Texts

Help

Select a text:
Bibliography
Select a chapter:
 (no revisions)
Associated topic(s): Pradyumna

Show parallels  Show headlines
Use dependency labeler
Chapter id: 17462
  • Click on a sentence to show its analysis
  • Keep the mouse pointer over a lemma to show its meanings.
janamejaya uvāca / (1.1) Par.?
ya eṣa bhavatā pūrvaṃ śambaraghnety udāhṛtaḥ / (1.2) Par.?
pradyumnaḥ sa kathaṃ jaghne śambaraṃ tad bravīhi me // (1.3) Par.?
vaiśaṃpāyana uvāca / (2.1) Par.?
rukmiṇyāṃ vāsudevasya lakṣmīkāmo dhṛtavrataḥ / (2.2) Par.?
śambarāntakaro jajñe pradyumnaḥ kāmadarśanaḥ // (2.3) Par.?
taṃ saptarātre sampūrṇe niśīthe sūtikāgṛhāt / (3.1) Par.?
jahāra kṛṣṇasya sutaṃ śiśuṃ vai kālaśambaraḥ // (3.2) Par.?
viditaṃ tac ca kṛṣṇasya devamāyānuvartinaḥ / (4.1) Par.?
tato na nigṛhītaḥ sa dānavo yuddhadurmadaḥ // (4.2) Par.?
sa mṛtyunā parītāyur māyayābhijahāra tam / (5.1) Par.?
dorbhyām utkṣipya nagaraṃ svaṃ jagāma mahāsuraḥ // (5.2) Par.?
anapatyā tu tasyāsīd bhāryā rūpaguṇānvitā / (6.1) Par.?
nāmnā māyāvatī nāma māyeva śubhadarśanā // (6.2) Par.?
dadau taṃ vāsudevasya putraṃ putram ivātmajam / (7.1) Par.?
tasyā mahiṣyā nāthinyā dānavaḥ kālacoditaḥ // (7.2) Par.?
sā taṃ saṃvardhayāmāsa kārṣṇiṃ kamalalocanam / (8.1) Par.?
māyāś cāsmai dadau sarvā dānavīḥ kāmamohitā // (8.2) Par.?
sa yadā yauvanasthas tu pradyumnaḥ kāmadarśanaḥ / (9.1) Par.?
cikīrṣitajño nārīṇāṃ sarvāstravidhipāragaḥ // (9.2) Par.?
taṃ sā māyāvatī kāntaṃ kāmayāmāsa kāminī / (10.1) Par.?
iṅgitaiś cāpi vīkṣantī prālobhayata sasmitā // (10.2) Par.?
prasajantīṃ tu tāṃ devīṃ babhāṣe cāruhāsinīm / (11.1) Par.?
mātṛbhāvaṃ parityajya kim evaṃ vartase 'nyathā // (11.2) Par.?
aho duṣṭasvabhāvāsi strītvena calamānasā / (12.1) Par.?
yā putrabhāvam utsṛjya mayi kāmāt pravartase // (12.2) Par.?
nanu te 'haṃ sutaḥ saumye ko 'yaṃ śīlavyatikramaḥ / (13.1) Par.?
tattvam icchāmy ahaṃ devi kathitaṃ kas tv ayaṃ vidhiḥ // (13.2) Par.?
vidyutsaṃpātacapalaḥ svabhāvaḥ khalu yoṣitām / (14.1) Par.?
yā nareṣu prasajjante nagāgreṣu ghanā iva // (14.2) Par.?
yadi te 'haṃ sutaḥ saumye yadi vā nātmajaḥ śubhe / (15.1) Par.?
kathitaṃ tattvam icchāmi kim idaṃ te cikīrṣitam // (15.2) Par.?
evam uktā tu sā bhīruḥ kāmena vyathitendriyā / (16.1) Par.?
priyaṃ provāca vacanaṃ vivikte keśavātmajam // (16.2) Par.?
na tvaṃ mama sutaḥ saumya nāpi te śambaraḥ pitā / (17.1) Par.?
rūpavān asi vikrāntas tvaṃ jātyā vṛṣṇinandanaḥ / (17.2) Par.?
putras tvaṃ vāsudevasya rukmiṇyā nandivardhanaḥ // (17.3) Par.?
divase saptame bālo jātamātro 'pavāhitaḥ / (18.1) Par.?
sūtikāgāramadhyāt tvaṃ śiśur uttānaśāyitaḥ // (18.2) Par.?
mama bhartrā hṛto vīra balavīryapravartinā / (19.1) Par.?
pitus te vāsudevasya dharṣayitvā gṛhaṃ mahat / (19.2) Par.?
pākaśāsanakalpasya hṛtas tvaṃ śambareṇa ha // (19.3) Par.?
sā ca te karuṇaṃ mātā tvāṃ bālam anuśocatī / (20.1) Par.?
atyarthaṃ śrāmyate vīra vivatsā saurabhī yathā // (20.2) Par.?
sa hi śakrād api mahān pitā te garuḍadhvajaḥ / (21.1) Par.?
iha tvāṃ nābhijānāti bālam evāpavāhitam // (21.2) Par.?
kānta vṛṣṇikumāras tvaṃ na hi tvaṃ śambarātmajaḥ / (22.1) Par.?
vīra naivaṃvidhān putrān dānavā janayanti hi // (22.2) Par.?
tato 'haṃ kāmayāmi tvāṃ na hi tvaṃ janito mayā / (23.1) Par.?
rūpaṃ te saumya paśyantī sīdāmi hṛdi durbalā // (23.2) Par.?
yan me vyavasitaṃ kānta yac ca me hṛdi vartate / (24.1) Par.?
