Texts
Select a text:
Bibliography
Bibliography
Select a chapter:
1 revision
Show parallels Show headlines
Use dependency labeler
1 revision
Show parallels Show headlines
Use dependency labeler
Chapter id: 12396
- Click on a sentence to show its analysis
- Keep the mouse pointer over a lemma to show its meanings.
dakṣiṇenāhavanīyam prācīnagrīve kṛṣṇājine upastṛṇāti / (1.1) Par.?
tayorenamadhi dīkṣayati / (1.2) Par.?
yadi dve bhavatastadanayorlokayo rūpam / (1.3) Par.?
tadenamanayorlokayoradhi dīkṣayati // (1.4) Par.?
sambaddhānte bhavataḥ / (2.1) Par.?
sambaddhāntāviva hīmau lokau / (2.2) Par.?
tardmasamute paścād bhavataḥ / (2.3) Par.?
tad imāv eva lokau mithunīkṛtyatayorenamadhi dīkṣayati // (2.4) Par.?
yady u ekaṃ bhavati tadeṣāṃ lokānāṃ rūpam / (3.1) Par.?
tadenameṣu lokeṣvadhi dīkṣayati / (3.2) Par.?
yāni śuklāni tāni divo rūpaṃ yāni kṛṣṇāni tānyasyai / (3.3) Par.?
yadi vetarathā yānyeva kṛṣṇāni tāni divo rūpaṃ yāni śuklāni tānyasyai / (3.4) Par.?
yānyeva babhrūṇīva harīṇi tānyantarikṣasya rūpam / (3.5) Par.?
tadenameṣu lokeṣvadhi dīkṣayati // (3.6) Par.?
antakam u tarhi paścātpratyasyet / (4.1) Par.?
tadimāneva lokānmithunīkṛtya teṣvenamadhi dīkṣayati // (4.2) Par.?
atha jaghanena kṛṣṇājine paścāt prāṅ jānvākna upaviśati / (5.1) Par.?
sa yatra śuklānāṃ ca kṛṣṇānāṃ ca saṃdhirbhavati tadevam abhimṛśya japaty ṛksāmayoḥ śilpe stha iti / (5.2) Par.?
yadvai pratirūpaṃ tacchilpam / (5.3) Par.?
ṛcāṃ ca sāmnāṃ ca pratirūpe stha ityevaitadāha // (5.4) Par.?
te vāmārabha iti / (6.1) Par.?
garbho vā eṣa bhavati yo dīkṣate / (6.2) Par.?
sa chandāṃsi praviśati / (6.3) Par.?
tasmānnvaknāṅguliriva bhavati / (6.4) Par.?
nyaknāṅgulaya iva hi garbhāḥ // (6.5) Par.?
sa yadāha te vāmārabha iti te vām praviśāmītyevaitadāha / (7.1) Par.?
te mā pātam āsya yajñasyodṛca iti te mā gopāyatam āsya yajñasya saṃsthāyā ityevaitadāha // (7.2) Par.?
atha dakṣiṇena jānunārohati śarmāsi śarma me yaccheti / (8.1) Par.?
carma vā etat kṛṣṇasya tadasya tanmānuṣaṃ śarma devatrā / (8.2) Par.?
tasmād āha śarmāsi śarma me yaccheti / (8.3) Par.?
namaste astu mā mā hiṃsīriti / (8.4) Par.?
śreyāṃsaṃ vā eṣa upādhirohati yo yajñam / (8.5) Par.?
yajño hi kṛṣṇājinam / (8.6) Par.?
tasmā evaitadyajñāya nihnute / (8.7) Par.?
tatho hainameṣa yajño na hinasti / (8.8) Par.?
tasmādāha namaste 'stu mā mā hiṃsīr iti // (8.9) Par.?
sa vai jaghanārdha ivaivāgra āsīta / (9.1) Par.?
atha yadagra eva madhya upaviśedya enaṃ tatrānuṣṭhyā hared drapsyati vā pra vā patiṣyatīti tathā haiva syāt / (9.2) Par.?
tasmājjaghanārdha ivaivāgra āsīta // (9.3) Par.?
atha mekhalām pariharate / (10.1) Par.?
aṅgiraso ha vai dīkṣitānabalyamavindat / (10.2) Par.?
te nānyadvratādaśanam avākalpayan / (10.3) Par.?
ta etām ūrjam apaśyant samāptim / (10.4) Par.?
tām madhyata ātmana ūrjam adadhata / (10.5) Par.?
samāptiṃ tayā samāpnuvan / (10.6) Par.?
tatho evaiṣa etām madhyata ātmana ūrjaṃ dhatte / (10.7) Par.?
