // (6.2) Par.?

tad vākyaṃ karuṇaṃ rājñaḥ śrutvā dīnasya bhāṣitam / (7.1) Par.?

kausalyā vyasṛjad bāṣpaṃ praṇālīva navodakam // (7.2) Par.?

sa mūrdhni baddhvā rudatī rājñaḥ padmam ivāñjalim / (8.1) Par.?

sambhramād abravīt trastā tvaramāṇākṣaraṃ vacaḥ // (8.2) Par.?

prasīda śirasā yāce bhūmau nipatitāsmi te / (9.1) Par.?

yācitāsmi hatā deva hantavyāhaṃ na hi tvayā // (9.2) Par.?

naiṣā hi sā strī bhavati ślāghanīyena dhīmatā / (10.1) Par.?

ubhayor lokayor vīra patyā yā saṃprasādyate // (10.2) Par.?

jānāmi dharmaṃ dharmajña tvāṃ jāne satyavādinam / (11.1) Par.?

putraśokārtayā tat tu mayā kimapi bhāṣitam // (11.2) Par.?

śoko nāśayate dhairyaṃ śoko nāśayate śrutam / (12.1) Par.?

śoko nāśayate sarvaṃ nāsti śokasamo ripuḥ // (12.2) Par.?

śayam āpatitaḥ soḍhuṃ praharo ripuhastataḥ / (13.1) Par.?

soḍhum āpatitaḥ śokaḥ susūkṣmo 'pi na śakyate // (13.2) Par.?

vanavāsāya rāmasya pañcarātro 'dya gaṇyate / (14.1) Par.?

yaḥ śokahataharṣāyāḥ pañcavarṣopamo mama // (14.2) Par.?

taṃ hi cintayamānāyāḥ śoko 'yaṃ hṛdi vardhate / (15.1) Par.?

adīnām iva vegena samudrasalilaṃ mahat // (15.2) Par.?

evaṃ hi kathayantyās tu kausalyāyāḥ śubhaṃ vacaḥ / (16.1) Par.?

mandaraśmir abhūt sūryo rajanī cābhyavartata // (16.2) Par.?

atha prahlādito vākyair devyā kausalyayā nṛpaḥ / (17.1) Par.?

śokena ca samākrānto nidrāyā vaśam eyivān // (17.2) Par.?