tanme manasi vārṣṇeya pratisaṃdhātum arhasi // (24.2) Par.?
eṣa te kathitaḥ saumya sadbhāvas tvayi yo mama / (25.1) Par.?
yathā na mama putras tvaṃ na putraḥ śambarasya ca // (25.2) Par.?
śrutvaitan nikhilaṃ sarvaṃ māyāvatyā prabhāṣitam / (26.1) Par.?
cakrāyudhātmajaḥ kruddhaḥ śambaraṃ sa samāhvayat // (26.2) Par.?
samastamāyāmāyājño vikrāntaḥ samare 'vyayaḥ / (27.1) Par.?
aṣṭamyāṃ nihato yuddhe māyayā kālaśambaraḥ // (27.2) Par.?
tamṛkṣavante nagare nihatyāsurasattamam / (28.1) Par.?
gṛhya māyāvatīṃ devīṃ svām agacchat purīṃ pituḥ // (28.2) Par.?
so 'ntarikṣagato bhūtvā māyayā śīghravikramaḥ / (29.1) Par.?
ājagāma purīṃ ramyāṃ rakṣitāṃ tejasā pituḥ // (29.2) Par.?
so 'ntarikṣāt prapatitaḥ keśavāntaḥpure śiśuḥ / (30.1) Par.?
māyāvatyā saha tayā rūpavān iva manmathaḥ // (30.2) Par.?
tasmiṃs tatrāvapatite mahiṣyaḥ keśavasya yāḥ / (31.1) Par.?
vismitāś caiva hṛṣṭāś ca bhīrāś caivābhavaṃs tadā // (31.2) Par.?
tatas taṃ kāmasaṃkāśaṃ kāntayā saha saṃgatam / (32.1) Par.?
prekṣantyo hṛṣṭavadanāḥ pibantyo nayanāsavam // (32.2) Par.?
taṃ vrīḍitamukhaṃ dṛṣṭvā sajjamānaṃ pade pade / (33.1) Par.?
abhavan snigdhasaṃkalpāḥ prahṛṣṭāḥ kṛṣṇayoṣitaḥ // (33.2) Par.?
rukmiṇī tv eva taṃ dṛṣṭvā śokārtā putragṛddhinī / (34.1) Par.?
sapatnīśatasaṃkīrṇā sabāṣpā vākyam abravīt // (34.2) Par.?
dhanyāyāḥ khalv ayaṃ putro dīrghāyuḥ priyadarśanaḥ / (35.1) Par.?
īdṛśaḥ kāmasaṃkāśo yauvane prathame sthitaḥ // (35.2) Par.?
jīvaputrā tvayā putra kā sā bhāgyavibhūṣitā / (36.1) Par.?
kimarthaṃ cāmbudaśyāma sabhāryas tvam ihāgataḥ // (36.2) Par.?
asmin vayasi suvyaktaṃ pradyumno mama putrakaḥ / (37.1) Par.?
bhaved yadi na nītaḥ syāt kṛtāntena balīyasā // (37.2) Par.?
vyaktaṃ vṛṣṇikumāro 'yaṃ na mithyā mama tarkitam / (38.1) Par.?
vijñāto 'si mayā cihnair vinā cakraṃ janārdanaḥ // (38.2) Par.?
mukhaṃ nārāyaṇasyeva keśāḥ keśānta eva ca / (39.1) Par.?
mūrdhavakṣobhujais tulyo halinaḥ śvaśurasya me // (39.2) Par.?
kas tvaṃ vṛṣṇikulaṃ sarvaṃ vapuṣā dyotayan sthitaḥ / (40.1) Par.?
aho janārdanasyāsya divyā tvam aparā tanuḥ // (40.2) Par.?
etasminn antare kṛṣṇaḥ sahasā praviveśa ha / (41.1) Par.?
nāradasya vacaḥ śrutvā śambarasya vadhaṃ prati // (41.2) Par.?
so 'paśyat taṃ sutaṃ jyeṣṭhaṃ siddhaṃ manmathalakṣaṇaiḥ / (42.1) Par.?
snuṣāṃ māyāvatīṃ caiva hṛṣṭacetā janārdanaḥ // (42.2) Par.?
so 'bravīt sahasā devīṃ rukmiṇīṃ devatām iva / (43.1) Par.?
ayaṃ te devi samprāptaḥ putraś cāpadharaḥ prabhuḥ // (43.2) Par.?
anena śambaraṃ hatvā māyāyuddhaviśāradam / (44.1) Par.?
hatā māyāś ca tāḥ sarvā yābhir devān abādhata // (44.2) Par.?
satī ceyaṃ śubhā sādhvī bhāryā vai tanayasya te / (45.1) Par.?
māyāvatīti vikhyātā śambarasya gṛhoṣitā / (45.2) Par.?
mā ca te śambarasyeyaṃ patnīty evaṃ vyathā bhavet // (45.3) Par.?
manmathe tu gate nāśaṃ gate cānaṅgatāṃ purā / (46.1) Par.?
kāmapatnī hi kanyaiṣā kāmakāmā ratiḥ śubhā / (46.2) Par.?
māyārūpeṇa taṃ daityaṃ mohayaty asakṛc chubhā // (46.3) Par.?
na caiṣā tasya kaumāre vaśe tiṣṭhati śobhanā / (47.1) Par.?
ātmamāyāmayaṃ rūpaṃ kṛtvā śambaram āviśat // (47.2) Par.?
patny eṣā mama putrasya snuṣā tava varāṅganā / (48.1) Par.?
lokakāntasya sāhāyyaṃ kariṣyati manomayam // (48.2) Par.?
praveśayaināṃ bhavanaṃ pūjyā hy eṣā snuṣā mama / (49.1) Par.?
cirapranaṣṭaṃ ca sutaṃ bhajasva punarāgatam // (49.2) Par.?
Duration=0.49483513832092 secs.