samāptiṃ tayā samāpnoti // (10.8) Par.?
sā vai śāṇī bhavati / (11.1) Par.?
mṛdvyasaditi nveva śāṇī / (11.2) Par.?
yatra vai prajāpatirajāyata garbho bhūtvaitasmādyajñāttasya yannediṣṭhamulbamāsītte śaṇāḥ / (11.3) Par.?
tasmātte pūtayo vānti / (11.4) Par.?
yadvasya jarāyvāsīttaddīkṣitavasanam / (11.5) Par.?
antaraṃ vā ulbaṃ jarāyuṇo bhavati / (11.6) Par.?
tasmād eṣāntarā vāsaso bhavati / (11.7) Par.?
sa yathaivātaḥ prajāpatirajāyata garbho bhūtvaitasmād yajñād evam evaiṣo 'to jāyate garbho bhūtvaitasmād yajñāt // (11.8) Par.?
sā vai trivṛdbhavati / (12.1) Par.?
trivṛddhyannam / (12.2) Par.?
paśavo hyannam / (12.3) Par.?
pitā mātā yajjāyate tattṛtīyam / (12.4) Par.?
tasmāt trivṛdbhavati // (12.5) Par.?
muñjavalśenānvastā bhavati / (13.1) Par.?
vajro vai śaro virakṣastāyai / (13.2) Par.?
stukāsargaṃ sṛṣṭā bhavati / (13.3) Par.?
sā yatprasalavisṛṣṭā syād yathedamanyā rajjavo mānuṣī syāt / (13.4) Par.?
yadvapasalavi sṛṣṭā syāt pitṛdevatyā syāt / (13.5) Par.?
tasmāt stukāsargaṃ sṛṣṭā bhavati // (13.6) Par.?
tām pariharata ūrg asy āṅgirasīti / (14.1) Par.?
aṅgiraso hy etām ūrjam apaśyan / (14.2) Par.?
ūrṇamradā ūrjam mayi dhehīti / (14.3) Par.?
nātra tirohitamivāsti // (14.4) Par.?
atha nīvim udgūhate somasya nīvir asīti / (15.1) Par.?
adīkṣitasya vā asyaiṣāgre nīvirbhavaty athātra dīkṣitasya somasya / (15.2) Par.?
tasmādāha somasya nīvirasīti // (15.3) Par.?
atha prorṇute / (16.1) Par.?
garbho vā eṣa bhavati yo dīkṣate / (16.2) Par.?
prāvṛtā vai garbhā ulbeneva jarāyuṇeva / (16.3) Par.?
tasmādvai prorṇute // (16.4) Par.?
sa prorṇute viṣṇoḥ śarmāsi śarma yajamānasyeti / (17.1) Par.?
ubhayaṃ vā eṣo 'tra bhavati yo dīkṣate viṣṇuśca yajamānaśca / (17.2) Par.?
yadaha dīkṣate tadviṣṇurbhavati / (17.3) Par.?
yadyajate tad yajamānaḥ / (17.4) Par.?
tasmād āha viṣṇoḥ śarmāsi śarma yajamānasyeti // (17.5) Par.?
atha kṛṣṇaviṣāṇāṃ sici badhnīte / (18.1) Par.?
devāśca vā asurāścobhaye prājāpatyāḥ prajāpateḥ pitur dāyam upeyuḥ / (18.2) Par.?
mana eva devā upāyan vācam asurāḥ / (18.3) Par.?
yajñameva taddevā upāyan vācam asurāḥ / (18.4) Par.?
amūmeva devā upāyannimāmasurāḥ // (18.5) Par.?
te devā yajñamabruvan yoṣā vā iyaṃ vāk / (19.1) Par.?
upamantrayasva / (19.2) Par.?
hvayiṣyate vai tveti / (19.3) Par.?
svayaṃ vā haivaikṣata yoṣā vā iyaṃ vāk / (19.4) Par.?
upamantrayai / (19.5) Par.?
hvayiṣyate vai meti / (19.6) Par.?
tāmupāmantrayata / (19.7) Par.?
sā hāsmā ārakād ivaivāgra āsūyat / (19.8) Par.?
tasmād u strī puṃsopamantritārakād ivaivāgre 'sūyati / (19.9) Par.?
sa hovācārakād iva vai ma āsūyīditi // (19.10) Par.?
te hocur upaiva bhagavo mantrayasva / (20.1) Par.?
hvayiṣyate vai tveti / (20.2) Par.?
tāmupāmantrayata / (20.3) Par.?
sā hāsmai nipalāśamivovāda / (20.4) Par.?
tasmād u strī puṃsopamantritā nipalāśamivaiva vadati / (20.5) Par.?
sa hovāca nipalāśamiva vai me 'vādīditi // (20.6) Par.?
te hocur upaiva bhagavo mantrayasva / (21.1) Par.?
hvayiṣyate vai tveti / (21.2) Par.?
tāmupāmantrayata / (21.3) Par.?
sā hainaṃ juhuve / (21.4) Par.?
tasmād u strī pumāṃsaṃ hvayata evottamam / (21.5) Par.?
sa hovācāhvata vai meti // (21.6) Par.?
te devā īkṣāṃcakrire yoṣā vā iyaṃ vāg yadenaṃ na yuvitā / (22.1) Par.?
ihaiva mā tiṣṭhantamabhyehīti brūhi / (22.2) Par.?
tām tu na āgatām pratiprabrūtāditi / (22.3) Par.?
sā hainaṃ tadeva tiṣṭhantamabhyeyāya / (22.4) Par.?
tasmād u strī pumāṃsaṃ saṃskṛte tiṣṭhantamabhyaiti / (22.5) Par.?
tāṃ haibhya āgatām pratiprovāceyaṃ vā āgāditi // (22.6) Par.?
tāṃ devā asurebhyo 'ntarāyan / (23.1) Par.?
tāṃ svīkṛtyāgnāveva parigṛhya sarvahutam ajuhavuḥ / (23.2) Par.?
āhutirhi devānām / (23.3) Par.?
sa yāmevāmūm anuṣṭubhājuhavus tadevaināṃ taddevāḥ svyakurvata / (23.4) Par.?
te 'surā āttavacaso he 'lavo he 'lava iti vadantaḥ parābabhūvuḥ // (23.5) Par.?
tatraitāmapi vācamūdur upajijñāsyām / (24.1) Par.?
sa mlecchaḥ / (24.2) Par.?
tasmānna brāhmaṇo mlechet / (24.3) Par.?
asuryā haiṣā vāk / (24.4) Par.?
evam evaiṣa dviṣatāṃ sapatnānāmādatte vācaṃ / (24.5) Par.?
te 'syāttavacasaḥ parābhavanti ya evametadveda // (24.6) Par.?
so 'yaṃ yajño vācam abhidadhyau mithunyenayā syāmiti / (25.1) Par.?
tāṃ saṃbabhūva // (25.2) Par.?
indro ha vā īkṣāṃcakre mahadvā ito 'bhvaṃ janiṣyate yajñasya ca mithunādvācaśca / (26.1) Par.?
yanmā tannābhibhaved iti / (26.2) Par.?
sa indra eva garbho bhūtvaitanmithunam praviveśa // (26.3) Par.?
sa ha saṃvatsare jāyamāna īkṣāṃcakre mahāvīryā vā iyaṃ yoniryā mām adīdharata / (27.1) Par.?
yadvai meto mahadevābhvaṃ nānuprajāyeta / (27.2) Par.?
yanmā tannābhibhavediti // (27.3) Par.?
tām pratiparāmṛśyāveṣṭyāchinat / (28.1) Par.?
tāṃ yajñasya śīrṣanpratyadadhāt / (28.2) Par.?
yajño hi kṛṣṇaḥ / (28.3) Par.?
sa yaḥ sa yajñas tatkṛṣṇājinam / (28.4) Par.?
yo sā yoniḥ sā kṛṣṇaviṣāṇā / (28.5) Par.?
atha yadenāmindra āveṣṭyāchinattasmādāveṣṭiteva / (28.6) Par.?
sa yathaivāta indro 'jāyata garbho bhūtvaitasmān mithunād evamevaiṣo 'to jāyate garbho bhūtvaitasmānmithunāt // (28.7) Par.?
tāṃ vā uttānāmiva badhnāti / (29.1) Par.?
uttāneva vai yonirgarbham bibharti / (29.2) Par.?
atha dakṣiṇām bhruvamuparyupari lalāṭamupaspṛśatīndrasya yonir asīti / (29.3) Par.?
indrasya hyeṣā yoniḥ / (29.4) Par.?
ato vā hyenām praviśan praviśati / (29.5) Par.?
ato vā jāyamāno jāyate / (29.6) Par.?
tasmādāhendrasya yonirasīti // (29.7) Par.?
athollikhati susasyāḥ kṛṣīs kṛdhīti / (30.1) Par.?
yajñamevaitajjanayati / (30.2) Par.?
yadā vai suṣamam bhavatyathālaṃ yajñāya bhavati / (30.3) Par.?
yado duḥṣamam bhavati na tarhyātmane canālam bhavati / (30.4) Par.?
tadyajñamevaitajjanayati // (30.5) Par.?
atha na dīkṣitaḥ kāṣṭhena vā nakhena vā kaṇḍūyeta / (31.1) Par.?
garbho vā eṣa bhavati yo dīkṣate / (31.2) Par.?
yo vai garbhasya kāṣṭhena vā nakhena vā kaṇḍūyed apāsyan mrityet / (31.3) Par.?
tato dīkṣitaḥ pāmano bhavitoḥ / (31.4) Par.?
dīkṣitaṃ vā anu retāṃsi / (31.5) Par.?
tato retāṃsi pāmanāni janitoḥ / (31.6) Par.?
svā vai yonī reto na hinasti / (31.7) Par.?
eṣā vā etasya svā yonirbhavati yatkṛṣṇaviṣāṇā / (31.8) Par.?
tatho hainam eṣā na hinasti / (31.9) Par.?
tasmād dīkṣitaḥ kṛṣṇaviṣāṇayaiva kaṇḍūyeta nānyena kṛṣṇaviṣāṇāyāḥ // (31.10) Par.?
athāsmai daṇḍam prayacchati / (32.1) Par.?
vajro vai daṇḍo virakṣastāyai // (32.2) Par.?
audumbaro bhavati / (33.1) Par.?
annaṃ vā ūrg udumbara ūrjo 'nnādyasyāvaruddhyai / (33.2) Par.?
tasmādaudumbaro bhavati // (33.3) Par.?
mukhasaṃmito bhavati / (34.1) Par.?
etāvadvai vīryaṃ / (34.2) Par.?
sa yāvadeva vīryaṃ tāvāṃstadbhavati yanmukhasaṃmitaḥ // (34.3) Par.?
tam ucchrayaty ucchrayasva vanaspata ūrdhvo mā pāhyaṃhasa āsya yajñasyodṛca iti / (35.1) Par.?
ūrdhvo mā gopāyāsya yajñasya saṃsthāyā ityevaitadāha // (35.2) Par.?
atra haike 'ṅgulīśca nyacanti vācaṃ ca yacchanty ato hi kiṃca na japiṣyanbhavatīti vadantaḥ / (36.1) Par.?
tad u tathā na kuryāt / (36.2) Par.?
yathā parāñcaṃ dhāvantam anulipseta taṃ nānulabhetaivaṃ ha sa yajñaṃ nānulabhate / (36.3) Par.?
tasmād amutraivāṅgulīr nyaced amutra vācaṃ yacchet // (36.4) Par.?
atha yaddīkṣita ṛcaṃ vā yajurvā sāma vābhivyāharaty abhisthiram abhisthiram evaitad yajñamārabhate / (37.1) Par.?
tasmād amutraivāṅgulīrnyaced amutra vācaṃ yacchet // (37.2) Par.?
atha yadvācaṃ yacchati vāgvai yajño yajñam evaitadātman dhatte / (38.1) Par.?
atha yad vācaṃyamo vyāharati tasmād u haiṣa visṛṣṭo yajñaḥ parāṅāvartate / (38.2) Par.?
tatro vaiṣṇavīmṛcaṃ vā yajurvā japet / (38.3) Par.?
yajño vai viṣṇuḥ / (38.4) Par.?
tadyajñam punar ārabhate / (38.5) Par.?
tasyo haiṣā prāyaścittiḥ // (38.6) Par.?
athaika udvadati dīkṣito 'yam brāhmaṇo dīkṣito 'yam brāhmaṇa iti / (39.1) Par.?
niveditamevainametatsantaṃ devebhyo nivedayatyayam mahāvīryo yo yajñam prāpad iti / (39.2) Par.?
ayaṃ yuṣmākaiko 'bhūt / (39.3) Par.?
taṃ gopāyatety evaitadāha / (39.4) Par.?
triṣkṛtva āha / (39.5) Par.?
trivṛddhi yajñaḥ // (39.6) Par.?
atha yadbrāhmaṇa ityāha anaddheva vā asyātaḥ purā jānam bhavati / (40.1) Par.?
idaṃ hyāhū rakṣāṃsi yoṣitam anusacante / (40.2) Par.?
taduta rakṣāṃsyeva reta ādadhatīti / (40.3) Par.?
athātrāddhā jāyate yo brahmaṇo yo yajñājjāyate / (40.4) Par.?
tasmādapi rājanyaṃ vā vaiśyaṃ vā brāhmaṇa ityeva brūyāt / (40.5) Par.?
brahmaṇo hi jāyate yo yajñājjāyate / (40.6) Par.?
tasmādāhur na savanakṛtaṃ hanyāt / (40.7) Par.?
enasvī haiva savanakṛteti // (40.8) Par.?
Duration=0.41510510444641 secs.